Nam sinh người Việt nghiên cứu y khoa ở Đại học Harvard

Bùi Minh Triết (21 tuổi) sinh ra trong gia đình bố mẹ đều là bác sĩ ở TP HCM. Từ bé chứng kiến sự tận tâm vì các bệnh nhân, nhiều khi tự bỏ tiền túi ra mua thuốc, chữa trị cho người nghèo của bố mẹ, giấc mơ theo đuổi nghiệp y đã nhen nhóm trong em.

Tốt nghiệp THPT chuyên Lê Hồng Phong (TP HCM), Minh Triết nhận học bổng 4 năm của trường McDaniel College (Mỹ). Em chọn nghiên cứu y học về ung thư để theo đuổi. "Giống như bao người, em ghét căn bệnh khủng khiếp này nhưng dưới góc nhìn khoa học, em lại bị cuốn hút", Triết nói và nhấn mạnh liệu pháp chữa trị ung thư là mục tiêu cuối cùng của em.

Bùi Minh Triết - cựu học sinh THPT chuyên Lê Hồng Phong TP HCM với ước mơ tìm ra liệu pháp chữa trị cho các bệnh nhân ung thư. Ảnh: NVCC.

Xác định ung thư là căn bệnh toàn diện, tấn công cơ thể bệnh nhân về mọi khía cạnh, Bùi Minh Triết chọn học cùng lúc 4 bằng cử nhân: Hóa, Hóa sinh, Sinh học phân tử và Bioinformatics tại trường McDaniel để chuẩn bị kiến thức, sẵn sàng cho "cuộc chiến" với căn bệnh quái ác.

Năm học thứ nhất, nam sinh người Việt tham gia vào nhóm nghiên cứu về bệnh Alzheimer và Parkinson (rối loạn thoái hoá của hệ thần kinh trung ương) cùng các sinh viên năm 3 đang làm đề tài tốt nghiệp. Nhiều lần Triết phải đặt đồng hồ dậy lúc 2-3h sáng để thay đổi công đoạn của thí nghiệm về protein. "Lâu dần thay vì đặt đồng hồ, em thức luôn để nghiên cứu và ngủ bù trong ngày", Triết chia sẻ.

Các năm học tiếp theo, Triết tham gia vào nhiều công trình nghiên cứu y khoa. Trong đó, dự án làm cùng giáo sư Michelle Silasi (Đại học Y Yale) và trưởng phòng thí nghiệm Gil Mor (giáo sư được đề cử giải Nobel cho phát hiện, nghiên cứu về tế bào ung thư gốc trong ung thư buồng trứng), nghiên cứu về tiềm năng của Interferon-gamma inducible protein 10 (IP-10) trong chẩn đoán và điều trị ung thư buồng trứng, sinh non thiếu tháng.

Bùi Minh Triết nhận bằng khen từ giáo sư Gil Mor (Đại học Y Yale) cho những nỗ lực và thành tích đạt được. Ảnh: NVCC.

Năm 2013, Bùi Minh Triết đại diện cho McDaniel College tham gia hội nghị khoa học cấp quốc gia về chuyên ngành Hóa, Hóa sinh và Sinh học tế bào ở Đại học Maryland (Mỹ). Em cũng đến Nhật Bản để báo cáo nghiên cứu của mình về bệnh Alzheimer. Phó chủ tịch hội Hóa học, Sinh học trường McDaniel, vào năm học thứ 3, đã nhận được học bổng của trường dành cho sinh viên xuất sắc nhất. Em đồng thời là một trong hai thành viên trẻ tuổi nhất McDaniel College được kết nạp vào Hội Học thuật danh giá và cổ nhất của nước Mỹ. 

Một thành tích khiến nam sinh người Việt từng rơi nước mắt vì hạnh phúc, là khi được American Association of Cancer Research (AACR) - một trong 5 hiệp hội Ung thư lớn nhất Mỹ nhận vào. "Em cảm thấy đã đi được một bước tiến đến gần hơn giấc mơ của mình", Triết tâm sự.

Hè năm 2015, Bùi Minh Triết được trường Y danh giá Harvard Medical School nhận vào dự án nghiên cứu đào tạo các nhà khoa học và bác sĩ trẻ. Cùng giáo sư Andrew Kruse, nam sinh người Việt nghiên cứu về tương tác thuốc với thụ thể T-cadherin, hoóc môn adiponectin và điều trị trúng đích trong tai biến và xơ vữa động mạch. Dự án này được đánh giá là khó và phức tạp khi phải sử dụng nhiều kiến thức tổng hợp từ Hoá, Sinh, Toán học, Vật lý…

Không ít đêm Triết phải ngủ lại hoặc ở liên tục 3 ngày trong phòng thí nghiệm để canh chừng thí nghiệm quan trọng. Những đợt làm liên tục 7-8 tuần, chỉ để có được một vài tinh thể protein phục vụ việc tìm hiểu cấu trúc của nó..., công việc nặng nề, cấp bách cộng thêm nhiều lần sai sót khiến nam sinh người Việt đôi lần chán nản, tủi thân.

Bùi Minh Triết và giáo sư Andrew Kruse (ở giữa) trường Y Harvard. Ảnh: NVCC.

Kỷ niệm đáng nhớ nhất của Triết là khi phân tích dữ liệu trực tuyến gửi từ Đại học Chicago đến Harvard. Để có được một vài miligam tinh thể protein giải mã, em đã phải làm việc ròng rã 3 tháng trời. Tuy nhiên, trong quá trình phân thích, tinh thể bị vỡ. Công sức suốt 3 tháng phút chốc đi tong khiến nam sinh người Việt tức giận, phẫn uất đến trào nước mắt. May mắn giáo sư hướng dẫn còn dự trữ phòng hộ một ít tinh thể để giải mã lại.

Vào tuần cuối cùng ở Harvard, Bùi Minh Triết đã chứng minh được T-cadherin là thụ thể của hoóc môn adiponectin trên tim và động mạch chủ. Kết quả nghiên cứu này nhận được nhiều sự chú ý của các giáo sư trường Y Harvard. Em sau đó được đại diện cho trường, tham gia hội nghị khoa học cấp quốc gia chuyên ngành Hóa, Hóa sinh và Sinh học tế bào.

Thầy hướng dẫn cho biết, công trình sẽ được thúc đẩy trong thời gian tới để sớm có thể đưa vào chữa trị cho các bệnh nhân. "Em rất mừng vì thấy mình đã đóng góp một chút công sức nào đó trong việc chữa trị cho mọi người. Em hy vọng bằng các phát minh y học của mình, có thể giúp đỡ được nhiều hơn những bệnh nhân dù em không gặp được, cách xa hàng ngàn km hay những bệnh nhân của cả 100 năm sau", chàng trai 21 tuổi nói.

Bùi Minh Triết đã nộp đơn vào chương trình đào tạo bác sĩ và tiến sĩ nghiên cứu (MD/PhD) với hy vọng được theo học MD (medical doctor) và PhD in Cancer Pharmacology (tiến sĩ Dược lý ưng thư) trong 12 năm tiếp theo.

Theo Quỳnh Trang/VnExpress