Nhiều sai phạm khó ngờ ở Nhà máy phân bón Sao Nông

Người dân phản đối Nhà máy phân bón Sao Nông gây ô nhiễm. Ảnh: N.Hưng

Dân phản đối nhà máy gây ô nhiễm

Theo phản ánh của người dân thôn Đa Sỹ, Nhà máy phân bón Sao Nông nằm cách khu dân cư khoảng 100m và mới đi vào hoạt động khoảng 3 tháng nay. Tuy nhiên, từ khi nhà máy đi vào sản xuất, cuộc sống của người dân bị đảo lộn. Do bức xúc trước tình trạng ô nhiễm môi trường, nhiều ngày qua, người dân thôn Đa Sỹ đã tập trung phản đối ngay trước khu vực nhà máy.

Ông Nguyễn Văn Cường (thôn Đa Sỹ) phản ánh: “Từ khi nhà máy phân bón đi vào hoạt động, người dân thôn Đa Sỹ nói riêng và các thôn lân cận của xã Đông Vinh nói chung phải sống cùng với ô nhiễm khói bụi. Đặc biệt là mùi khét thải ra môi trường của nhà máy gây khó thở, làm ảnh hưởng đến đời sống và sức khoẻ của người dân. Ngày18/2, nhà máy đã cam kết với cơ quan chức năng, với người dân là dừng sản xuất, chờ hoàn thiện các thủ tục mới tiếp tục làm. Tuy nhiên, khi các cơ quan chức năng đi khỏi thì họ lại tiếp tục sản xuất. Vì vậy, chúng tôi tiếp tục phản đối đến khi nào nhà máy này chấp hành nghiêm chỉnh những chỉ đạo của các cơ quan chức năng”.

Trước phản ánh của người dân, đoàn công tác liên ngành gồm: Sở Tài nguyên và Môi trường, UBND TP Thanh Hóa, Công an tỉnh Thanh Hóa đã về làm việc trực tiếp tại Nhà máy phân bón Sao Nông. Theo kết luận của buổi làm việc, Nhà máy phân bón Sao Nông chưa thực hiện đầy đủ giải pháp xử lý bụi, khí thải tại dây chuyền vê viên. Trước khi đi vào hoạt động, nhà máy không báo cáo việc vận hành thử nghiệm dây chuyền sản xuất, chưa đăng ký chủ nguồn chất thải nguy hại…

Đoàn công tác cũng đã đề nghị Công ty Cường Phát tạm dừng hoạt động Nhà máy phân bón Sao Nông để khắc phục các vấn đề xử lý chất thải và phải có sự chấp thuận của các cơ quan chức năng mới được hoạt động trở lại. Tuy nhiên, chỉ dừng một thời gian, đơn vị này tiếp tục hoạt động khiến người dân bức xúc. Sau đó, UBND TP Thanh Hóa phải đề nghị Công ty Điện lực Thanh Hóa tạm cắt điện của Nhà máy phân bón Sao Nông từ 21h ngày 10/3, chờ văn bản chỉ đạo của các cấp có thẩm quyền.

Sai phạm vẫn ngang nhiên hoạt động và xả thải

Kiểm tra lại hồ sơ, đối chiếu với các quy định của pháp luật, trong văn bản số 689/UBND-TNMT ngày 10/3 của TP Thanh Hóa nêu rõ các sai phạm của Công ty Cường Phát trong quá trình hoạt động của Nhà máy phân bón Sao Nông. Vi phạm Khoản 1, 2, 3, 4 Điều 10 về: Trách nhiệm của chủ dự án sau khi báo cáo đánh giá tác động môi trường được phê duyệt, quy định tại Thông tư số 27/2015/TT-BTNMT ngày 29/5/2015. Vi phạm Khoản 1, Điều 5: Hướng dẫn điều kiện thực hiện sản xuất phân bón vô cơ quy định tại Thông tư 29/2014/TT-BTC ngày 30/9/2014 quy định cụ thể và hướng dẫn thực hiện một số điều về phân bón vô cơ, hướng dẫn việc cấp phép sản xuất vô cơ đồng thời sản xuất phân bón hữu cơ và phân bón khác tại Nghị định số 202/2013/NĐ-CP ngày 27/11/2013 của Chính phủ. Trong đánh giá tác động môi trường của Công ty Cường Phát, việc đánh giá tác động của mùi hôi do nguyên liệu hoặc do sản xuất không kịp từ bãi tập kết nguyên liệu và từ sân phơi nguyên liệu… đến khu dân cư gần nhất là không chính xác với thực tế, do vậy chưa có biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

Về quy hoạch, khoảng cách li vệ sinh của nhà máy đối với khu vực dân cư gần nhất không đảm bảo theo quy định tại Quy chuẩn quốc gia về quy hoạch xây dựng QCXDVN 01: 2008/BXD; Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 4449- 1987 về quy hoạch xây dựng đô thị - Tiêu chuẩn thiết kế. Công ty không nghiêm túc dừng sản xuất theo yêu cầu của các cơ quan chức năng. Khu đất Nhà máy phân bón Sao Nông trước đó đã được UBND tỉnh Thanh Hóa cấp cho doanh nghiệp Hùng Hòa với diện tích 12.499m2 để sử dụng vào mục đích xây dựng nhà xưởng, lắp đặt máy sản xuất đá và vật liệu xây dựng. Việc thay đổi chức năng sử dụng đất nêu trên, cần làm rõ việc sử dụng đất, đánh giá tác động môi trường, công trình hiện có… Từ đó, UBND TP Thanh Hóa kiến nghị UBND tỉnh Thanh Hóa xem xét di chuyển Nhà máy phân bón Sao Nông tại thôn Đa Sỹ để đảm bảo về khoảng cách an toàn về bảo vệ môi trường đối với khu dân cư.

Một câu hỏi được nhiều người dân nơi đây đặt ra là, tại sao nhà máy phân bón trên vi phạm hàng loạt các quy định pháp luật vẫn được xây dựng, đi vào hoạt động, gây ô nhiễm khiến người dân bức xúc? Cần làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan trước khi di chuyển nhà máy này đi nơi khác.

Ngọc Hưng/Báo Gia đình & Xã hội