Quan sai, dân chịu?

Bởi trước đó, những cư dân liên quan đã vô cùng bức xúc trước việc Sở TN&MT Hà Nội ra văn bản quyết định thu hồi và hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà và tài sản gắn liền với đất (gọi tắt sổ hồng) tại 14 tòa nhà chung cư cao tầng, dự án nhà ở hỗn hợp, trung tâm thương mại tại huyện Thanh Trì và quận Hà Đông.

Theo cơ quan này, lý do thu hồi và huỷ sổ là có sai sót, không đúng quy định trong quá trình thẩm định hồ sơ và cấp. Cụ thể do chủ đầu tư nâng tầng, chuyển đổi công năng.

Phần lớn các ý kiến đều bày tỏ sự bất bình khi cho rằng, việc thu hồi sổ hồng của cư dân khi phát hiện chủ đầu tư vi phạm là quy định lạc hậu. Các nước khác trên thế giới quy định, cấp sai thì phải chịu, chỉ Việt Nam là hành động quá khác biệt.

Tuy nhiên, ngay sau đó một ngày, Bộ TN&MT đã tuýt còi. Theo đó, Bộ này ra văn bản đề nghị Chủ tịch UBND TP Hà Nội chỉ đạo các cơ quan có liên quan dừng việc thu hồi sổ hồng đã cấp để đảm bảo quyền lợi của người dân mua nhà ở theo quy định pháp luật.

Đồng thời, Bộ TN&MT cũng đề nghị Chủ tịch UBND TP Hà Nội chỉ đạo thực hiện việc thanh tra, xử lý trách nhiệm của chủ đầu tư và các cơ quan quản lý có liên quan ở địa phương đã để xảy ra sai phạm trong quản lý đầu tư, xây dựng, quản lý quy hoạch, kiến trúc ở địa phương. Trên cơ sở đó xem xét, giải quyết việc cấp sổ hồng cho người đã mua nhà ở theo đúng quy định pháp luật.

Quyết định của Bộ TN&MT là động thái hợp lòng dân. Quyết định thu hồi đã dừng lại và rồi sẽ thành quá khứ nhưng cách xử lý tình huống trên đã thành “vết lõm” trong khâu quản lý khó có thể lấp đầy. Bởi theo Nghị định 181 quy định trừ việc nhà nước thu hồi đất thì sẽ thu hồi giấy chứng nhận đã cấp, còn lại muốn thu hồi đều phải thông qua toà án.

Có cần thiết thu hồi sổ hồng của dân ngay khi phát hiện sai phạm hay không? Pháp luật được xây dựng nhằm bảo vệ quyền lợi những công dân giao dịch ngay tình. Vì vậy, vấn đề cần xem xét ở đây là phải xem khi giao dịch người dân có biết dự án vướng sai phạm hay không? Bởi Bộ luật Hình sự đã có quy định nếu người giao dịch không biết có vi phạm thì là giao dịch ngay tình.

Thay vì gấp gáp thu hồi sổ, cần chờ quyết định xử lí chủ đầu tư thì nên làm ngược lại: Hãy xử lý cá nhân sai phạm trong quá trình làm thủ tục cấp sổ hồng trước. Ai sai phạm, sai phạm đến đâu xử lý đến đó... Đừng để người dân phải gánh chịu hậu quả từ cái sai của cơ quan quản lý.

Mai Hạnh