Nhiều cán bộ y tế bị ung thư, mắc bệnh hiểm nghèo

Nhiều bệnh tật rình rập

Thông tin này được đưa ra tại Hội thảo "An toàn vệ sinh lao động - phòng, chống bạo hành tại các cơ sở y tế" nằm trong chuỗi chương trình "Bảo vệ blouse trắng" do Công đoàn Y tế Việt Nam, Tạp chí Lao động và Công đoàn tổ chức ngày 29/10. Với 2 chủ đề ưu tiên là an toàn vệ sinh lao động và phòng chống bạo hành tại cơ sở y tế, các đại biểu đã tập trung thảo luận nhằm kiến nghị, đề xuất chính sách đảm bảo có môi trường lao động an toàn hơn cho cán bộ y tế.

TS Phạm Thanh Bình – Chủ tịch Công đoàn Y tế Việt Nam cho biết, cán bộ y tế, nhất là các bác sĩ là những người trải qua quy trình tuyển chọn và đào tạo khắt khe nhất, thời gian học tập kéo dài và phải xác định học tập suốt đời, nhưng lương khởi điểm của bác sĩ vẫn như cử nhân học đại học 4 năm. Bên cạnh đó, môi trường làm việc của cán bộ y tế ở nước ta cũng thuộc diện áp lực nhất vì quá tải, thiếu thốn về cơ sở vật chất và trang thiết bị…

Cùng với đó là rất nhiều rủi ro của những tác hại lây nhiễm và không lây nhiễm. Nguy hiểm hơn là những tác hại không lây nhiễm như hóa chất, nóng, tiếng ồn, bức xạ ion hóa, sóng siêu âm, các tác động đến da, căng thẳng về tâm lý stress, nguy cơ bị bạo hành cao.

"Đáng lo ngại là các bức xạ ion hóa gây biến đổi gen, nhiễm sắc thể, can thiệp vào quá trình chuyển hóa, chậm phân chia tế bào, nguyên nhân của các loại ung thư máu, da, xương và tuyến giáp. Đây là lí do trong thời gian qua, Công đoàn Y tế Việt Nam thống kế sơ bộ ở một số tỉnh và đơn vị trực thuộc bộ đã có gần 2000 đoàn viên là cán bộ y tế bị ung thư, mắc bệnh hiểm nghèo" – TS Bình cho hay.

Các đại biểu tại hội thảo. Ảnh PT

PGS.TS Doãn Ngọc Hải – Viện trưởng Viện Sức khỏe nghề nghiệp và môi trường cho biết, các nhân viên y tế luôn đối mặt mới nhiều bệnh trong quá trình làm việc như HIV/ADIS nghề nghiệp, Sars, lao, viêm gan B, viêm gan C. bệnh đường hô hấp, bệnh cơ xương khớp, tai nạn chấn thương nghề nghiệp do vật sắc nhọn, bệnh nhân, người nhà bệnh nhân…

Một nghiên cứu được khảo sát trên diện rộng cho thấy có tới 28,6% nhân viên y tế thuộc hệ điều trị và hơn 25% hệ dự phòng mắc bệnh mãn tính; 17,2% thuộc hệ điều trị dự phòng mắc các bệnh lây nhiễm trong thời gian làm việc. Hơn 53% nhân viên hệ điều trị và dự phòng bị tổn thương do bệnh xâm nhập khi tiêm và có nhiều bệnh lý nghiêm trọng, bệnh chuyển hóa.

Dễ bị bạo hành

Bên cạnh nguy cơ nhiễm bệnh từ môi trường, tình trạng bạo hành với cán bộ y tế trong khi làm nhiệm vụ đang có xu hướng ngày càng gia tăng và nghiêm trọng về mức độ. Theo ThS Nguyễn Trọng Khoa, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), chỉ từ năm 2010 đến tháng 5-2017, có 26 vụ việc điển hình về mất an ninh, trật tự bệnh viện trong đó năm 2014 có tới 7 vụ điển hình.

Đã có hai trường hợp đoàn viên ngành y tế tử vong do bạo hành của người nhà bệnh nhân là bác sĩ Trần Văn Giàu, Bệnh viện đa khoa Vũ Thư - Thái Bình năm 2012, mới đây nhất là một đoàn viên là nhân viên bảo vệ tại Trung tâm Y tế Quế Sơn - Quảng Nam do ngăn cản vụ cãi nhau giữa người bệnh và người nhà.

TS Phạm Thanh Bình nhận định, trong số các vụ bạo hành y tế, 70% nạn nhân là bác sỹ, 15% là điều dưỡng. 90% vụ bạo hành xảy ra khi bác sỹ đang cấp cứu, chăm sóc cho bệnh nhân, 60% xảy ra khi thầy thuốc đang giải thích cho bệnh nhân, người nhà. Những vụ bạo hành về tinh thần, mà hậu quả để lại tuy vô hình, song lại có tác động không nhỏ, gây tâm lý bất an, thậm chí hoang mang, đối với cán bộ, nhân viên y tế.

Ông Ngọ Duy Hiểu- Phó Chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, Đại biểu Quốc hội TP Hà Nội phát biểu. Ảnh PT

Đặt câu hỏi "Ai sẽ chăm lo, phục vụ nhân viên ngành y tế" tại hội thảo, ông Ngọ Duy Hiểu- Phó Chủ tịch Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, Đại biểu Quốc hội TP Hà Nội cho hay, bản thân nhân viên ngành y tế cũng đang làm việc trong môi trường nhiều khó khăn, thậm chí rủi ro cao. Đó là môi trường lao động luôn chứa đựng những yếu tố liên quan đến bệnh tật, bất an, tâm lý… Hiện ngành do thiếu nhân lực nên phải làm việc với điều kiện yêu cầu hết sức căng thẳng, nhiều bác sĩ phải tiến hành mổ hàng chục giờ, có nhiều nhân viên y tế có những giấc ngủ không ngon. Nhiều nhân viên y tế khó khăn, nhất là ở vùng sâu vùng xa, y tế cắm bản cả năm có khi không được gặp người thân.

"Xã hội thường đòi hỏi nhân viên y tế nhiều nhưng hiểu công việc của nhân viên y tế ít. Nếu có máy đo đếm về tâm lý môi trường của con người thì có lẽ môi trường tâm lý ở bệnh viện là đặc biệt nhất. Tâm trạng, nhịp tim đập mạnh nhất có lẽ ở bệnh viện. Một môi trường thách thức và nhiều rủi ro cho nhân viên y tế. Chương trình bảo vệ blouse trắng triển khai mong rằng mỗi một nhân viên y tế được chăm lo, sẽ có thêm nhiều người dân được bảo vệ sức khỏe" ông Hiểu nhấn mạnh.

Mục tiêu của chương trình bảo vệ blouse trắng là tuyên truyền để phát hiện gương người tốt, lan tỏa hình ảnh đẹp, chân thực của đội ngũ CCVCLĐ ngành y tế dù có nhiều áp lực về công việc nhưng vẫn vượt qua, làm tốt trách nhiệm chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân. Song song, Chương trình đề xuất xây dựng chính sách nhằm chăm lo bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp chính đáng cho đoàn viên Công đoàn ngành y tế cả nước, đảm bảo có môi trường lao động an toàn cho cán bộ y tế.

Phương Thuận