Người mang thai hộ không trả lại con, giải quyết thế nào?

Vũ Ngọc Định

(Huyện Tiên Du, Bắc Ninh)

Luật sư trả lời:

Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 cho phép mang thai hộ vì mục đích nhân đạo. Để cụ thể hóa quy định mang tính cấp thiết này, Chính phủ đã ban hành Nghị định 10/2015/NĐ-CP hướng dẫn thủ tục thực hiện kỹ thuật. Theo đó, mang thai hộ vì mục đích nhân đạo là: Việc một người phụ nữ tự nguyện, không vì mục đích thương mại giúp mang thai cho cặp vợ chồng mà người vợ không thể mang thai và sinh con ngay cả khi áp dụng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản, bằng việc lấy noãn của người vợ và tinh trùng của người chồng để thụ tinh trong ống nghiệm, sau đó cấy vào tử cung của người phụ nữ tự nguyện mang thai để người này mang thai và sinh con.

Điều kiện mang thai hộ vì mục đích nhân đạo được quy định như sau: Việc mang thai hộ vì mục đích nhân đạo phải được thực hiện trên cơ sở tự nguyện của các bên và được lập thành văn bản; Vợ chồng có quyền nhờ người mang thai hộ khi có đủ các điều kiện sau đây: Có xác nhận của tổ chức y tế có thẩm quyền về việc người vợ không thể mang thai và sinh con ngay cả khi áp dụng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản; vợ chồng đang không có con chung; đã được tư vấn về y tế, pháp lý, tâm lý.

Người được nhờ mang thai hộ phải có đủ các điều kiện sau đây: Là người thân thích cùng hàng của bên vợ hoặc bên chồng nhờ mang thai hộ; đã từng sinh con và chỉ được mang thai hộ một lần; ở độ tuổi phù hợp và có xác nhận của tổ chức y tế có thẩm quyền về khả năng mang thai hộ; trường hợp người phụ nữ mang thai hộ có chồng thì phải có sự đồng ý bằng văn bản của người chồng; đã được tư vấn về y tế, pháp lý, tâm lý; việc mang thai hộ vì mục đích nhân đạo không được trái với quy định của pháp luật về sinh con bằng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản.

Con sinh ra trong trường hợp mang thai hộ vì mục đích nhân đạo là con chung của vợ chồng nhờ mang thai hộ kể từ thời điểm con được sinh ra. Quyền, nghĩa vụ của bên mang thai hộ và bên nhờ mang thai hộ được thực hiện theo quy định tại các Điều 97, 98 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014. Trường hợp sau khi sinh, bên mang thai hộ không giao con cho bên kia thì vụ việc có thể được đưa ra giải quyết tại tòa án để bảo vệ quyền lợi của bên nhờ mang thai.

Luật gia Bùi Thị Hằng

(Công ty Luật INTERCODE)