Nâng cao chất lượng sống cho người cao tuổi dựa vào cộng đồng
GiadinhNet - Từ năm 2010, Tổng cục DS-KHHGĐ (Bộ Y tế) đã triển khai mô hình "Tư vấn và chăm sóc người cao tuổi (NCT) dựa vào cộng đồng". Đến nay, mô hình này đã đem lại nhiều kết quả quan trọng trong việc nâng cao chất lượng sống cho NCT tại nhiều địa phương trên cả nước.

Cần nhân rộng mô hình Tư vấn và chăm sóc sức khỏe NCT dựa vào cộng đồng. Ảnh: TL
Mô hình thiết thực với NCT
Việt Nam là một trong những quốc gia có tốc độ già hóa dân số nhanh nhất thế giới. Già hóa nhanh đã tạo những áp lực rất lớn đối với hệ thống an sinh xã hội cũng như công tác chăm sóc sức khỏe cho NCT. Hiện nay, có tới hơn 70% NCT sống ở nông thôn, trong số đó chỉ dưới 20% NCT có lương hưu và trợ cấp xã hội. Đa phần NCT ở nông thôn phải sống bằng lao động của mình hoặc bằng nguồn hỗ trợ của con cháu.
Những năm qua Chính phủ cũng như Bộ Y tế đã xây dựng chính sách chăm sóc sức khỏe NCT dài hạn cũng như tăng cường dự phòng và chăm sóc ngay tại cộng đồng. Qua các nghiên cứu thực tế cũng như phong tục, tập quán của người Việt Nam, các nhà nhân khẩu học nhận định, chăm sóc sức khỏe NCT dựa vào cộng đồng là hoạt động rất thiết thực phù hợp với bối cảnh thực tiễn của Việt Nam hiện nay.
Trên cơ sở đó, từ năm 2010, Tổng cục DS-KHHGĐ (Bộ Y tế) đã triển khai mô hình Tư vấn và chăm sóc NCT dựa vào cộng đồng với nhiều nội dung thiết thực như: Hướng dẫn NCT phương pháp chăm sóc sức khỏe, chế độ sinh hoạt, khuyến khích NCT sống khỏe, sống có ích, phấn đấu là tấm gương để con cháu học tập noi theo; giúp NCT tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe một cách dễ dàng, thuận tiện; cung cấp kiến thức, kỹ năng tư vấn và chăm sóc NCT cho đội ngũ tình nguyện viên và hội viên NCT trên toàn quốc. Mô hình này đã được hưởng ứng triển khai sâu rộng tại nhiều địa phương trên cả nước.
Là một trong những địa phương tiên phong triển khai mô hình này, tính đến năm 2017, TP Hà Nội đã thực hiện mô hình tại 163 xã/phường/thị trấn của 30/30 quận/huyện/thị xã. Theo ông Tạ Quang Huy, Chi Cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ TP Hà Nội, mô hình này rất phù hợp, huy động sự tham gia của chính quyền, cơ sở, lãnh đạo địa phương và sự ủng hộ của các Ban, ngành, đoàn thể, tổ chức chính trị xã hội ở cơ sở cũng như NCT ở các xã phường, thôn, xóm…
Giúp nâng cao chất lượng sống cho NCT
Các chuyên gia đánh giá, một trong những hiệu quả chủ đạo mà mô hình này mang lại đó là giúp nâng cao chất lượng sống cho NCT ngay tại địa phương. NCT không chỉ được khám sức khỏe định kỳ, được cung cấp các kiến thức về sức khỏe mà còn được tham gia các Câu lạc bộ, các sinh hoạt thường niên, được gặp gỡ, giao lưu với những NCT khác. Từ đó, góp phần giúp NCT sống vui, sống khỏe và sống có ích hơn.
Như trường hợp của bà Hoàng Thị Lài (khu phố 6, phường 5, TP Đông Hà, Quảng Trị) là một ví dụ. Bà Lài cho biết, từ khi tham gia Câu lạc bộ chăm sóc sức khỏe NCT dựa vào cộng đồng tại khu phố, bà thấy cuộc sống của mình có ý nghĩa hơn, có niềm vui hơn, đồng thời trong mỗi buổi sinh hoạt, bà còn được các cán bộ Trung tâm Y tế tư vấn, cung cấp kiến thức để tự chăm sóc sức khỏe khi bị bệnh tật như bệnh xương khớp, cao huyết áp…
Ông Nguyễn Tường Thanh, Chủ nhiệm Câu lạc bộ này cho biết thêm, những NCT trong Câu lạc bộ đã phát huy được vai trò của mình trong việc hướng dẫn cho con cháu thực hiện tốt các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đồng thời, cảm thấy mình sống vui, sống khỏe, sống có ích hơn.
Tương tự, mô hình tại xã Kim Tân (Kim Thành, Hải Dương) cũng đang đem lại hiệu quả đáng mừng trong công tác chăm sóc sức khỏe cho NCT. Các tình nguyện viên là cán bộ y tế thôn thường xuyên tuyên truyền, cung cấp kiến thức về chăm sóc sức khỏe cho NCT. Hoạt động này cũng góp phần tích cực trong việc theo dõi, quản lý hồ sơ sức khỏe NCT của trạm y tế xã.
Từ những hiệu quả trên, các chuyên gia nhận định, mô hình "Tư vấn và chăm sóc NCT" rất cần được nhân rộng nhiều hơn nữa tại các địa phương trên cả nước. Bên cạnh đó, đẩy mạnh công tác tuyên truyền về vai trò của NCT đến với các thành viên trong hộ gia đình. Đặc biệt, tiếp tục hướng dẫn NCT triển khai sinh hoạt Câu lạc bộ định kỳ, thường xuyên để NCT nâng cao kiến thức chăm sóc sức khỏe cho bản thân, đồng thời đây là lực lượng truyền thông trong việc thực hiện chính sách DS-KHHGĐ trên địa bàn.
Mai Thùy