Nét văn hóa thuần Việt trong bữa cơm gia đình
GiadinhNet - Bữa ăn của người Việt được gọi chung là bữa cơm. Và bữa cơm kiểu Việt Nam thuần hậu, ngon lành này chính là mối dây thân mật gắn kết nội bộ gia đình người Việt, nói rộng ra là gắn kết gia đình và xã hội Việt Nam, từ truyền thống đến hiện đại…
![]() |
|
Bữa cơm thuần Việt là sợi dây gắn kết các thành viên trong gia đình. Ảnh: Xuân Thiều |
![]() |
“Tương cà gia bản”
|
Sau hàng trăm năm giao lưu văn hóa với phương Tây, bữa cơm Việt thế kỉ 21 hôm nay cũng chịu ảnh hưởng lớn từ ẩm thực phương Tây như một sự tiếp biến văn hóa dĩ nhiên. Bánh mì, patê, váng sữa, xalát, giăm bông, xúc xích, phômai, các món quay, nướng kiểu Tây, rồi rượu vang, rượu mạnh đã xâm nhập vào bữa cơm Việt một cách tự nhiên. Dù không thể bỏ cơm Ta, nhưng nhiều người Việt ở các đô thị đã thích cơm Tây, cơm Tàu, thích kéo cả nhà đi ăn cơm tiệm: Kiểu Thái Lan, Hàn Quốc, Trung Quốc, Nga, Mỹ, Pháp…
Bữa ăn Việt đang biến tấu rất nhanh theo sinh hoạt hiện đại của người Việt, bắt nhịp cũng nhanh theo trào lưu hiện đại của ẩm thực thế giới, với những đồ ăn nhanh của các hãng ăn nhanh nổi tiếng thế giới. Từ đó, cũng đã nảy sinh vấn đề trong bữa ăn Việt hiện đại, khi ăn quá nhiều thịt đến mức béo phì, hoặc không chịu coi cơm là cơ bản, lấy phở, bún, miến, bánh mì… thay cơm, đẩy cơm ra khỏi vị trí cơ bản của bữa cơm Việt cổ truyền. Hoặc nhiều khi lại theo về những món đồng quê truyền thống, nâng cấp và biến tấu thành đặc sản của ẩm thực hiện đại, theo kiểu “phú quý sinh lễ nghĩa”. |
Và nữa, bữa cơm Việt không mấy khi vắng rau quả gia vị, thường gọi là rau thơm (hành hoa, rau mùi, kinh giới, tía tô, húng quế, húng Láng, lá lốt, xương xông…), rồi quả ớt, củ tỏi, hành, gừng, nghệ, riềng, khế, sung, chuối chát… Rau thơm trộn với nhau, với xà lách, giá đỗ… thành món rau sống, ăn gém với canh, cũng là món rau độc đáo của bữa cơm Việt.
“Có cá đổ vạ cho cơm”
Ngoài cá, người Việt còn mê ăn tôm, cua, ốc, hến, ngao, sò, lươn, trai… Từ cá và mấy loại thủy sản khác, người Việt chế ra ra nước mắm và các loại mắm khiến người nước ngoài yêu thích ẩm thực Việt phải để “Nước mắm” nguyên tiếng Việt viết hoa, không dịch và coi đó như một thứ nước chấm đặc hiệu Việt Nam, mà thiếu nó thì bất thành bữa cơm Việt.
Cơ cấu bữa ăn thuần Việt được xác lập vài ngàn năm đã không dành chỗ thiết yếu cho thịt (lợn, bò, gà, vịt) hoặc có chăng thì rất khiêm nhường. Với bữa ăn nghiêng lệch về thực vật như vậy, một dân tộc nông dân như người Việt, trong mắt khách ẩm thực người nước ngoài, đã được coi là cách ăn uống hợp lý nhất của xứ nóng, biết cân bằng âm dương và có tính hiện đại.
![]() |
|
TS Nguyễn Thị Minh Thái |
Nghệ thuật nấu và ăn cơm Việt
Người Việt rất rành rẽ việc phối hợp, pha chế chất liệu trong gian bếp để chuẩn bị cho một bữa cơm tươm tất, ngon lành thuần Việt. Trên mâm cơm Việt, có lẽ không thể thiếu món canh, được chế biến, gia giảm từ rau với rau, rau quả với tôm, cá, lươn, ốc hoặc với xương thịt. Người Việt ghét canh nấu suông đến ví von: “Nấu canh suông ở truồng mà nấu”. Vậy nên, một nồi canh ngon phải được pha trộn tổng hợp: Rau củ quả thịt cá cua tôm, như bát canh cua khoai sọ phải có cả rau rút, rau muống, hành hoa; bưng bát canh lên thơm phức vị cua đồng và ngọt ngào hương vị rau pha trộn.
