Giải pháp giảm tải, "cởi trói" cho bệnh viện

BV Bạch Mai luôn phải đối mặt với tình trạng quá tải. Số bệnh nhân tăng gấp đôi, có lúc, có mùa từ 2-3 bệnh nhân/giường bệnh. Mỗi bệnh nhân lại kèm thêm 2-3 người nhà. Trong khi đó, nhân lực, cơ sở vật chất và trang thiết bị không tăng.

Quá tải tất yếu sẽ ảnh hưởng đến chất lượng khám, điều trị và chăm sóc người bệnh.

TS Hạnh cho biết thêm, kinh phí (do ngân sách nhà nước cấp) rất hạn hẹp, một năm chi tiêu 470 tỉ đồng, trong khi đó kinh phí cấp là 48 tỉ đồng (chiếm 10-12%). Hiện nay bảng giá thu viện phí chưa được điều chỉnh, vẫn duy trì bảng giá cũ từ năm 1995.

Vì vậy, bệnh viện gặp rất nhiều khó khăn trong việc duy trì các hoạt động để hoàn thành nhiệm vụ khám chữa bệnh cũng như các nhiệm vụ khác Bộ Y tế giao.

“Ảnh hưởng của việc quá tải bệnh nhân đối với bệnh viện là bệnhh viện sẽ không có đủ kinh phí để mua các trang thiết bị y tế chuyên sâu, đắt tiền. Hiện bệnh viện chỉ đủ kinh phí để duy tu và sửa chữa các thiết bị thông thường. Công tác phục vụ điện, nước, vệ sinh... cũng quá tải, ảnh hưởng đến chất lượng điều trị và chăm sóc bệnh nhân. Với lượng bệnh nhân thực tế gấp đôi so với chỉ tiêu kế hoạch được giao, bác sĩ, y tá, hộ lý của bệnh viện phải chịu một áp lực công việc nặng nề, căng thẳng, sức ép tâm lý, ảnh hưởng đến sức khỏe và tinh thần của nhân viên y tế, dễ dẫn đến những sai sót trong công tác chuyên môn” - TS Hạnh nói.

TS Lê Thanh Hải, Phó Giám đốc BV Nhi TƯ cho biết: “Tình trạng quá tải ở BV Nhi còn trầm trọng hơn. Nhiều khoa luôn trong tình trạng quá tải gấp hai, thậm chí gấp gần 4 lần. Như khoa sơ sinh, khoa hô hấp 100 - 130 BN/35 giường. Khu ngoại, khoa truyền nhiễm 80 - 100 BN/giường. Các khoa Tim mạch, khoa ung bướu, khoa tiêu hóa, khoa thần kinh, khoa huyết học lâm sàng cũng đều quá tải”.

Quy trình khám bệnh một chiều - giải pháp giảm tải

Trước tình hình đó, tại BV Bạch Mai đã và đang từng bước khắc phục. Cụ thể là tổ chức sắp xếp lại quy trình khám bệnh theo một chiều giảm bớt phiền hà cho dân. Nếu như trước đây, bệnh nhân phải xếp hàng 7 lần thì nay giảm bớt, có hướng dẫn tận tình chu đáo, xây dựng quy chế phối hợp giữa các bộ phận.

Đồng thời tăng cường mô hình điều trị ngoại trú, điều trị ban ngày nhằm giảm bớt bệnh nhân không cần thiết phải điều trị nội trú.

Công nghệ thông tin cũng đã được ứng dụng rất hiệu quả trong việc quản lý bệnh nhân đến khám tại khoa khám bệnh.

Bên cạnh đó, BV Bạch Mai cũng đã xây dựng và mở rộng thêm các đơn vị, đa dạng hóa hình thức khám chữa bệnh, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của nhân dân.

Từ tháng 1/2007, BV đã đưa vào hoạt động khoa khám bệnh theo yêu cầu. Với số lượng khoảng 5.000 người được khám trong mỗi tháng đã giải quyết được một lượng bệnh nhân tương đối lớn. BV cũng đang có kế hoạch sẽ mở rộng thêm 36 phòng khám tại phòng khám đa khoa, đưa tổng số phòng khám lên 70 phòng.

Về kế hoạch lâu dài, BV Bạch Mai đang xin phép để xây dựng thêm một cơ sở 2 nữa để giảm quá tải bệnh nhân như hiện nay.

Còn tại BV Nhi TƯ, đối phó trước tình trạng quá tải này, BV đã cải tạo cơ sở tại khoa Khám bệnh.

