Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XIII: Đề xuất cắt nhiều khoản để dành tiền tăng lương

Đại biểu Trần Du Lịch. Ảnh: quochoi.vn

Khó phát triển bền vững

Sáng 22/10, Quốc hội thảo luận ở tổ về kết quả thực hiện ngân sách nhà nước năm 2016, dự toán ngân sách nhà nước và phương án phân bổ ngân sách Trung ương năm 2016. Theo các đại biểu Quốc hội thì bên cạnh các con số đáng mừng vẫn còn những điều phải lo cho ngân sách năm 2016. Theo ông Bùi Đức Thụ (Ủy viên Thường trực Ủy ban Tài chính ngân sách Quốc hội), năm 2016, về tỉ trọng bội chi ngân sách có giảm so với năm trước nhưng số tuyệt đối vẫn tăng từ 226.000 tỷ đồng lên 254.000 tỷ đồng/năm. Thêm vào đó, năm 2015 phần trả nợ là 150.000 tỷ trong khi đó, số vay bội chi ngân sách là 226.000 tỷ đồng, vay trái phiếu Chính phủ 85.000 tỷ đồng, tổng cộng hai khoản vay này đã là trên 300.000 tỷ đồng. Con số này lớn gấp đôi số nợ trả được trong năm 2015.

Sau những thông tin nêu trên của ông Bùi Đức Thụ, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư công bố tình hình ngân sách năm 2016. Theo đó, mức thu năm 2016 tăng hơn 60.750 tỷ đồng so với dự toán năm 2015. Tuy nhiên, mức tăng này lại là tăng do nghiệp vụ chứ thực chất các địa phương không có tiền. Mức tăng được ghi nhận từ các nguồn gồm: ODA giải ngân bình quân 5 năm 50.000 tỷ đồng/năm so với các năm trước là 20.000 tỷ (tăng 30.000 tỷ); tiền đất tăng 12.000 – 13.000 tỷ (50.000 tỷ đồng so với mức từ 37.000 - 38.000 tỷ đồng của các năm trước); xổ số kiến thiết 26.000 tỷ đồng. Các nguồn thu nêu trên từ các năm trước không đưa vào.

Trước tình hình ngân sách nêu trên, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng cho rằng trả nợ xong thì không còn tiền và việc cân đối này thì khó phát triển bền vững. Trong các khoản vay có khoản vay ngắn hạn, chưa vay đã trả nên khó cân đối. Theo đại biểu Bùi Đức Thụ tình trạng nêu trên trong năm 2016 cũng không khắc phục được và ông đề xuất cần phát hành sớm trái phiếu Chính phủ ra thị trường quốc tế với khối lượng 3 tỷ USD trong bối cảnh lãi suất còn thấp, nếu chần chừ lãi suất sẽ tăng cao hơn và ảnh hưởng đến khả năng trả nợ.

Đề xuất cắt tiền tiếp khách, giao lưu

Trước sự căng thẳng của ngân sách năm 2016 thì khả năng tăng lương cho khối làm công ăn lương sẽ khó thực hiện vì ngân sách chưa cân đối được. Đại biểu Bùi Sỹ Lợi, Phó Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội cho biết, chi phí tiền lương trong giá thành sản phẩm ở nước ta cao nhất khu vực nhưng tiền lương lại thấp. Cũng theo ông Lợi, lương cơ sở hiện không phản ánh đúng mức sống thực của công nhân viên chức. Ông cho rằng, lương đáng ra đã phải tăng nhưng vì ngân sách chưa có nguồn và nếu tăng lương cơ sở lúc này sẽ gây ra nhiều hệ lụy. Một số đại biểu cho rằng, dù lương không tăng nhưng nhiều loại hàng hóa được điều hành theo cơ chế thị trường, nhiều khoản phí khác sẽ được chuyển sang cơ chế giá. Nhận định này xuất phát từ thực tiễn cuộc sống khi chi phí đầu ra luôn được xử lý theo cơ chế thị trường nhưng lương là nguồn tiền đầu vào của hàng triệu công chức thì vẫn đứng nguyên. Để giải bài toán về tăng lương trong giai đoạn ngân sách eo hẹp, đại biểu Trần Du Lịch đề xuất cắt tiền tiếp khách, giao lưu, kỷ niệm, đi học tập, nghiên cứu ở nước ngoài… Theo ông Lịch, cắt hết các khoản này thì sẽ có tiền để tăng lương.

Bàn về vấn đề cân đối lương, Đại biểu Bùi Sỹ Lợi cho rằng cần xem xét điều chỉnh lại việc nâng lương nghỉ hưu. Theo ông, nên tập trung tăng lương để hỗ trợ cuộc sống của nhóm đối tượng người hệ số lương dưới 2,34 nhưng chúng ta lại tăng đồng loạt 8% cho tất cả những người hưởng lương hưu. Ông dẫn chứng một cựu lãnh đạo doanh nghiệp nhà nước nhận mức lương hưu 70 triệu đồng/tháng sau khi tăng và trước khi tăng mức lương hưu mà cán bộ này được nhận đã ở mức là 65 triệu đồng/tháng. Cũng về vấn đề tiền lương, đại biểu Quốc hội đoàn Hà Nội cho rằng, cần cải cách toàn diện chế độ tiền lương, tách bạch lương doanh nghiệp và lương hành chính. Lý do được đưa ra để giải thích cho thực trạng lương công nhân thấp là do đang thiên về bảo vệ doanh nghiệp. Ý kiến này cho rằng, cần thay đổi để trả lương xứng đáng cho từng vị trí, con người cụ thể thay vì việc tăng lương một cách cào bằng.

Công Tâm/Báo Gia đình & Xã hội