Sau hàng loạt vụ tai nạn của Học sinh, sinh viên: Quên học cách... cứu mình?!

Hăng hái tham gia hoạt động dịp hè nhưng nhiều học sinh, sinh viên rất thiếu kỹ năng sống. Ảnh minh họa: Q.A

Những tai nạn thương tâm

Thời gian học sinh, sinh viên nghỉ hè là khoảng thời gian các em được nghỉ thoải mái, tự do đi chơi, tham gia các hoạt động xã hội, tình nguyện. Đây cũng là khoảng thời gian khiến không ít các bậc phụ huynh lo sốt vó vì vẫn còn bận đi làm, kiếm sống, không có thời gian để quản lý con cái. Những vụ tai nạn liên tiếp xảy ra trong thời gian gần đây càng khiến các bậc phụ huynh thêm phần lo lắng, bởi trong thời gian nghỉ hè là khoảng thời gian tiềm ẩn nhiều mối nguy hiểm đối với học sinh, sinh viên.

Cụ thể, vào khoảng 16giờ ngày 4/7 tại thôn Hưng Đạo (xã Đông Lỗ, huyện Hiệp Hòa, Bắc Giang) 5 em nhỏ (SN 2004, học sinh Trường THCS Đông Lỗ) trong lúc đang đi chăn thả trâu, bò ở thôn Hưng Đạo do thời tiết nắng nóng nên hai em Nguyễn Văn Thành và Nguyễn Văn Minh xuống ao tắm, nhưng phải chỗ nước sâu chới với kêu cứu. Thấy vậy, ba em Phạm Hồng Ngát, Nguyễn Thị Tươi, Phạm Thị Oanh đưa tay ra cứu rồi cũng bị ngã xuống nước, tất cả đều tử vong do đuối nước.

Không chỉ các em học sinh ít tuổi, ngay cả sinh viên cũng gặp tai nạn thương tâm: Khoảng 17giờ chiều ngày 2/7, tại đập tràn thuộc khu vực cầu Pác Hoóc, thị trấn Bình Liêu, huyện Bình Liêu (Quảng Ninh), 4 sinh viên Trường ĐH Ngoại Thương Hà Nội đã bị lũ cuốn trôi trong quá trình tham gia công tác tình nguyện. Đáng tiếc là chỉ một sinh viên được cứu sống, 3 sinh viên còn lại đã ra đi mãi mãi khi tuổi đời còn rất trẻ. Sự việc đau xót này khiến Trường ĐH Ngoại thương Hà Nội dừng ngay các hoạt động tình nguyện của mình tại các tỉnh, thành.

Trên đây chỉ là 2 trong số nhiều vụ việc học sinh, sinh viên gặp tai nạn thương tâm. Đánh giá về những vụ tai nạn này, TS. Nguyễn Tùng Lâm - Chủ tịch Hội Tâm lý giáo dục Hà Nội cho rằng, đa số các vụ việc thương tâm của học sinh, sinh viên bộc lộ điểm yếu về kỹ năng sống. Nhiều trường chưa chú trọng dạy kỹ năng sống cần thiết cho học sinh, ngay cả phụ huynh cũng chưa quan tâm lắm đến vấn đề này. Trường học vốn chỉ “nhồi” kiến thức là chủ yếu, bởi vậy học sinh dễ gặp tai nạn thương tâm.

Đừng lơ là việc dạy kỹ năng sống

Chia sẻ về công tác dạy kỹ năng sống trong các nhà trường hiện nay, TS Nguyễn Tùng Lâm chỉ ra thực tế: “Dạy kỹ năng mềm cho học sinh phổ thông phải khác với dạy các môn văn hoá. Thế mà nhiều trường dạy học sinh kỹ năng sống lại vẫn mở tài liệu rồi “đọc chép” cho học sinh. Giáo viên không được đào tạo nên không đủ năng lực, kỹ năng truyền đạt đúng với đặc trưng của dạy kỹ năng sống. Ngay cả một số trường đầu tư mời chuyên gia đến dạy, nhưng chuyên gia đi rồi kiến thức cũng “đi theo” vì ít được trải nghiệm, thực hành”.

Đối với các trường phổ thông là vậy, còn đối với các trường ĐH, CĐ thì sao? Theo một số chuyên gia giáo dục, cũng rất ít trường ĐH, CĐ tổ chức các khóa tập huấn, huấn luyện cho sinh viên về kỹ năng sống hay kỹ năng thoát hiểm khi gặp tình huống khẩn cấp. Một số trường có điều kiện xây dựng bể bơi thì đưa môn bơi vào môn giáo dục thể chất, trong khi đa số trường chỉ dạy về chạy, bóng chuyền, bóng rổ… Đáng chú ý, tầng lớp sinh viên lại có vô số các hoạt động như: Thăm quan, dã ngoại, “phượt”, chiến dịch tình nguyện…

Từng nhiều năm tham gia các hoạt động tình nguyện, đi các chuyến “phượt” đầy mạo hiểm, Dương Dũng - cựu sinh viên Trường ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia Hà Nội) chia sẻ: “Sinh viên rất nhiệt huyết với các phong trào tình nguyện về vùng sâu, vùng xa hay tham gia các chuyến “phượt”. Tuy nhiên, khá nhiều bạn khi tham gia rất thiếu các kỹ năng cần thiết như: Phải biết bơi, tự ứng phó khi bị lạc, gặp thiên tai, ngã xuống nước… Thông thường chỉ được huấn luyện ngắn về lý thuyết, được người có kinh nghiệm hướng dẫn sơ bộ, vì vậy nếu không có kỹ năng cần thiết tốt nhất là không nên tham gia vì có những tình huống bất ngờ, không có ai ở gần để ứng cứu”.

Quang Anh