Cụ thể, BV đã tăng số buồng khám tại khoa Khám bệnh từ 20 lên 32 buồng. Điều động bác sĩ, y tá từ các khoa phòng ra khoa khám bệnh. Lợi ích của việc này là giải quyết bệnh nhân khám chung đỡ ùn tắc giờ cao điểm. Bệnh nhân khám chuyên khoa cũng không phải chờ ngày khám chuyên khoa như trước đây. Đồng thời, hạn chế nhập viện nhờ bác sĩ chuyên khoa chọn lọc bệnh nhân trước khi cho nhập viện.

TS Hải cho biết, dù đã rất cố gắng nhưng đó chỉ là giải pháp tạm thời, còn về lâu dài, giảm quá tải BV Nhi TƯ phụ thuộc rất nhiều vào năng lực của các BV tuyến dưới. Cần phải nâng cao năng lực cho các tuyến trong hệ thống nhi khoa. Cụ thể là cải thiện cơ sở điều trị nhi khoa tuyến dưới. Đào tạo cán bộ y tế cho tuyến dưới; xây dựng BV vệ tinh, y học từ xa.

Mô hình BV vệ tinh

BV Việt Đức được giao chỉ tiêu 450 giường bệnh nhưng thực tế đã phải tăng thêm 400 giường bệnh nữa. Vậy mà tình trạng bệnh nhân phải nằm ghép, nằm ngoài hành lang... vẫn diễn ra triền miên. Điều đáng nói là có rất nhiều ca khi chuyển đến viện đã tử vong, trong khi đó, nếu được cấp cứu ban đầu tại BV địa phương sẽ giảm được nguy cơ này.

Thống kê của BV Việt Đức cho thấy, mỗi năm có khoảng trên 1.000 ca chuyển đến viện là tử vong. Có nhiều trường hợp, nếu được cấp cứu ban đầu tốt thì có thể sống được.

Trong khi đó, BV địa phương rất thiếu trang thiết bị, trình độ bác sĩ còn hạn chế, không đủ khả năng xử lý. BV Việt Đức đã 2 lần thực hiện cầu truyền hình trực tiếp phẫu thuật và tư vấn từ xa với BV Việt - Tiệp (Hải Phòng).

Triển khai mô hình BV vệ tinh từ năm 2004 cho đến nay, BV Việt Đức đã phần nào giải quyết được khâu bệnh nhân dồn về quá đông.

TS Nguyễn Tiến Quyết, Giám đốc Bệnh viện cho biết: “Sau mấy năm thực hiện dự án BV vệ tinh, 6 BV đa khoa ở các tỉnh, thành phố gồm Phú Thọ, Hải Phòng, Bắc Ninh, Nam Định, Thanh Hóa và Sơn Tây đã được nâng cấp, góp phần giảm tải đáng kể cho BV Việt Đức ở tuyến Trung ương”.

BV Việt Đức có thể chỉ đạo, tư vấn kinh nghiệm y khoa, hay điều khiển một ca mổ được thực hiện ở địa phương khác thông qua các camera và màn hình vô tuyến. Việc tư vấn trực tuyến như vậy sẽ góp phần giảm tới 50% những trường hợp bệnh nhân không cần thiết phải chuyển lên tuyến trên và giảm từ 70-80% những trường hợp bệnh nhân điều trị sai bệnh ở các BV tuyến dưới.

Cần có kế hoạch xây dựng thêm bệnh viện

Kết luận Hội nghị hôm 31/8, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Quốc Triệu cho rằng, cần phải có kế hoạch xây dựng thêm BV, có thêm cơ chế chính sách đúng đắn cho việc đầu tư BV nhằm chống quá tải và nâng cao chất lượng khám chữa bệnh mà người được hưởng lợi là người bệnh.

Vấn đề tự chủ BV cũng phải được triển khai nhanh và đồng bộ, tạo thêm nhiều chính sách thông thoáng “cởi trói” cho bệnh viện tư...

Theo TS Lý Ngọc Kính, Vụ trưởng Vụ Điều trị, Bộ Y tế, giải pháp trước mắt tập trung giải quyết tình trạng quá tải BV là sẽ bố trí và tận dụng các khu vực có hiệu suất sử dụng thấp để kê thêm giường bệnh nội trú.

Xây dựng, mở rộng khu điều trị nội trú và khu kỹ thuật, huy động nguồn lực nhà nước và tư nhân góp vốn xây dựng cơ sở hạ tầng.

Tăng cường hình thức điều trị ban ngày, điều trị ngoại trú, bố trí khám chữa bệnh ngoài giờ, cả ngày nghỉ; mở rộng việc liên thông các BV trong điều trị; rà soát quy trình khám chữa bệnh làm giảm thời gian chờ đợi của bệnh nhân tại các bệnh viện.

Vân Khánh