TS Nguyễn Thị Minh Thái
Diễn viên Lê Phương: ‘Tết không cần xa hoa, chỉ cần có ba mẹ bên cạnh đã là một điều may mắn’
Câu chuyện văn hóa - 9 giờ trướcDiễn viên Lê Phương luôn là tên tuổi luôn biết cách làm mới bản thân sau mỗi vai diễn trên màn ảnh. ‘Chị Hai quốc dân’ luôn hướng đến những giá trị bền vững khi làm nghệ thuật và luôn cho khán giả thấy được nguồn năng lượng làm việc đầy tích cực.
Nữ ca sĩ tuổi Ngọ lấy chồng Thụy Điển ở đời thực có cuộc sống viên mãn, tròn đầy
Giải trí - 10 giờ trướcGĐXH - Đoan Trang sinh năm 1978 cầm tinh tuổi Ngọ, không chỉ có một sự nghiệp ổn định, cô còn có hôn nhân hạnh phúc bên chồng là người Thụy Điển.
Thêm một phim Việt rời rạp đúng mùng 1 Tết
Xem - nghe - đọc - 13 giờ trướcSau “Chiến Nam: Ve sầu thoát xác”, thêm một phim Việt dự kiến rời rạp đúng mùng 1 Tết Nguyên đán khi lượng vé bán ra chạm đáy.
Hoãn phát sóng 3 bộ phim giờ vàng VTV dịp Tết
Xem - nghe - đọc - 13 giờ trướcGĐXH - Các khung phim Việt giờ vàng trên sóng VTV1 và VTV3 sẽ tạm hoãn phát sóng, thay vào đó là nhiều chương trình Tết đặc sắc của VTV.
Biểu cảm đáng yêu của con trai MC Mai Ngọc 'đốn tim' fan
Giải trí - 15 giờ trướcGĐXH - MC Mai Ngọc đăng tải hình ảnh diện áo dài cùng quý tử, biểu cảm của nhóc tỳ hơn 9 tháng tuổi khiến fan xuýt xoa.
Tết của Quách Ngọc Ngoan
Giải trí - 15 giờ trướcGĐXH - Quách Ngọc Ngoan cho biết năm nay sẽ đi cinetour cùng đoàn làm phim "Báu vật trời cho" và phải sau đó anh mới về quê ăn Tết cùng gia đình. Với Quách Ngọc Ngoan, gia đình chính là chốn tìm về ấm cúng, là nơi neo đậu khiến anh cảm thấy bình yên và hạnh phúc.
Hà Kiều Anh tiết lộ thói quen đặc biệt dịp Tết khiến vợ Bình Minh xúc động
Giải trí - 16 giờ trướcGĐXH - Hà Kiều Anh tiết lộ một thói quen dịp cuối năm dành cho những người bạn Sài Gòn. Hành trình thực hiện và món quà đặc biệt khiến doanh nhân Anh Thơ - vợ Bình Minh - cực kỳ cảm động.
Nhiều chương trình đặc sắc phát sóng trên VTV dịp Tết Nguyên Đán 2026
Giải trí - 17 giờ trướcGĐXH - "Gala Cười 2026", "Quảng trường mùa xuân", "Phiên chợ mùa xuân 2026"... cùng nhiều chương trình hấp dẫn khác sẽ được phát sóng trên VTV dịp Tết Nguyên đán 2026.
2 chương trình giải trí đặc sắc trên VTV đêm Giao thừa 2026
Giải trí - 18 giờ trướcGĐXH - Khán giả sẽ được thưởng thức chương trình giải trí đặc sắc trên VTV đêm Giao thừa 2026 với "Gặp nhau cuối năm" và "Gió và tình yêu thổi trên đất nước tôi". Những nghệ sĩ nổi tiếng hứa hẹn mang đến những màn trình diễn ấn tượng. Đừng bỏ lỡ!
Diễn viên Quốc Khánh phim 'Tết này ai đến xông nhà' sau 24 năm vẫn giống vai Thi ở điều này
Giải trí - 20 giờ trướcGĐXH - NSND Quốc Khánh từng để lại ấn tượng với khán giả qua bộ phim "Tết này ai đến xông nhà" cách đây 24 năm, hiện tại vẫn còn độc thân và dành trọn tâm huyết với nghề diễn.
Thượng tướng Hà Đình Quân bất đồng quan điểm với con gái
Xem - nghe - đọcGĐXH - Trong tập 10 "Không giới hạn", Lam Anh thẳng thắn bày tỏ quan điểm trái ngược trước bố là Thượng tướng Hà Đình Quân về lựa chọn của bản thân cô.


