Hội thảo chuyên đề về DS-KHHGĐ năm 2015 khu vực phía Bắc: Nhiều vấn đề “nóng” được mổ xẻ

Hội thảo chuyên đề về công tác DS-KHHGĐ năm 2015 đã được tổ chức với sự tham dự của lãnh đạo ngành Dân số 31 tỉnh, thành phía Bắc cùng đại diện địa phương, các sở, ban, ngành liên quan. ảnh: Hồ Hà

Cần sớm kiện toàn bộ máy tổ chức

Tại Lễ khai mạc, Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Viết Tiến đánh giá cao những thành quả mà ngành Dân số đã đạt được trong thời gian qua. Thứ trưởng cũng yêu cầu các đại biểu cần thẳng thắn đóng góp ý kiến, cách làm hay để tìm ra những giải pháp hay cho công tác dân số trong thời gian tới…

Làm thế nào để đảm bảo hậu cần việc cung cấp các phương tiện tránh thai, dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản (SKSS)/KHHGĐ giai đoạn 2011- 2015 cũng như các phương án, giải pháp đảm bảo vấn đề này cho giai đoạn sắp tới? Định hướng hoạt động truyền thông - giáo dục, triển khai các mô hình, đề án sao cho hiệu quả trong thời gian tới?... Đó là một số nội dung chính đã được các đại biểu bàn thảo sôi nổi. Năm 2015 là năm cuối thực hiện Chương trình mục tiêu Quốc gia DS-KHHGĐ, nhiều tỉnh, thành chưa chủ động bố trí kinh phí. Vì vậy, việc triển khai các hoạt động, đặc biệt là các mô hình nâng cao chất lượng dân số bị ảnh hưởng. Bộ máy tổ chức cán bộ dân số cơ sở tại nhiều địa phương đã được củng cố, hoàn thiện song vẫn còn hạn chế, chưa phát huy hết hiệu quả. Phương tiện tránh thai không đủ đáp ứng cho nhu cầu của nhóm đối tượng thuộc diện được cấp miễn phí. Cùng đó là cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế nhiều nơi chưa đáp ứng được yêu cầu cung cấp dịch vụ KHHGĐ chất lượng cao cho người dân. Đây là những trở ngại mà ngành Dân số mỗi địa phương cần tìm ra biện pháp khắc phục hiệu quả nhất. Dịp này, các đại biểu cũng đóng góp ý kiến để Tổng cục DS-KHHGĐ hoàn thiện Thông tư liên tịch hướng dẫn thực hiện Nghị định 39 của Chính phủ về quy định phương thức hỗ trợ phụ nữ thuộc hộ nghèo là người dân tộc thiểu số khi sinh con đúng chính sách...

Liên quan đến vấn đề tổ chức, nhiều đại biểu bày tỏ băn khoăn vì sao đến thời điểm này mà Trung ương vẫn chưa khẳng định và hướng dẫn địa phương thực hiện mô hình tổ chức bộ máy công tác dân số phù hợp và hiệu quả hơn? Hiện rất nhiều tỉnh dù tích cực tham mưu nhưng vẫn chưa thể đưa đội ngũ chuyên trách vào viên chức được. Điều này ảnh hưởng không nhỏ cho công tác dân số cơ sở.

Tại nhiều địa phương, hiện vẫn chưa thành lập được Trung tâm Tư vấn, cung cấp dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ, hoặc nếu đã thành lập cũng gặp vô số khó khăn. Đơn cử, Nghệ An là một trong những tỉnh đã thành lập được Trung tâm và đạt được những hiệu quả nhất định, nhưng cũng đang nằm trong kế hoạch giải thể hoặc sáp nhập vào một cơ quan có chức năng tương đương (?!).

Vấn đề chế độ phụ cấp ngành, chế độ cho các cộng tác viên dân số cũng được nhiều đại biểu đề cập. Đến hết năm 2015, Chương trình mục tiêu Quốc gia DS-KHHGĐ sẽ chấm dứt, vậy phải có phương án như thế nào để đảm bảo quyền lợi, tránh sự thiệt thòi cho đội ngũ này? Các đại biểu đề nghị và mong muốn cần kịp thời có Thông tư liên tịch với Bộ Nội vụ để đảm bảo kiện toàn hệ thống bộ máy tổ chức từ Trung ương đến địa phương.

Cung cấp dịch vụ KHHGĐ hiệu quả nhất

Tại Hội thảo, nhiều đại biểu bày tỏ băn khoăn việc giao chỉ tiêu về tiếp thị xã hội các phương tiện tránh thai. Hiện nay, việc giao chỉ tiêu tạm được chia thành hai mảng: Chỉ tiêu miễn phí và chỉ tiêu tiếp thị xã hội. Vấn đề đặt ra là khi chỉ tiêu miễn phí có hạn, công tác và ý thức xã hội hóa của người dân phần nào đã được nâng lên thì việc đáp ứng lại chưa đủ.Ví dụ, vấn đề tiếp thị xã hội phương tiện tránh thai (đặc biệt là đặt vòng tránh thai), duy trì và đảm bảo chất lượng như thế nào? Nếu người dân có nhu cầu “không miễn phí” thì mua ở đâu, giá bao nhiêu?

Về chỉ tiêu của Đề án Sàng lọc sơ sinh, lấy mẫu máu gót chân trẻ sơ sinh cũng gặp nhiều bất cập. Hiện nay, mẫu giấy để lấy máu chỉ cung ứng cho đối tượng miễn phí. Nhiều người dân có nhu cầu này thì không biết thực hiện ở đâu, đơn vị nào cung ứng dịch vụ? Các đại biểu đề nghị Tổng cục cần có thêm phương án, phương tiện, thiết bị dự phòng để đảm bảo dịch vụ này được thực hiện tốt nhất.

Quan tâm đến việc duy trì và phát huy hiệu quả của việc triển khai các mô hình đề án về nâng cao chất lượng dân số, trong điều kiện Chương trình mục tiêu Quốc gia bị cắt giảm, không bảo vệ được kinh phí, ngân sách hạn hẹp, các đại biểu cho rằng, nên lồng ghép các mô hình có nội dung tương đương vào làm một để phát huy tính hiệu quả nhất…

Thay mặt Tổng cục DS-KHHGĐ, ông Nguyễn Văn Tân, Phó Tổng cục trưởng phụ trách đã ghi nhận các ý kiến đóng góp tại Hội thảo. Phó Tổng cục trưởng hoan nghênh sự quan tâm của cấp ủy-chính quyền các địa phương đã giúp hoạt động DS-KHHGĐ đạt nhiều thành quả trong điều kiện còn nhiều khó khăn. Đồng thời ông cũng chia sẻ, nguồn kinh phí phục vụ công tác DS-KHHGĐ sau năm 2015 vẫn hiện hữu khi ngân sách Quốc gia được phân bổ, song tên gọi và phương thức phân bổ có thể sẽ khác so với hiện nay. Ông Nguyễn Văn Tân đề nghị các đại biểu cần chủ động vận động nguồn kinh phí địa phương để hỗ trợ thêm, triển khai hiệu quả các đề án của ngành, nỗ lực nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong thời gian tới.

Hồ Hà/Báo Gia đình & Xã hội