Chuyến hành hương cuối cùng

Chuyến hành hương cuối cùng đã kết thúc, nhưng tên Người còn mãi với non sông. Ảnh: Việt Nguyễn

Giọt nước mắt quê hương

Khúc nhạc Hồn tử sĩ không biết đã được cất lên bao nhiêu lần từ ngày Người mất. Hôm nay, khúc nhạc đó một lần nữa hòa chung với hàng triệu gương mặt đẫm lệ, từ Thủ đô, đến Quảng Bình, từ địa đầu Lũng Cú đến mũi Cà Mau.

Nguyên bác sĩ quân y Hoàng Thị Lan chắp tay cầu khấn, bật khóc khi linh cữu Người đi qua. Ảnh: Việt Nguyễn

Và cùng thời khắc ấy, còn hàng vạn con người đang tất tưởi trên những chuyến xe, chuyến tàu. Họ vội vã tìm về Quảng Bình để tận mắt tiễn Người về nơi an nghỉ. Trong số ấy, bà Hoàng Thị Lan, thiếu tá, nguyên cán bộ Bệnh viện quân y 354, người cùng huyện Lệ Thủy với Đại tướng, đã có một đêm trắng từ Hà Nội vào Đồng Hới. Mắt đẫm nước, bà Lan bảo rằng, hôm nay nhất định phãi tiễn người về với đất mẹ, dù nắng mưa khắc nghiệt thế nào với thân thể gần 70 của bà: “Cả đời tôi chẳng có may mắn được trò chuyện cùng Người nhưng đã nhiều lần được gặp, được thấy dung nhan, đức độ của Người trong những cuộc họp hội đồng hương Lệ Thủy. Tôi, con cháu tôi, và những thế hệ sau này nữa, sẽ không bao giờ quên Đại tướng. Người đã nằm xuống, nhưng tên tuổi sẽ mãi đi cùng non sông đất nước”.

TP.Hồ Chí Minh. Hội trường Thống nhất lặng đi trước hình ảnh linh cữu Đại tướng phủ cờ Tổ quốc. Bên ngoài, người dân không rời màn hình lớn đang truyền hình trực tiếp từ Thủ đô. Nước mắt lăn dài không ngớt theo giai điệu buồn thương của bản nhạc Hồn tử sĩ.

Thế hệ trẻ hôm nay, chưa một lần được gặp Đại tướng, nhưng cũng hiểu giá trị nhân cách lớn lao của Người. Ảnh: Việt Nguyễn

Chuyến bay cuối cùng

Hà Nội. 10h30. Chuyên cơ đặc biệt ATR 72 số hiệu VN1911 cất cánh. Vị tướng của nhân dân đã ở đó, sau hành trình từ Nhà tang lễ Quốc gia, qua tư gia ở 30 Hoàng Diệu và những con phố thân thuộc. Hàng trăm con người có mặt ở sân bay đã không cầm được nước mắt khi theo dõi qua màn hình tivi. Cả đời họ, sẽ khó thấy một chuyến bay nào đặc biệt như vậy. Một chuyến bay lặng lẽ. Một chuyến bay không khứ hồi. Một hành khách đang tìm về với quê hương.

Quảng Bình. 10h30. Sân bay Đồng Hới nắng như đổ lửa. Dòng người từ đầu đường 16/6 tới cổng sân bay nối dài hai bên. Hầu hết đã đến từ sáng sớm, hay ngay sau lễ truy điệu tại Hà Nội. Thương binh Đào Minh Tâm, 72 tuổi, quê Đồng Hới, tự mình đạp chiếc xe cũ kỹ từ hội trường ủy ban tỉnh tới chỉ bằng một chân. Chân còn lại của ông đã bỏ lại trên dãy Trường Sơn. Người lính già năm xưa chiến đấu vì dân tộc, vì Hồ Chí Minh, vì Võ Nguyên Giáp, nay đến đây với một ước nguyện nhỏ nhất: “Tôi ao ước được tạo điều kiện cho vào cổng sân bay, nhìn linh cữu Người lần cuối cùng”. Rồi ông thỏa ước nguyện. Hàng nghìn người dân cũng vậy. Từ ngoài cổng trở ra, ai cũng có thể đến, đứng chào, tiễn và vĩnh biệt Đại tướng.

11h. 12h. 12h30. Đã có người ngất vì say nắng. Đã có tiếng trẻ con khóc vì đợi hoài Cụ không tới. Nhưng không ai bỏ về. Hai bên đường không còn một chỗ trống. Từng nóc nhà, ngọn cây cũng là nơi người dân tìm đến làm điểm quan sát. Mọi ánh mắt đau đáu nhìn về cánh cổng im lìm với 4 lá cờ rủ. Họ liên tục hỏi nhau, “Máy bay đã xuống chưa? Đại tướng về chưa vậy?”.

12h35. Đoàn linh xa từ từ đi ra. Chiếc xe mang linh cữu Người cùng khẩu đại bác chậm rãi tiến giữa hàng sắc phục đang nghiêm chào, giữa hàng nghìn người dân đang òa khóc nức nở. Người nằm đó, cờ tổ quốc ôm tròn hình hài. Bên đường, bà Hoàng Thị Lan chắp tay khẩn cầu, mắt bà đã nhòa lệ. Những người trẻ thì ùa đến, đủ để gây một chút vất vả cho các chiến sĩ công an, bộ đội, nhưng cũng đủ để không gây một chút cản trở nào cho chuyến đi cuối cùng của Người.

Đất ôm Người vào lòng

Quốc lộ 1A. 14h. Nhân dân hai bên đường dừng mọi hoạt động ngóng chờ linh xa qua. Những tài xế đường dài tự mình dừng chuyến, tấp bên vệ đường, thành kính đứng đợi. Những chiếc xe hơi trên nóc gắn ảnh Đại tướng và những lời tiễn biệt. Ngọn đèo Ý Hoa, huyện Quảng Trạch lộng gió đón Người qua.

Vũng Chùa. 15h20’. Chuyến hành hương cuối cùng của vị anh hùng dân tộc đã gần đến đích. Nước mắt không ngừng rơi. Càng về gần càng rơi nhiều. Con đường hẹp dẫn lối Người trong tiếng hô vang “Võ Đại tướng”. Dân không ngần ngại trèo cây, leo đồi để một lần thôi, nhìn thấy linh cữu Đại tướng.

Và cuối cùng, Người đã về tới ngọn đồi lộng gió Biển Đông.

16h30. Tiễn Đại tướng là Chủ tịch nước Trương Tấn Sang, các lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước cùng gia quyến và hàng trăm nghìn người dân. Khi những nắm đất đầu tiên thả xuống cũng là lúc cả ngàn người nhòa lệ. Khúc nhạc Hồn tử sĩ réo rắt, hòa với tiếng khóc, tiếng gió hun hút. Và tiếng quân nhạc vang lên, linh cữu của Người từ từ hạ xuống. Những bát hương trên lối mòn lên núi đã xuất hiện tự bao giờ. Những đóa cúc vàng phủ kín từng mảng đất đang thấm đẫm nước mắt. Những tiếng kinh rì rầm hòa cùng nỗi thổn thức về một mất mát lớn lao.

Người đã nằm sâu dưới lòng đất mẹ. 103 mùa xuân kết thúc trong nước mắt của hàng chục triệu đồng bào. Chuyến hành hương cuối cùng có hàng chục triệu trái tim, ánh mắt cùng tiễn biệt. Đại tướng nằm đó, trường tồn cùng đất nước, non sông. Và những giọt nước mắt, những cơn thổn thức sẽ còn mãi.

Việt Nguyễn