Những cú rơi đau lòng và lan can không dành cho trẻ em

Chỉ với cụm từ khóa “trẻ em lan can chung cư rơi tử vong” trên công cụ Google, trong chốc lát đã xuất hiện hơn chục bài báo từ cuối năm 2011 đến nay thông tin về những cái chết thương tâm của trẻ em và cả người lớn. Nạn nhân đều sống ở các tòa chung cư cao tầng. Những cái chết đều do sơ ý, bất cẩn. Mới đây nhất, ngày 3/11, tại chung cư Phú Mỹ Thuận (xã Phú Xuân, huyện Nhà Bè, TP.HCM), một bé gái 4 tuổi đã từ vong khi rơi từ tầng 15 xuống. Đang chơi với iPad của bố mẹ thì chiếc máy tính bảng rớt xuống qua khe cửa kính, cháu bé với theo, quá đà rồi lao xuống, tử vong tại chỗ.

Trong dịp Trung thu, một em nhỏ 5 tuổi sống ở tầng 3 chung cư Hòa Hiệp 2 (Liên Chiểu, Đà Nẵng) trèo lên lan can cửa kính không có lồng sắt bảo vệ để xem múa lân cũng trượt chân ngã xuống đất, chấn thương nặng phần đầu. Tại Hà Nội đầu tháng 7, cũng một em nhỏ 5 tuổi đã chết thương tâm sau khi rơi từ tầng 9 tòa nhà Hà Thành Plaza (phố Thái Thịnh, Đống Đa)…

Những vụ việc đau lòng như thế này, một phần do bất cẩn của người lớn trong lúc trông coi trẻ nhỏ, nhưng cũng cho thấy một thực tế, những khoảng không gian như lan can, cửa kính, ban công… ở những chung cư cao tầng đang thực sự có “vấn đề” về tiêu chuẩn an toàn xây dựng.

Ông Trương Thế Thiện ở tầng 6 khu B chung cư Hà Thành Plaza kể lại câu chuyện đau lòng của em nhỏ thiệt mạng hôm 1/7 và bức xúc nói: “Anh nhìn cái lan can của ban công này (thực tế là logia - PV) đi, không hiểu người ta lắp thêm một cái thanh ngang làm gì cho nguy hiểm, chiều cao đã thấp, lại có chỗ bám đu lên thì nguy hiểm cho trẻ nhỏ”. Ông Thiện cho biết, kể từ sau tai nạn của gia đình ở tầng 9, các hộ dân đã cảnh giác hơn, thường khóa luôn cửa ra ban công, nhưng đó cũng không phải giải pháp triệt để vì sơ suất có thể xảy đến bất cứ lúc nào.

Theo ghi nhận, rất nhiều chung cư tại Hà Nội đang tiềm ẩn rủi ro cho người dân, đặc biệt là trẻ nhỏ. Đa số các tòa nhà có chiều cao lan can không đảm bảo, thiết kế không an toàn. Nhưng, ngay cả “chuẩn” trong quy định của Bộ Xây dựng về lan can nhà cao tầng cũng không còn hợp lý. Ví dụ, Tiêu chuẩn Xây dựng Việt Nam số 323/2004 quy định chung cư, nhà từ tầng 6 trở lên không được thiết kế ban công, chỉ được thiết kế lô gia, lan can lô gia không được hở chân, có chiều cao không thấp hơn 1,2m. Chiều cao tối thiểu 1,2m có lỗi thời? Hay, quy định “lan can phải có cấu tạo khó trèo” ở QĐ 08/2003 cũng… mơ hồ.

 

 

"Nên làm một cửa ngăn thấp trước lối ra ban công, hoặc một cánh cửa gắn ti thủy lực (tự động đóng lại sau khi mở) để ngăn chặn trí tò mỏ của trẻ nhỏ. Với các lớp an toàn như thế sẽ hạn chế tối đa các trường hợp đáng tiếc xảy ra. Với chiều cao lan can 1,2m như tiêu chuẩn bây giờ, trẻ con từ 2 - 3 tuổi đã thừa sức đu lên rồi”. KTS Hoàng Anh

Trao đổi với PV Báo GĐ&XH về vấn đề này, kiến trúc sư (KTS) Hoàng Anh (ĐH Xây dựng Hà Nội, Hội KTS Việt Nam) nhận xét: “Từ xưa đến nay, khi tìm một nơi để ở hay trú ẩn, bao giờ con người cũng lấy yếu tố an toàn lên làm hàng đầu, tuy nhiên, vài năm trở lại đây, khi xây nhà người ta đã chạy theo lợi nhuận và đặt nó cao hơn yếu tố an toàn”.

KTS Hoàng Anh cho biết, trong xây dựng có 3 dạng không gian bên ngoài nhà tiếp xúc với thiên nhiên gồm ban công (3 mặt tiếp xúc ngoài trời), logia (loại ban công có 1 mặt tiếp xúc ngoài trời) và terate (khoảng sân rộng trên tầng thượng). Ở cả 3 loại này, người ta đều quan tâm nhất là các rào cản giữa không gian ở trong nhà và ngoài trời – là nơi nguy hiểm. Càng lên cao, con người càng đối diện với các mối nguy từ tự nhiên như nắng gây chói, gió mạnh, cảm giác độ cao…

Đối với hệ thống rào chắn bảo vệ con người khỏi các mối nguy này, giới chuyên môn quan tâm đến chiều cao và độ đặc, rỗng. “Nếu tiết kiệm, người ta chỉ làm các lan can thấp, lan can dạng chấn song. Nếu an toàn thì lan can bằng kính, hoặc cao hẳn 1,5m. Độ cao an toàn với khoảng không trên cao người ta thường tính theo chiều lớn, vì người lớn an toàn thì trẻ con mới an toàn. Với người lớn, chiều cao lan can các tầng thấp chỉ cần làm 90cm, ở các tầng trên có thể làm 1,2m, từ tầng 8 trở lên có nơi làm 1,4m. Ở độ cao như vậy, dù người ta có nhoài người cũng không thể lộn được”, KTS Hoàng Anh phân tích.

Tuy vậy, KTS Hoàng Anh cũng khẳng định, an toàn nhất là phải có biện pháp ngăn chặn từ vòng ngoài. “Nói chung ban công không phải nơi cho trẻ con đi ra. Một số chung cư cao cấp ở Việt Nam không có ban công như Keangnam (chỉ có một số ít ban công ở các tầng thấp) hay LandMark Tower (đầu phố Liễu Giai) cũng không làm ban công. Nhưng ở Việt Nam, nhiều chung cư bình thường bắt buộc phải làm ban công vì phục vụ thoát mùi khi nấu ăn, hoặc phơi quần áo, để máy giặt. Do đó phải xử lý cái rào chắn thế nào cho hợp lý và phòng ngừa ra sao mới là quan trọng”. KTS Hoàng Anh  nói.