Nỗi lo “chảy máu chất xám” nhân lực y tế của tỉnh miền núi

Người dân tới khám, chữa bệnh tại BVĐK huyện Bảo Thắng (Lào Cai). Ảnh: V.Thu

Bệnh viện huyện miền núi thực hiện gần 500 kỹ thuật vượt tuyến

Tháng 3/2015, Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) huyện Bảo Thắng (Lào Cai) tiếp nhận học sinh Đoàn Văn Trường (thị trấn Phố Lu, huyện Bảo Thắng), nhập viện trong tình trạng nguy kịch, sốc đa chấn thương do bị đâm thấu thận, huyết áp tụt rất nhanh. Ngay lập tức, bệnh nhân được hồi sức tích cực, băng cầm máu, đặt sonde tiểu có máu. Do bệnh nhân còn bị nhiều chấn thương nghiêm trọng khác, việc mổ cấp cứu đòi hỏi nhiều kỹ thuật cao và khó, nhưng nếu không được mổ ngay, bệnh nhân chắc chắn tử vong trước khi kịp lên tuyến trên, vì thế, các bác sĩ tại Bệnh viện đã nhanh chóng tiến hành mổ cấp cứu. Suốt 3 giờ liên tục, bệnh nhân được khâu thành cơ đại tràng trái, khâu thành sau phúc mạc, khâu bảo tồn thận, khâu nối phục hồi bao khớp, khâu phục hồi cơ, da… Kết quả, sau 12 ngày điều trị tích cực, bệnh nhân đã hồi phục hoàn toàn và xuất viện.

Trước đó không lâu, BVĐK huyện Bảo Thắng đã trở thành bệnh viện tuyến huyện đầu tiên ở Lào Cai cứu sống một ca sinh non thiếu tháng (thai 27 tuần tuổi), nặng 800g. Cháu bé ra đời với thể trạng rất yếu, phản xạ kém, nhịp tim nhanh, da tím... tiên lượng tử vong rất cao. Bệnh nhi đã được hồi sức cấp cứu bằng hô hấp sơ sinh, đặt nội khí quản sơ sinh, kỹ thuật thở CPAP nuôi dưỡng đường tĩnh mạch. Sau một tháng điều trị tích cực, bé đã tự bú sữa mẹ, cử động phản xạ tốt, da dẻ hồng hào. Đến nay, bé hoàn toàn phát triển như một em bé bình thường.

Đây chỉ là hai trong số các ca bệnh đặc biệt mà BVĐK huyện Bảo Thắng đã thực hiện được với những kỹ thuật vượt tuyến. BS Đặng Quang Sinh, Phó Giám đốc BVĐK huyện Bảo Thắng cho biết, hiện BV đã thực hiện được gần 500 kỹ thuật ngang tầm tuyến tỉnh, Trung ương. 6 tháng đầu năm, Bệnh viện tiến hành 631 kỹ thuật phức tạp. Đến nay, các kỹ thuật trong phẫu thuật tiết niệu, trong ổ khớp, cấp cứu vỡ gan, lách, ruột, mở lồng ngực, hay nội soi ổ bụng, cắt ruột thừa bằng nội soi, cắt tuyến mật… đã trở thành kỹ thuật thường quy tại Bệnh viện huyện miền núi này. BS Đặng Quang Sinh cho biết, dự kiến quý IV/2016 sẽ triển khai nội soi dạ dày bằng gây mê.

Cùng với đầu tư cơ sở vật chất, nâng cao chất lượng dịch vụ, kỹ thuật khám, chữa bệnh là một trong các yếu tố “hút” bệnh nhân của BVĐK huyện Bảo Thắng. Dù là bệnh viện tuyến huyện, nhưng mỗi ngày, Bệnh viện này đón tới hơn 500 lượt bệnh nhân tới khám. Đây là con số “mơ ước” của hàng loạt bệnh viện khác. BS Đặng Quang Sinh cho hay, từ khi áp dụng thông tuyến trong khám, chữa bệnh BHYT tuyến huyện (từ 1/1/2016), lượng bệnh nhân từ các tỉnh khác như Yên Bái, hay huyện khác như Văn Bàn, Bảo Yên, Bắc Hà, Si Ma Cai... hoặc bệnh nhân “bỏ qua” khám chữa bệnh ban đầu từ tuyến xã, lên thẳng tuyến huyện rất đông do vẫn được đảm bảo quyền lợi BHYT.

