Sẽ chấm dứt những “cú sốc” tăng giá?
GiadinhNet - Ngày mai, (1/11) xăng dầu chính thức được điều hành theo Nghị định mới. Một trong những điểm nổi bật của Nghị định mới ban hành là giá bán xăng dầu được thực hiện theo cơ chế thị trường.
Người tiêu dùng kỳ vọng sẽ tạo ra một môi trường kinh doanh xăng dầu minh bạch khắc phục được nhiều hạn chế của cơ chế kinh doanh trước đây.
Bộ Công Thương cũng vừa ban hành Thông tư số 38/2014/TT-BCT hướng dẫn một số điều của Nghị định số 83/2014/NĐ-CP ngày 3/9/2014 của Chính phủ về kinh doanh xăng dầu. Với quy định mới, người dân và doanh nghiệp kỳ vọng xăng dầu sẽ không còn những “cơn sóng” tăng giá xăng dầu. Ông Phan Thế Ruệ, Chủ tịch Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam cho biết: Theo Nghị định 84, doanh nghiệp được quyền tự quyết tăng giá nếu giá cơ sở (gồm giá thế giới, thuế, phí, lợi nhuận định mức...) tăng đến 7%. Nếu giữ mức này, mỗi lần tăng giá doanh nghiệp được tăng tới khoảng 1.500 đồng/lít. Như vậy có thể tạo cú sốc cho nền kinh tế. Khi thực hiện theo Nghị định 83, thời gian tính giá cơ sở tính theo bình quân 15 ngày; nếu giá cơ sở tăng từ 0 – 3% thì doanh nghiệp tự quyết, từ 3 – 7% việc điều chỉnh giá có sự chỉ đạo của các Bộ, trên 7% là do Chính phủ quyết định. Sự thay đổi này sẽ xóa được những “cơn sóng” tăng giá xăng dầu.
Về nguyên tắc quản lý giá bán xăng dầu, Nghị định 83 nêu rõ, thương nhân đầu mối được quyền quyết định giá bán buôn. Giới phân tích nhận định, khi giao cho doanh nghiệp định giá là đưa xăng dầu đến với thị trường. Đây thực chất là trả lại quyền quyết định cho doanh nghiệp theo Luật Doanh nghiệp và các luật khác để phù hợp với quy luật kinh tế thị trường. Kinh tế thị trường thì giá là do thị trường quyết định và quyền quyết định là của doanh nghiệp chứ cơ quan quản lý Nhà nước không thể tham gia. Điều này sẽ góp phần làm minh bạch hơn thị trường xăng dầu.
Theo dự tính năm 2018 - 2019 thị trường bán lẻ xăng dầu sẽ phải mở cửa. Hiện đã có nhiều nhà đầu tư nước ngoài bắt đầu vào Việt Nam để thăm dò, điều tra thị trường bán lẻ xăng dầu, nhằm “dọn đường” cho thương nhân của họ vào Việt Nam khi thị trường mở cửa. Xu hướng mới của doanh nghiệp nước ngoài khi đầu tư vào Việt Nam là mua lại hệ thống cửa hàng sẵn có chứ không đầu tư xây mới. Với tiềm lực vốn mạnh, nhà đầu tư ngoại sẵn sàng mua lại hệ thống cửa hàng bán lẻ với giá cao để kinh doanh.
Liên quan đến việc sử dụng Quỹ bình ổn (QBO), theo quy định cũ, khi giá xăng tăng 1% là doanh nghiệp có thể sử dụng QBO, nay theo NĐ 83, khi giá tăng từ 3-7% thì doanh nghiệp mới được sử dụng QBO, nếu tăng giá vượt quá 7% thì phải được sự đồng ý của Thủ tướng Chính phủ. Quy định này sẽ góp phần khắc phục tình trạng tăng thì tăng nhanh, tăng cao, giảm thì giảm thấp, giảm chậm.
Hà Phương
