Dân thắng kiện UBND TP.HCM như thế nào?

Người thắng kiện, công dân Lê Thị Mỹ Hạnh, đã khởi kiện UBND TP.HCM vì ban hành hai quyết định hành chính hồi năm 1995 và năm 2012 liên quan đến căn nhà tại địa chỉ 110 Cao Thắng, Q.3.

Theo đơn kiện, căn nhà nói trên do bố mẹ bà Hạnh tạo dựng từ trước 1975. Hồi năm 1991, bố bà Hạnh trước khi lấy vợ khác đã đến Phòng công chứng số 1 thuộc Sở Tư pháp TP.HCM để chuyển giao toàn bộ ngôi nhà cho mẹ bà Hạnh.

Ngay sau đó, mẹ bà Hạnh tiến hành thủ tục xác lập quyền sở hữu ngôi nhà nói trên, đồng thời lập di chúc để lại căn nhà cho bà Hạnh trước khi qua đời, cũng hồi năm 1991.

Sau đó, bà Hạnh tiến hành các thủ tục xác lập quyền thừa kế, quyền sở hữu căn nhà 110 Cao Thắng, được chính quyền cấp giấy tờ sở hữu theo quy định. Thời gian này bà Hạnh cũng xin giấy phép xây dựng nhà và tiến hành xây dựng nhà 110 Cao Thắng, hiện trạng nhà giữ nguyên đến nay.

Tháng 12/1995, nhằm xác lập quyền sở hữu nhà nước, UBND TP.HCM ban hành quyết định 69623 liên quan đến căn nhà 110 Cao Thắng. Cụ thể, phần trệt căn nhà này thuộc quyền sở hữu nhà nước và thuộc diện cải tạo.

Đến tháng 6/2012, UBND TP.HCM tiếp tục ban hành quyết định 2928 có nội dung thu hồi tầng trệt căn nhà 110 Cao Thắng. Để thực hiện quyết định này, Sở Xây dựng TP.HCM ban hành văn bản 7228 có nội dung cưỡng chế-thu hồi tầng trệt căn nhà trên.

Không đồng tình với các quyết định của UBND TP.HCM và văn bản của Sở Xây dựng, bà Hạnh khởi kiện với yêu cầu Tòa tuyên hủy các quyết định, văn bản nói trên.

Sau nhiều lần hoãn xử, hôm 15/1, Tòa án Nhân dân TP.HCM tại phiên sơ thẩm cho rằng UBND TP.HCM ban hành quyết định 69623 hồi năm 1995, đưa nhà 110 Cao Thắng vào diện cải tạo, trong khi chưa tiến hành các thủ tục quản lý, bố trí sử dụng là không đúng theo quy định.

Bên cạnh đó, trong trường hợp tầng trệt nhà 110 Cao Thắng thuộc quyền sở hữu nhà nước và thuộc diện cải tạo nhưng theo quy định thì tính đến 1/7/1991, nếu nhà nước không tiến hành các thủ tục quản lý, bố trí sử dụng thì phải công nhận quyền sở hữu của công dân.

Hội đồng xét xử phiên tòa sơ thẩm cũng cho rằng quyết định thu hồi tầng trệt nhà 110 Cao Thắng vi phạm đến quyền sở hữu lối đi chung của cá nhân được pháp luật bảo vệ, bởi cả ngôi nhà là một khối thống nhất, thu hồi tầng trệt thì những người sống ở tầng trên đi bằng lối nào?

Trong khi đó, quyết định thu hồi tầng trệt nhà 110 Cao Thắng của UBND TP.HCM hoàn toàn không đề cập gì đến giải pháp xử lý triệt để vấn đề trên, theo quan điểm cuản Hội đồng xét xử là không đúng quy định.

Với các phân tích trên, Tòa sơ thẩm tuyên hủy các quyết định và văn bản liên quan, trừ quyết định được UBND TP.HCM ban hành hồi năm 1995 vì hết thời hiệu khởi kiện. Tuy nhiên, Tòa án Nhân dân TP.HCM sẽ đề nghị chính quyền TP.HCM xem xét lại quyết định này.

Bà Hạnh không phải là công dân duy nhất thắng kiện UBND TP.HCM, song cũng không phải là số nhiều. Thắng trong phiên xử sơ thẩm chưa phải là chiến thắng cuối cùng của công dân Lê Thị Mỹ Hạnh, nếu UBND TP.HCM quyết đưa vụ việc đến Tòa Phúc thẩm.

Đỗ Bá