Chương trình “Thần tượng Bolero”: Người trong nghề nói gì?

Thí sinh Hellen Thủy đăng quang Quán quân “Thần tượng Bolero”. Ảnh: TL

Đã là game show, sắp đặt cũng dễ hiểu?

Thí sinh Hellen Thủy (25 tuổi đến từ Ninh Thuận) xuất hiện trong cuộc thi “Thần tượng Bolero 2017” với nhiều lợi thế như được đào tạo thanh nhạc bài bản tại Trường ĐH Văn hóa Nghệ thuật Quân đội, chuyên ngành Dân gian thính phòng; có sắc vóc ưa nhìn, quyến rũ. Dù vậy, suốt hành trình thể hiện trên sân khấu game show này, Hellen Thủy liên tục gây tranh cãi vì giọng hát bị cho là không phù hợp với Bolero, song ngay từ vòng thi đầu tiên, cả 4 huấn luyện viên (HLV) vẫn tìm mọi cách “tranh giành”. Khi Hellen Thủy đăng quang “Thần tượng Bolero”, đã có không ít khán giả cho rằng chiến thắng của cô nhờ vào lượng fan hùng hậu từ HLV Đàm Vĩnh Hưng.

Xét về luật chơi của “Thần tượng Bolero” năm nay, các HLV sẽ loại trừ các thí sinh của đội mình cho đến khi chỉ còn một thí sinh của vòng Chung kết. Riêng đêm chung kết sẽ do khán giả bình chọn ra người thắng cuộc. Vẫn biết, với một sân chơi thì việc tranh cãi về ngôi vị cao nhất là khó tránh khỏi, tuy nhiên chiến thắng của Hellen Thủy lại là một trong những ví dụ tiêu biểu cho phản ứng trái chiều từ khán giả. Trên Fanpage chính thức của chương trình, phần lớn bình luận đều nhận xét nữ ca sĩ có chất giọng không đủ thuyết phục, nhất là lối hát hoàn toàn không ra chất Bolero nhưng điều đáng ngạc nhiên là tất cả những điều đó lại được bao bọc bởi cái khái niệm “cách tân”, làm mới mà cô theo đuổi suốt cuộc thi.

Chúng tôi đem câu chuyện này trao đổi với những người trong nghề và nhận được nhiều chia sẻ thú vị. Ca sĩ Tuấn Hiệp cho biết: “Tôi cho rằng, những game show như “Thần tượng Bolero” đơn thuần là một sân chơi và ngoài câu chuyện kinh doanh, cạnh tranh, lợi nhuận… thì mục đích của những người tổ chức có lẽ là để khái niệm về Bolero được mở ra. Tuy vậy, trong quá trình mở ra thì lại lộ cách làm sai của họ. Bolero hoàn toàn không phải như cách mà họ đã và đang làm. Đó thuần túy là thể loại âm nhạc riêng biệt, là một dạng tiết tấu, không thể pha thêm nhiều tiết tấu khác ngoài Bolero. Mùa đầu tiên, “Thần tượng Bolero” đã làm sai rồi, nhà tổ chức sửa sai bằng cách mời nhiều ca sĩ truyền tải nhạc Bolero, nhưng chính họ cũng đâu có quyết định được nhiều so với nhà tổ chức”.

Ca sĩ Tuấn Hiệp phân tích thêm, một số game show về Bolero đã tự vẽ ra cái sai của mình ngay từ tên gọi. Ở góc độ sản xuất chương trình, người tổ chức có thể chỉ cần rating nên ngay trong cách lựa chọn giám khảo, HLV luôn chú trọng vào gương mặt sở hữu lượng fan lớn. Hơn ai hết, ê-kíp tổ chức biết rõ sức hút và “nguồn lợi” từ những tên tuổi này. Đó cũng lý giải vì sao những nhà nghiên cứu hoặc nghệ sĩ hát Bolero có tên tuổi nhưng không mang yếu tố “câu view” thường không xuất hiện trong chương trình.

