Cung kính không bằng tuân mệnh
GiadinhNet - Bộ phim truyền hình 30 tập "Thái sư Trần Thủ Độ" (tên cũ là "Trần Thủ Độ và người tình") do Hãng phim truyện I được Nhà nước đặt hàng với kinh phí 53 tỷ đồng, đang thực hiện một số cảnh quay ở Huế đã dùng các di tích, lăng tẩm triều Nguyễn làm bối cảnh cho phim.
 |
|
Vua, hoàng hậu nhà Lý trong một cảnh phim "Trần Thủ Độ và người tình" diễn ngay trên nơi thờ tự vua Minh Mạng. (Ảnh: CATPHCM) |
Du khách bất bình thăm di tích mà không được ngắm nguyên trạng. Hậu duệ các vua Nguyễn than phiền vì chốn thờ tự không còn vẻ tôn nghiêm.
Mối quan hệ song phương giữa di sản và khai thác du lịch lâu nay đã xác lập được những nguyên tắc để cùng tồn tại. Với các di sản thuộc hệ thờ tự như đền chùa lăng miếu, du khách được tham quan nhưng kèm theo đó là những quy định bắt buộc: trang phục chỉnh tề, lời nói thành kính, không đụng chạm hiện vật... Nếu những nguyên tắc đó bị vi phạm, hoặc di sản không còn là di sản, hoặc hoạt động du lịch sẽ bị chối từ.
Dễ nhận thấy trong chuyện khúc mắc ở Hiếu Lăng vừa qua, cũng bởi vì cùng một di sản mà phát sinh một chức năng thứ ba: phục vụ làm phim. Và khi xuất hiện một sự chen ngang vào giữa "di sản" và "điểm du lịch", các chủ thể làm phim, từ cơ quan cấp phép, đến người làm phim đã bỏ qua những nguyên tắc thỏa thuận để cùng chung sống.
Đã đành rằng quá trình làm phim đã được Bộ chủ quản cấp phép để thực hiện cảnh quay tại lăng. Nhưng những người làm phim cần nghĩ sâu xa: giấy phép làm phim, nhưng không ghi rõ những gì không được làm. Trong khi những gì không được làm đó, ví như dịch chuyển bệ thờ vua, lại trong ranh giới điều chỉnh của luật di sản, của tín ngưỡng dân gian, và của đạo lý thờ cúng ông bà tiên tổ.
Cũng một phần do hoàn cảnh lịch sử để lại, đó là chuyện tìm một di sản cổ kính thì dễ, còn tìm một phim trường đúng nghĩa thì không lấy đâu ra. Nên cách làm phim của các nhà điện ảnh Việt là xin giấy phép để lấy lăng tẩm làm hậu cảnh, dù hậu cảnh đó chưa hẳn đã khớp với bối cảnh lịch sử trong phim.
Nhưng lâu dài, nếu không gỡ "bí" cho điện ảnh Việt Nam bằng cách đầu tư những phim trường hội đủ cảnh Đinh-Lý- Trần-Lê, thì dễ lắm xảy ra hệ lụy các đạo diễn, diễn viên quên mất cả kính trọng tiền nhân, để lo làm phim cho kịp tiến độ.
Hiếu Sự
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Thông báo
