Hà Nội
23°C / 22-25°C

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi'

Thứ sáu, 09:59 19/09/2025 | Nuôi dạy con

GĐXH - Tại sao rất nhiều gia đình, đến cuối cùng con cái không yêu thương cha mẹ, và cha mẹ cũng không còn yêu thương con cái nữa? Theo các nhà tâm lý học thì câu chuyện này liên quan đến vấn đề được gọi là "tài khoản cảm xúc".

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 1.3 điểm chung ở những gia đình nuôi dạy con cái xuất sắc: Chỉ cần có 1 trong số đó, con bạn cũng đã trở nên ưu tú

GĐXH - Những gia đình nuôi dạy con cái xuất sắc đều có 3 điểm chung này. Chỉ cần có một trong số đó, con bạn cũng sẽ trở nên ưu tú.

Một người chị họ của tôi đã bỏ nhà và bặt vô âm tín suốt hàng chục năm trời.

Ban đầu, bố mẹ chị ấy cũng đi tìm, nhờ bạn bè, người thân đi làm xa để ý giúp. Nhưng tìm được vài năm thì họ bỏ cuộc. Thậm chí, cứ mỗi khi nhắc đến chị, bố chị lại nghiến răng nghiến lợi: "Cái đứa con gái bất hiếu này, tìm nó làm gì nữa? Tôi coi như chưa từng sinh ra nó."

Nhưng vài năm trước, có hàng xóm đi làm ở xa thấy chị, còn thấy chị dắt theo một đứa trẻ. Người hàng xóm đến chào, hỏi tại sao chị không về nhà, chị trả lời: "Bố mẹ tôi chưa bao giờ yêu thương tôi, tôi về làm gì? Đó không còn là nhà của tôi nữa".

Người hàng xóm về kể lại cho bố mẹ chị, bố chị chỉ nói một câu: "Lần sau nếu còn gặp nó, hãy nói với nó rằng tôi không có đứa con gái vô lương tâm như thế".

Tôi luôn cảm thấy tiếc nuối. Hồi nhỏ, chị ấy thường dắt tôi đi chơi, nhưng giờ thì không ai có thể liên lạc được với chị ấy nữa.

Rõ ràng là cha con, mẹ con ruột thịt, nhưng tại sao đến cuối cùng, có những người con không yêu thương cha mẹ, và cha mẹ cũng không còn yêu thương con cái nữa?.

Theo các nhà tâm lý học thì câu chuyện này liên quan đến vấn đề được gọi là "tài khoản cảm xúc".

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 2.

Ảnh minh hoạ

Thế nào là "tài khoản cảm xúc"?

Trong tâm lý học có một thuật ngữ gọi là "tài khoản cảm xúc".

Nó giống như tài khoản ngân hàng của chính chúng ta. Nếu bạn muốn rút tiền, điều kiện tiên quyết là bạn phải có tiền gửi trong đó. Nhưng nếu bạn không gửi, số dư là 0, thì xin lỗi, bạn không có tiền để rút.

Mối quan hệ giữa người với người cũng tồn tại một "tài khoản" như vậy. Chỉ khác là, nó không lưu trữ tiền mà là "tình cảm". Bạn sẽ không vô cớ mời một người lạ ăn cơm, uống trà sữa, nhưng bạn sẽ chia sẻ đồ ăn vặt và đi mua sắm cùng bạn bè đúng không?

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 3.

Trong tất cả các mối quan hệ, "tài khoản cảm xúc" lớn nhất chính là giữa cha mẹ và con cái. Ảnh minh hoạ

Bởi vì giữa bạn và người lạ không có "tài khoản cảm xúc", nên không có chuyện "gửi và rút". Nhưng giữa bạn và bạn bè, sự quan tâm, trò chuyện, giúp đỡ lẫn nhau hằng ngày chính là việc cả hai bên đã gửi rất nhiều "tình cảm" vào tài khoản này.

Khi bạn cần bạn bè giúp một việc nhỏ, đó chính là "rút tiền". Vì số dư trong tài khoản đủ, nên bạn bè sẵn lòng để bạn rút. Nhưng nếu một ngày nào đó, bạn và bạn bè cãi vã, tuyệt giao, thì xin lỗi, cả hai bên đều đã "rút hết tiền" rồi, bạn có muốn nhờ họ giúp đỡ nữa cũng sẽ không được đáp lại.

Và trong tất cả các mối quan hệ, "tài khoản cảm xúc" lớn nhất chính là giữa cha mẹ và con cái.

"Tài khoản cảm xúc" trong mối quan hệ cha mẹ - con cái

Ngay từ khi đứa trẻ được sinh ra, "tài khoản cảm xúc" giữa chúng ta và con đã có sẵn một "khoản tiền khổng lồ". Chỉ vì đó là con của chúng ta, chúng ta sẵn lòng để con "rút tiền".