Đầu tư “vá” lỗ hổng nhân lực chất lượng cao

Cũng theo BS Đặng Quang Sinh, lượng bệnh nhân đông cũng có “hai mặt”, bởi điều này chứng tỏ niềm tin của người bệnh với Bệnh viện, tăng nguồn thu cho Bệnh viện, nâng cao đời sống cho cán bộ, đầu tư trang thiết bị… Tuy nhiên, việc này cũng khiến Bệnh viện luôn trong tình trạng quá tải. 33 bác sĩ của toàn viện, mỗi khoa chỉ có 2 -3 bác sĩ, cùng nhân viên khác phải căng mình để chăm sóc, điều trị bệnh nhân. Ngoài giờ hành chính, Bệnh viện phải bố trí trên 20 cán bộ ở các vị trí thường trực. “Do lượng bệnh nhân tăng đột biến, Bệnh viện vừa được mở rộng quy mô giường bệnh thêm 100 giường, nâng tổng số lên 340 giường, nhưng bác sĩ vẫn thiếu vô cùng. Chúng tôi “thèm muốn” có thêm khoảng 30 bác sĩ nữa mới đảm đương “hòm hòm” công việc”, BS Đặng Quang Sinh chia sẻ.

Thiếu nhân lực cũng là nỗi lo lắng của toàn ngành Y tế Lào Cai. Toàn tỉnh chỉ có 561 bác sĩ, với 2 bác sĩ chuyên khoa 2 (BSCK). Tại Bệnh viện huyện Si Ma Cai, chỉ vỏn vẹn 7 bác sĩ, trong đó đã có 3 bác sĩ làm quản lý. Do thiếu nhân lực, nhiều bác sĩ ở bệnh viện huyện phải làm nhiều chuyên khoa một lúc. Trong khi đó, ở BVĐK tỉnh quy mô 600 giường bệnh, hiện chỉ có 156 bác sĩ. BS Phạm Văn Hùng, Giám đốc BVĐK tỉnh Lào Cai cho biết, đến năm 2020, Bệnh viện mở rộng quy mô lên 1.000 giường, phải thêm 150 bác sĩ nữa mới đáp ứng được nhu cầu. Lãnh đạo Bệnh viện cũng lo nỗi lo “chảy máu chất xám” khi không ít bác sĩ có trình độ xin nghỉ việc chuyển đến nơi có điều kiện tốt hơn. Thậm chí, có bác sĩ được cử đi đào tạo nâng cao tay nghề ở tuyến trên, trở về tỉnh sẵn sàng đền bù gấp đôi số tiền được “đầu tư” để “ra đi”. Theo chia sẻ của lãnh đạo BVĐK tỉnh, điều này ảnh hưởng không nhỏ đến tinh thần của “người ở lại”, trong khi số tuyển được mới rất ít ỏi. Do đó, năm 2016, Bệnh viện đã phải thuê cán bộ tư vấn pháp luật để tư vấn cho Bệnh viện trong ký cam kết ràng buộc “giữ nhân tài”.

Để thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, cuối tháng 7/2016, HĐND tỉnh Lào Cai đã ban hành Nghị quyết về chính sách thu hút, đãi ngộ, hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực tỉnh Lào Cai giai đoạn 2016 – 2020. Theo đó, từ 1/8/2016, người có học vị Tiến sỹ, Thạc sĩ y khoa được hưởng lần lượt 240 – 80 triệu đồng khi về Lào Cai công tác. Bác sĩ chuyên khoa cấp II, bác sĩ nội trú được hưởng 150 triệu đồng, còn bác sĩ chuyên khoa cấp I được hưởng 100 triệu đồng. Bác sĩ đa khoa đào tạo hệ chính quy về công tác tại tuyến huyện được hỗ trợ 120 triệu đồng nếu tốt nghiệp loại giỏi và 80 triệu nếu đạt loại khá. Đặc biệt, tốt nghiệp loại giỏi về tuyến xã được hỗ trợ 140 triệu đồng, loại khá được 100 triệu đồng. Nếu tốt nghiệp loại trung bình hoặc trung bình khá, được hưởng 80 triệu đồng. Việc hỗ trợ này được cấp một lần với điều kiện công tác tại tỉnh Lào Cai tối thiểu 8 năm. Riêng bác sĩ về cơ sở y tế tuyến xã công tác tối thiểu 5 năm.

Nghị quyết trên đây cũng nêu rõ chính sách đãi ngộ đối với người có trình độ sau đại học và bác sĩ nội trú làm việc trong các cơ sở khám, chữa bệnh và các đơn vị khối y tế dự phòng của tỉnh, với mức hưởng phụ cấp đãi ngộ hàng tháng tùy theo trình độ và vị trí làm việc, có thể hưởng từ 0,5 - 1,5 lần mức lương cơ bản. Ngoài ra, người có nhu cầu đi nâng cao đào tạo theo chính sách hỗ trợ đào tạo được hưởng trợ cấp một lần (cao nhất lên tới 1,1 tỷ đồng), tùy theo từng trình độ đào tạo, trong đó ưu tiên cho nữ giới và người dân tộc thiểu số.

Võ Thu