Đổi mới cơ chế tài chính y tế

Mục tiêu của hội nghị là thúc đẩy hơn nữa công tác nghiên cứu khoa học Kinh tế y tế nói chung, đặc biệt là các vấn đề liên quan đến tài chính y tế của Việt Nam. Hội nghị sẽ kéo dài hết ngày 8/12.

 

 

TS Nguyễn Văn Tiên - Phó Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội - cho biết, theo giám sát của Quốc hội về tài chính y tế ở cả Trung ương lẫn địa phương thì tỷ lệ tăng chi y tế hàng năm đã cao hơn mức bình quân. Cơ chế huy động nguồn lực y tế cũng được mở rộng. Một số tỉnh đã hỗ trợ nhân dân tham gia Bảo hiểm Y tế (BHYT), khoảng 30 đến 50% với các hộ cận nghèo. TS Nguyễn Văn Tiên cũng nhận xét, mấy năm qua, Việt Nam đã có sự đột phá về tài chính cho y tế. Nhà nước đang dần "trả nợ" chế độ cán bộ ngành y tế như đối với ngành giáo dục.

 

TS Nguyễn Văn Tiên dẫn lời Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Quốc Triệu nhận định, chi y tế của Việt Nam còn khiêm tốn nhưng lại có chỉ số sức khỏe cao so với nhiều quốc gia khác trên thế giới. Đồng quan điểm này, ông Chris James - chuyên gia tài chính y tế của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng đánh giá, ngành y tế Việt Nam đã đạt được thành tích tốt hơn so với chi phí cho lĩnh vực này. Ông Chris cho rằng khi dân số tăng, GDP tăng thì chi phí cho y tế cũng cần phải tăng theo một cách đúng mức để đảm bảo chăm sóc sức khỏe cho người dân.

 

Khoản chi còn khiêm tốn, nhưng y tế Việt Nam lại đạt những chỉ số sức khỏe cao so với nhiều quốc gia khác.

 

Trong những năm gần đây, hệ thống y tế Việt Nam được đánh giá là đạt những thành tựu thần kỳ (theo WB. Health financing & delivery in Viet Nam: Looking forward.2009). Ngoài chỉ số sức khỏe cao, Việt Nam còn được xem là quốc gia có những chính sách tài chính y tế công bằng nhằm hỗ trợ người nghèo và các nhóm dễ tổn thương như trẻ em, người già, người dân tộc thiểu số.

 

 

Được chuyên gia của WHO và nhiều đại biểu nước ngoài đánh giá cao về sự phát triển tài chính y tế cũng như thành tựu đạt được, tuy nhiên, PGS. TS Phạm Lê Tuấn - Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính (Bộ Y tế) cũng thẳng thắn thừa nhận một số tồn tại đáng quan tâm như về hiệu quả sử dụng nguồn lực (khoảng 20% trang thiết bị ở một số bệnh viện đa khoa cấp tỉnh không được sử dụng hết công suất), về tính công bằng, về việc tạo động lực của cán bộ y tế và những tác động đối với hệ thống y tế.

 

Do đó, liên quan đến tài chính bệnh viện ở Việt Nam và định hướng đổi mới, PGS.TS Phạm Lê Tuấn đã đưa ra một số khuyến nghị giúp nâng cao chất lượng chăm sóc y tế cho người dân.

 

Cụ thể, việc đổi mới cơ chế tài chính bệnh viện cần được xem xét từ góc độ của toàn hệ thống y tế, của bệnh viện và đặc biệt là từ lợi ích của người dân; Nghiên cứu xác định chủ trương đổi mới toàn diện cơ chế hoạt động của các bệnh viện công lập, của cơ quan BHYT, đổi mới quản lý vĩ mô; Nghiên cứu áp dụng các giải pháp quản lý nhằm tránh nguy cơ lãng phí nguồn lực mua sắm và sử dụng trang thiết bị y tế công nghệ cao; Tiến hành đổi mới toàn diện hoạt động bệnh viện, trước hết là đổi mới phương thức chi trả, tăng cường chi trả BHYT, hạn chế gia tăng "nguồn thu tư" của các cơ sở khám chữa bệnh; Nghiên cứu các chính sách đãi ngộ thỏa đáng đối với cán bộ nhân viên y tế dựa vào kết quả làm việc, không gắn với "lợi nhuận" của bệnh viện.

 

Trong khi đó, Phó Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội Nguyễn Văn Tiên khuyến nghị: Phải vận động xã hội, nhà nước ủng hộ tăng chi, kết hợp ban hành cơ chế hợp lý; Kiên trì tiến tới BHYT toàn dân;  Đảm bảo ít nhất 30% ngân sách y tế dành cho y tế dự phòng; Duy trì đầu tư có mục tiêu để định hướng địa phương; Kiểm soát chặt chẽ, giữ nguyên tắc phi lợi nhuận ở bệnh viên công, trả công xứng đáng cho cán bộ ngành y tế.