Lạng Sơn: Hiệu quả tích cực từ việc triển khai Đề án 818 trong 5 năm qua

Sau 5 năm thực hiện, Đề án "Xã hội hóa cung cấp phương tiện tránh thai (PTTT) và dịch vụ kế hoạch hóa gia đình/sức khỏe sinh sản (KHHGĐ/SKSS) tại khu vực thành thị và nông thôn phát triển giai đoạn 2015 -2020" (Đề án 818) trên địa bàn tỉnh Lạng Sơn đã đem lại những hiệu quả tích cực.

Đơn cử, tại huyện Văn Quan, theo ông Hoàng Văn Tạ, Trưởng Phòng Dân số, Trung tâm Y tế huyện, Đề án 818 được triển khai trên địa bàn từ cuối năm 2016 tại 24/24 xã, thị trấn (nay là 17 xã, thị trấn) trên địa bàn huyện. Thông qua tuyên truyền, tiếp thị, từ năm 2016 đến nay, các kênh phân phối sản phẩm của Đề án đã cung cấp trên 12.000 vỉ thuốc tránh thai Anna; gần 39.000 bao cao su các loại; trên 2.300 hộp dung dịch vệ sinh phụ nữ Vagis… đến người dân có nhu cầu sử dụng. Các sản phẩm đã nhận được sự tin dùng của người dân trên địa bàn, nổi bật là một số người nghèo, cận nghèo được cấp phát PTTT miễn phí nhưng đã tự nguyện đổi sang sử dụng các PTTT xã hội hoá.

Các sản phẩm từ Đề án 818 đã góp phần mang lại những chuyển biến tích cực trong thực hiện chính sách DS-KHHGĐ trên địa bàn huyện Văn Quan. Từ khi Đề án được triển khai, toàn huyện đã có 90% cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ được cung cấp thông tin, kiến thức, tài liệu về xã hội hoá các phương tiện tránh thai, dịch vụ KHHGĐ/SKSS; 20% các cặp vợ chồng chủ động mua, sử dụng phương tiện tránh thai thường xuyên; đóng góp trên 300 triệu đồng vào ngân sách Nhà nước.

Qua đó, đã góp phần giảm tỷ lệ tăng dân số tự nhiên từ 7,2% (năm 2016) xuống 5,6% (2020); giảm tỷ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh từ 117 bé trai/100 bé gái (năm 2016) xuống còn 110 bé trai/100 bé gái (năm 2020); đồng thời, giúp tầm soát mức sinh phù hợp, tỷ lệ sinh con thứ ba trên địa bàn huyện luôn dưới 10%.

Còn tại huyện Đình Lập, nhờ thực hiện Đề án 818, nhận thức và hành vi của người dân về KHHGĐ/SKSS thay đổi rõ rệt. Cụ thể đến nay, 85% số cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ trên địa bàn huyện được cung cấp thông tin về xã hội hóa PTTT, dịch vụ và hàng hóa KHHGĐ/SKSS. Từ bao cấp miễn phí nay đã có 35% số cặp vợ chồng trong huyện chủ động mua, sử dụng các PTTT và áp dụng dịch vụ KHHGĐ/SKSS. Theo báo cáo, từ năm 2016 đến nay, theo kênh xã hội hóa, toàn huyện Đình Lập đã phân phối được gần 46.000 sản phẩm của Đề án 818, đóng góp vào ngân sách Nhà nước hơn 300 triệu đồng.

Chị Sái Tuyết Ngân, khu I, thị trấn Đình Lập cho biết: Từ khi có Đề án 818, tôi đã lựa chọn mua thuốc tránh thai Anna và dung dịch vệ sinh phụ nữ Vagis. Các sản phẩm này có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, giá cả hợp lý. Do đó, tôi yên tâm sử dụng và giới thiệu cho bạn bè.

Đánh giá chung về hiệu quả của Đề án 818 trên địa bàn toàn tỉnh, ông Nguyễn Quang Bằng cho biết, thời gian qua, việc triển khai Đề án 818 trên địa bàn tỉnh đã từng bước đem lại hiệu quả kinh tế - xã hội, đồng thời bảo đảm tính bền vững của Chương trình DS-KHHGĐ, góp phần trực tiếp thực hiện mục tiêu đẩy mạnh xã hội hóa công tác y tế/dân số.

Đặc biệt, Đề án đánh dấu sự thay đổi mạnh mẽ trong tư duy cũng như trong phương thức tổ chức thực hiện cung cấp phương tiện tránh thai, hàng hóa và dịch vụ SKSS/KHHGĐ đối với đơn vị quản lý. Với đối tượng thụ hưởng, Đề án đã góp phần nâng cao nhận thức và chuyển đổi hành vi của người dân từ "bao cấp, miễn phí" sang sử dụng dịch vụ "mua, bán" theo nhu cầu và điều kiện kinh tế để có được dịch vụ tốt nhất, phù hợp nhất.