“Tôi nghĩ, khi cân đong, đo đếm cái được và cái mất của game show thì chúng ta có thể chấp nhận được một số điều. Ví dụ, đã là cuộc chơi thì phải có quảng cáo, lời lãi, “câu view". Thậm chí, nếu có sắp đặt cũng dễ hiểu. Đó là câu chuyện của kinh doanh, cạnh tranh, đừng đem so sánh nó với những cuộc thi mang tính chuyên nghiệp. Chưa kể, đây là cuộc chơi tự nguyện, sòng phẳng, ai thích thì tham gia. Những gương mặt mới chưa có khả năng, cơ hội tỏa sáng ở những sân khấu chuyên nghiệp có thể khởi đầu từ đây. Đã có người trưởng thành từ những sân chơi như thế! Nhưng cái không được ở đây chính là sự chủ quan, đầu tiên là về mặt định nghĩa dẫn tới hậu quả khi nhà sản xuất muốn đặt vấn đề quy chuẩn cho Bolero thì đã quá muộn rồi”, ca sĩ Tuấn Hiệp nói.

Làm "cũ" còn chưa xong nói gì “làm mới”

Sau chiến thắng của ca sĩ Hellen Thủy, câu hỏi về việc chấp nhận cách hát Bolero theo chuẩn mực “nguyên thủy” hay nên cách tân, làm mới đã được đặt ra. Điều đó xuất phát từ việc nhiều khán giả không “lọt tai” với cách hát của “học trò” Đàm Vĩnh Hưng”. Chia sẻ trên một tờ báo điện tử, danh ca Chế Linh cho hay, quan điểm của ông về Bolero chuẩn chỉ là tùy vào không gian, thời gian… người hát có thể thay đổi tiết tấu để những ca khúc trở nên tốt đẹp hơn nhưng xin đừng “phá” nó. Dòng nhạc Bolero không bắt nghệ sĩ phải đi theo một con đường duy nhất, họ có thể đi đường riêng, miễn là tốt hơn. Ông cũng thẳng thắn cho biết, nếu nhận được những lời mời làm giám khảo, HLV game show hay trò chơi về Bolero trên sóng truyền hình thì bản thân sẽ không chấp nhận. Còn nếu là ngồi ghế hội đồng của một chương trình nghệ thuật thì ông có thể tham gia. “Game show có nhiều cái mà người ta có thể mua được. Tôi lấy ví dụ, là một thí sinh khả năng không tới được số 1 nhưng vẫn mua được vị trí số 1. Tất cả đều có tác động bên trong, bên ngoài, chứ không chỉ có những giá trị nghệ thuật thuần túy”, danh ca Chế Linh nói.

Chia sẻ với Báo Gia đình & Xã hội về vấn đề này, ca sĩ Tuấn Hiệp bày tỏ: “Thế nào là làm mới Bolero? Ai chỉ ra giúp tôi, ở Việt Nam ca sĩ nào đã làm mới được Bolero? Tôi khẳng định, chưa có một người nào. Trong âm nhạc, chỉ có hay và dở! Tôi chỉ chấp nhận câu chuyện làm mới khi những “cây đại thụ” như Chế Linh, Phương Dung, Thanh Tuyền và các nghệ sĩ đã thành công với Bolero “nguyên thủy” nay họ thay đổi cách hát khác, được khán giả nể phục. Còn nếu chỉ vì không hát được Bolero, đơn thuần là lấy giọng “hắt” vào đề tài này thì đặt ra vấn đề cách tân, làm mới là sự ngụy biện rất vớ vẩn. Những người không đủ khả năng hát thuần Bolero, không bỏ chất xám ra mà sáng tạo thì họ “làm cũ” còn chẳng được, sao có thể nói là làm mới”.

Nguyễn Khánh