Gồng mình “chiến” hàng lậu

Trong đêm tối, hàng về tấp nập. Mỗi khi các trinh sát xuất hiện lại chỉ có màn đêm tĩnh mịch bủa vây. Hàng lậu giáp Tết như vòi bạch tuộc khổng lồ tuồn khắp các ngả đường biên.

 

Vận chuyển hàng lậu qua biên giới. Ảnh: T.G

 

 

Cửa khẩu Tân Thanh, trời đêm như xắt ra từng miếng. Vách núi dựng sừng sững nhưng "cửu vạn" vẫn tọa ở trên núi, chờ cán bộ biên phòng, hải quan đi khuất là lăn hàng xuống.

 

Ông Phùng Quang Hội, Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Tân Thanh đang "đốc chiến" tại khu vực này nói: "Tôi vừa phải phải tăng cường 5 cán bộ chi viện cho Cốc Nam. Thiếu cán bộ quá. Cửu vạn hàng lậu thì nhiều, "chim lợn" thì lắm. Anh em "trần mình" rét mướt để đấu tranh nhưng cũng không thể ngăn chặn triệt để". Vừa nói, ông Hội vừa đưa chúng tôi đi tuần một vòng qua các đường mòn lối tắt hai bên cánh gà khu vực cửa khẩu như Mê Trang, đường Lọ Bon...

 

Thấy những bóng đen lượn lờ cầm bộ đàm, điện thoại, ông Hội bảo: “Đó là bọn "chim lợn" báo hiệu cho các chủ hàng và cửu vạn có hải quan để "án binh bất động" hoặc trốn tránh. Đội ngũ này đóng quân từ... cửa Chi cục Hải quan cho đến nơi ăn ngủ của các cán bộ.

 

 Phương tiện liên lạc là máy bộ đàm và điện thoại di động. Đây cũng là một trở ngại lớn cho các cơ quan chức năng trên mặt trận chống buôn lậu ở khu vực biên giới này”. Tuy khó khăn nhưng cuối tháng 12/2010, Chi cục Hải quan Cốc Nam đã bắt giữ, xử lý gần 100 vụ vi phạm với giá trị ước tính gần 3 tỷ đồng.

 

Nhìn đống hàng lậu mà lực lượng Hải quan Lạng Sơn bắt được, chúng tôi "lạnh người" trước đao, kiếm, súng bắn điện, pháo nổ. Cả đống hàng nằm ngồn ngộn là kết quả của bao đêm trắng tuần tra của lực lượng biên phòng, hải quan nơi này. Năm nay, súng bắn đạn nhựa, hơi cay, bắn điện "về" dù có ít hơn năm trước nhưng cũng chất chồng hàng bao tải.

 

Theo ông Hội, những thứ hàng quốc cấm trên còn dễ ngăn chặn, có những mặt hàng biết là "đầu nậu" thu gom nhưng không thể làm gì được. Bởi lẽ, ngoài việc vận chuyển hàng qua các đường mòn biên giới, giới buôn lậu còn "lách" một số văn bản pháp luật để buôn lậu.

 

Theo quyết định 254/2006/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ thì cư dân biên giới được phép trao đổi hàng hóa phục vụ sinh hoạt. Mỗi ngày, người dân có thể mua hàng với trị giá 2 triệu đồng/ người mà không phải đóng thuế. Chính sách này nhằm tạo điều kiện thuận lợi, giảm bớt khó khăn cho người dân biên giới.

 

Các "bưởng" lậu đã lợi dụng điều này để "qua mặt" các cơ quan hải quan. Chủ hàng chỉ cần có một hoá đơn mua bán hợp lệ theo Thông tư liên tịch số 12/2007/ TTLT-BTC-BTM-BCA rồi quay vòng. Cơ quan chức năng "bó tay" trước những hành vi "lách" luật này.

 

Một chú "cào cào" trên phố.

 

 

Nửa đêm, chúng tôi đứng giữa "điểm nóng" Cốc Nam. Mặc dù bị ngăn cách bởi một ngọn núi nhưng với rất nhiều đường mòn, hàng lậu vẫn tràn về. Các đối tượng cộm cán buôn lậu chỉ đạo cửu vạn  bằng "alo". Hầu hết các cửu vạn vùng biên đều có nhân thân phức tạp như nghiện hút, cờ bạc... Cơ quan chức năng rất khó có thể "túm gáy" những kẻ cầm đầu. Hàng về manh mún nhưng khi "nhập kho" lại có khối lượng rất lớn. Những kiểu "khắc nhập, khắc xuất" như thế khiến hải quan, biên phòng rơi vào "mê hồn trận".

 

Theo Cục Hải quan Lạng Sơn, gần đây cơ quan chức năng đã bắt giữ 6 vụ tiền Việt Nam giả, với 560,4 triệu đồng; 4 vụ vận chuyển ma túy.   Năm 2010, toàn Cục đã bắt giữ được hơn 500 vụ buôn lậu và gian lận thương mại, trị giá ước tính xấp xỉ 5 tỷ đồng.

Các "bưởng" hàng cũng dùng phương thức khoán để khống chế người vận chuyển hàng lậu. Nếu mất hàng thì bị đền nên "cửu vạn" rất liều lĩnh. Mỗi khi bị biên phòng và hải quan bao vây, chúng dùng gạch đá và vũ khí thô sơ để chống lại. Nếu quây rát quá, cửu vạn lại "lòn" qua biên giới đợi lúc nào hết "bão" thì về.  Nếu hàng "thông núi" được sẽ nhanh chóng tập kết tại một nhà dân. Từ đây đội "cào cào bay" (đội xe máy) sẽ có nhiệm vụ đưa vào sâu trong nội địa. Giữa đêm, "cào cao bay" gầm rú chạy tán loạn từ Tân Thanh về Đồng Đăng, rồi về TP Lạng Sơn.

 

Trước diễn biến phức tạp trên, Chi cục Hải quan Cốc Nam đã phải thành lập 2 ổ phục kích "dã chiến" tại Thác Giữa và đường mòn 386 thôn Cốc Nam để ngăn chặn. Lực lượng chính chống buôn lậu của Hải quan Cốc Nam chỉ có 16 người nên Cục đã tăng cường gần 20 người từ các Chi cục Tân Thanh, Hữu Nghị và đội kiểm soát hải quan để tác chiến.

 

Khi đi với lực lượng hải quan, biên phòng, chúng tôi đều được trang bị mũ cối để chống gạch, đá. Lẫn vào đêm, những bóng người vẫn lặc lè mang vác hàng rồi lẩn vào lùm cây, xóm nhỏ ngay khu vực biên giới. Họ sẵn sàng chống lại lực lượng vây bắt. Đến khi trời gần sáng bạch, chúng tôi mới quay lại trụ sở Hải quan Cốc Nam. Qua một đêm trắng tuần tra, bình minh ló dạng với bóng dáng những “cửu vạn” gò lưng cõng hàng qua núi. Lại một ngày "dã tràng" nữa nắt đầu.