Người phụ nữ 46 tuổi 3 lần ngất, lần cuối co giật: Phát hiện u tụy nội tiết
GĐXH - Chị Kim ngất xỉu do hạ đường huyết nặng. Đi khám chuyên sâu phát hiện khối u tụy nội tiết tiết insulin, đây là nguyên nhân gây hạ đường huyết nhiều lần và kéo dài.
Ba lần ngất xỉu trong hai tháng, đường huyết chỉ 33 mg/dL
Khoảng hai tháng trước, chị Kim bất ngờ mệt rũ, choáng váng, bủn rủn chân tay rồi mất ý thức khi đang di chuyển. Chị được người nhà đưa đến bệnh viện gần nhà cấp cứu và được chẩn đoán hạ đường huyết.
Sau đó, người bệnh thường xuyên cảm thấy mệt, khó thở, đau vùng đỉnh đầu và vùng chẩm. Hơn một tháng sau lần ngất đầu tiên, chị tiếp tục mất ý thức với các triệu chứng tương tự và được xác định tụt đường huyết.

BS.CKI Trần Tấn Phát tái khám cho người bệnh. Ảnh: BVCC
Chỉ một tuần sau, chị ngất lần thứ ba, lần này kèm co giật, nên được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM (cơ sở phường Tân Sơn Hòa – quận Tân Bình cũ) cấp cứu.
Kết quả xét nghiệm đường máu mao mạch tại giường cho thấy đường huyết của chị chỉ 33 mg/dL, thấp hơn nhiều so với mức thông thường. Bác sĩ chẩn đoán người bệnh hạ glucose máu nặng, kèm huyết áp cao và co giật, đồng thời theo dõi cơn động kinh.
Sau khi được truyền dung dịch glucose để đưa đường huyết về mức an toàn, chị được chuyển đến khoa Nội tiết – Đái tháo đường tiếp tục theo dõi và tìm nguyên nhân.
Hạ đường huyết tái diễn, bác sĩ nghi u tụy nội tiết
Nhận thấy các cơn ngất của người bệnh có liên quan đến hạ đường huyết, bác sĩ CKI Trần Tấn Phát, khoa Nội tiết – Đái tháo đường, nghi ngờ chị mắc insulinoma - một dạng u thần kinh nội tiết của tuyến tụy có khả năng tiết insulin quá mức.
Các biểu hiện của chị phù hợp với tam chứng Whipple, gồm triệu chứng điển hình của hạ đường huyết, ghi nhận glucose máu thấp tại thời điểm có triệu chứng và các triệu chứng cải thiện sau khi được đưa đường huyết về mức bình thường.
Bác sĩ chỉ định thực hiện nghiệm pháp nhịn đói có giám sát để đánh giá tình trạng hạ đường huyết và các chỉ số liên quan. Kết quả cho thấy người bệnh có tình trạng hạ đường huyết phù hợp với chẩn đoán nghi ngờ.
Sau đó, chị được thực hiện các phương pháp chẩn đoán hình ảnh để xác định vị trí tổn thương. Kết quả nội soi siêu âm và chụp CT bụng bằng hệ thống máy 1.975 lát cắt phát hiện khối u tại vùng đuôi tụy, kích thước khoảng 23 x 23 mm, tăng sinh mạch, phù hợp với u tụy nội tiết tiết insulin.
Cắt khối u, đường huyết trở về bình thường
Sau khi hội chẩn liên chuyên khoa, các bác sĩ quyết định phẫu thuật nội soi cắt bỏ khối u.
Sau phẫu thuật, đường huyết của người bệnh trở về mức bình thường. Chị tiếp tục được theo dõi chức năng tuyến tụy và tình trạng sức khỏe sau mổ.
Theo bác sĩ Phát, insulinoma là một loại u thần kinh nội tiết, xuất phát chủ yếu từ các tế bào đảo tụy và có khả năng tiết insulin. Khi khối u tiết insulin quá mức, lượng insulin nội sinh tăng cao có thể làm đường huyết giảm xuống bất thường.
Hạ đường huyết kéo dài hoặc tái diễn có thể gây ra nhiều triệu chứng như vã mồ hôi, run tay, chóng mặt, lú lẫn, yếu sức, tim đập nhanh, đau đầu, thậm chí co giật và mất ý thức. Nếu không được phát hiện, xử trí kịp thời, hạ đường huyết nặng có thể gây hôn mê và đe dọa tính mạng.
U tụy nội tiết thường biểu hiện bằng hạ đường huyết
"Insulinoma là bệnh rất hiếm gặp với tỷ lệ mắc hàng năm từ 1-4/1.000.000 người", bác sĩ Phát nói.
Phần lớn insulinoma là khối u đơn độc và lành tính. Tuy nhiên, một số trường hợp có thể có đặc điểm ác tính và di căn đến các cơ quan khác, thường gặp ở gan và hạch bạch huyết.
Insulinoma cũng có thể xuất hiện trong hội chứng đa u tuyến nội tiết type 1 (MEN-1). Do bệnh hiếm gặp và triệu chứng ban đầu không đặc hiệu, người bệnh có thể trải qua nhiều đợt hạ đường huyết nhưng không được xác định đúng nguyên nhân.
Các biểu hiện có thể gặp gồm chóng mặt, đổ mồ hôi, run tay, lú lẫn, yếu sức, tim đập nhanh, đau đầu. Khi hạ đường huyết nặng, người bệnh có thể nhìn mờ, co giật hoặc mất ý thức.
"Triệu chứng lâm sàng của bệnh đa dạng và có thể nhầm lẫn với bệnh lý thần kinh. Một trong những biểu hiện lâm sàng của u tụy nội tiết là hạ đường huyết khi đói giống trường hợp chị Kim", bác sĩ Phát nói.
Do đó, những người thường xuyên xuất hiện các cơn vã mồ hôi, run rẩy, choáng váng, lú lẫn, ngất hoặc co giật, đặc biệt khi đói và các triệu chứng cải thiện sau khi được bổ sung glucose, cần được thăm khám để tìm nguyên nhân. Việc xác định đúng nguyên nhân giúp người bệnh được điều trị phù hợp, hạn chế nguy cơ hạ đường huyết tái diễn và các biến chứng nguy hiểm.
Thông báo
