Cô giáo mầm non được minh oan

Cô giáo Lương tại tòa. Ảnh: T.G

Tai họa tự dưng ập đến

Vụ án bắt đầu từ những mâu thuẫn giữa cô giáo Nguyễn Thị Lương và một số giáo viên trong trường về việc chi, trả thu tiền bảo hiểm xã hội. Theo đó, năm 2005, bà Nguyễn Thị Đệ, Hiệu trưởng Trường Mầm non xã Song Mai chỉ đạo cô giáo Lương thu tiền làm bảo hiểm xã hội tự nguyện cho một số cán bộ, giáo viên trong trường. Sau khi lập danh sách và thu tiền, cô Lương đã đến Bảo hiểm TP Bắc Giang làm, nhưng do còn thiếu một số thủ tục nên cơ quan bảo hiểm trả lại hồ sơ. Cô Lương đã đề xuất trả lại tiền cho các giáo viên nhưng Hiệu trưởng đề nghị giữ lại.

Tháng 4/2008, cô Lương tiếp tục đến Bảo hiểm TP Bắc Giang làm thủ tục đóng bảo hiểm cho giáo viên, nhưng do hồ sơ không đảm bảo nên một lần nữa bị từ chối. Cô Lương đã mang tiền trả nhưng cô Trần Thị Đoàn (giáo viên) và chị Nguyễn Thị Tâm (cán bộ trường) không nhận mà yêu cầu phải quy đổi ra vàng (theo trị giá năm 2005) để trả cho họ. Do các bên không tìm được tiếng nói chung nên cô Đoàn, chị Tâm đã làm đơn gửi cơ quan công an. Ngày 30/7/2008, cô Lương chủ động nộp toàn bộ số tiền 11,4 triệu đồng (tròn số) đang giữ của chị Đoàn, chị Tâm cho Công an TP Bắc Giang. Vậy nhưng, ngày 23/9/2008, cô Lương bất ngờ nhận được Quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can của Công an TP Bắc Giang về tội “Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản của người khác”.

Vô tội sau hơn 2 năm bị  khởi tố

Cho rằng mình bị oan, cô Lương đã gửi đơn kêu cứu đến Báo Gia đình & Xã hội nhờ giúp đỡ. Tiếp xúc với những tài liệu liên quan, đánh giá các chứng cứ, chúng tôi nhận định, đây là vụ án mà Cơ quan CSĐT Công an TP Bắc Giang đã hình sự hóa các quan hệ dân sự. Theo đó, trong Bản kết luận điều tra số 01/KLĐTVA, ngày 1/12/2008 của Cơ quan CSĐT Công an TP Bắc Giang cho rằng cô Lương có hành vi chiếm đoạt tiền bảo hiểm của các giáo viên. Nghiêm trọng hơn, bản kết luận này còn nhận định, toàn bộ số tiền trên (11,4 triệu đồng- PV) cô Lương đã chiếm đoạt để sử dụng vào mục đích chi tiêu cá nhân và đến nay (thời điểm ký kết luận - PV) chưa trả được cho chị Đoàn, chị Tâm.

Tài liệu thu thập được lại cho thấy, khoảng 15 giờ 30 phút ngày 30/7/2008, điều tra viên Nguyễn Văn Hòa (Công an TP Bắc Giang) đã tiến hành lập biên bản tạm giữ số tiền 11,4 triệu đồng mà cô Lương mang nộp cho cơ quan công an. Nội dung biên bản này ghi rõ: “Tháng 12/2005, chị Lương đã thu tiền của chị Tâm, chị Đoàn để làm bảo hiểm, nhưng chưa làm được. Hiện chị Lương đã tự nguyện nộp cho cơ quan CSĐT Công an TP Bắc Giang”.

Loạt bài điều tra về vụ án này đã được đăng tải dài kỳ trên Báo Gia đình & Xã hội. Bài viết đã phân tích những bất cập, chỉ ra những mâu thuẫn của vụ án. Trong các ngày 11-14/12/2009 TAND TP Bắc Giang đã mở phiên tòa sơ thẩm xét xử bị cáo Nguyễn Thị Lương về tội“Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản của người khác”. Tại tòa, bất chấp những thiếu sót của CQĐT, VKSND TP Bắc Giang vẫn bảo lưu quan điểm truy tố cô giáo Lương tội danh trên. Tuy nhiên, sau 3 ngày xét xử công khai, có trách nhiệm, TAND TP Bắc Giang đã ra quyết định trả hồ sơ; yêu cầu VKSND cùng cấp điều tra bổ sung những mâu thuẫn trong hồ sơ vụ án. Nhận định của HĐXX phiên sơ thẩm tương đồng với những quan điểm của Báo Gia đình & Xã hội đã đăng tải trước đó.

Sau gần một năm điều tra bổ sung, Cơ quan CSĐT Công an TP Bắc Giang đã có bản kết luận điều tra mới. Điều đáng nói là bản kết luận này không có gì mới, không thực hiện đúng theo yêu cầu của tòa nhưng VKSND TP Bắc Giang vẫn truy tố cô Lương với tội danh trên. Từ ngày 22-27/10/2010, TAND TP Bắc Giang đã mở phiên sơ thẩm lần 2 xét xử bị cáo Nguyễn Thị Lương tội “Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản của người khác”.

Đại diện VKSND TP Bắc Giang thừa nhận một số thiếu sót của CQĐT cùng cấp trong vụ án này song vẫn kiên quyết giữ quan điểm truy tố bị cáo Lương về tội danh trên. Tuy nhiên, sau khi xem xét toàn diện các chứng cứ, HĐXX phiên sơ thẩm đã tuyên bị cáo Lương không phạm tội “Lạm dụng chức vụ, quyền hạn chiếm đoạt tài sản của người khác” như VKSND cùng cấp đã truy tố. Như vậy, hơn 2 năm bị khởi tố, cô giáo Lương đã được minh oan.

Quốc Tuấn