Chúng ta cho con ăn, cho con uống, kiếm tiền cho con tiêu, thậm chí đối xử với con còn tốt hơn đối xử với chính mình.

Tất nhiên, chúng ta không chỉ "gửi tiền" vào tài khoản này, mà còn "rút tiền".

Chúng ta ra lệnh cho con làm việc: "Con, đi làm việc này ngay".

Đây là đang rút tiền. 

Chúng ta mắng con không nghe lời: "Nếu con còn như thế, mẹ sẽ không yêu con nữa".

Đây là chúng ta đang rút tiền. 

Chúng ta đánh con: "Ai cho con cãi lại? Không đánh thì con không biết nghe lời".

Đây vẫn là chúng ta đang rút tiền. 

Chúng ta hứa cuối tuần đưa con đi chơi, nhưng lại thất hứa.

Đây cũng là đang rút tiền.

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 4.

Những mệnh lệnh, chỉ trích, so sánh, hạ thấp, đánh mắng này, đều là chúng ta không ngừng "rút tiền".

"Rút tiền" bản thân nó không có vấn đề gì, chỉ cần sau khi rút xong, chúng ta lại "gửi tiền" vào là được. Nếu không, cứ rút mãi thì tài khoản sẽ "không đủ số dư".

Khi tài khoản không đủ số dư thì sẽ thế nào?

"Mau đi dọn dẹp phòng của con cho sạch sẽ đi!" - "Tại sao con phải nghe lời mẹ?"; "Ở trường con thế nào rồi?" - "Không ra sao cả, đừng làm phiền con". "Con lấy giúp mẹ cốc nước đi" - "Mẹ tự lấy không được à, con không rảnh".

Bạn sẽ nhận ra, một khi "tài khoản cảm xúc" của một mối quan hệ không đủ số dư thì hai người đó sẽ trở nên lạnh lùng, xa cách và đầy "thuốc súng".

Tuy nhiên, đó vẫn chưa phải là điều tồi tệ nhất. Điều tồi tệ nhất là khi tài khoản bị "thấu chi".

Đứa trẻ đã vô cùng "chán ghét" chúng ta nhưng chúng ta vẫn không ngừng chỉ trích, trách móc, than phiền, lải nhải không dứt.

Con nhìn thấy chúng ta là bực mình, lớn lên một chút thì đi thật xa, không liên lạc nữa, thậm chí không nói cho chúng ta biết mình đang ở đâu.

Cuối cùng, trong mối quan hệ cha mẹ - con cái chỉ còn lại sự oán hận, không còn tình yêu nữa. Con cái không yêu chúng ta, và chúng ta cũng rất "chán ghét" con.

3. Làm thế nào để "gửi tiền"?

Khi chúng ta ở bên con, mỗi ngày đều là một quá trình "gửi tiền" và "rút tiền" liên tục.

Bạn có thể hỏi, vậy chúng ta phải "gửi tiền" như thế nào để tài khoản luôn "đầy đủ", không bị "thấu chi"?

Cuốn sách 7 thói quen của người thành đạt đã đề cập đến tài khoản cảm xúc và tác giả đưa ra 7 cách "gửi tiền" chính. Tôi sẽ chọn ra vài cách quan trọng để chia sẻ với mọi người.

① Quan tâm đến những chi tiết nhỏ

Chúng ta thường nghĩ, tình yêu dành cho con là rất lớn. Chúng ta kiếm tiền cho con tiêu, cho con những thứ tốt nhất trong nhà, vậy chẳng phải là yêu con sao?

Nhưng con người là một sinh vật sống bằng cảm xúc. Đặc biệt là trẻ nhỏ, cách chúng hiểu tình yêu không phải là "bố mẹ đã tiêu bao nhiêu tiền cho con" hay "bố mẹ đã thức bao nhiêu đêm vì con".

Tình yêu mà con hiểu là bố mẹ đã cho con bao nhiêu sự ấm áp, đã chơi với con bao lâu, đã ôm con bao nhiêu lần.

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 5.

Những hành động nhỏ quan tâm con cái của cha mẹ đều đang truyền tải tình yêu và sự ấm áp. Con sẽ cảm nhận được: "Bố mẹ thật sự rất yêu mình". Ảnh minh hoạ

Thực ra, chỉ cần một hành động nhỏ cũng có thể khiến con cảm nhận được tình yêu của chúng ta.

Ví dụ, bạn nhìn con với ánh mắt đầy yêu thương, ôm con và nói: "Mẹ yêu con nhiều lắm!". Hoặc khi con tan học về, chúng ta dịu dàng chào đón: "Chào mừng con về nhà, mẹ rất vui khi được gặp con". Hoặc khi con sợ hãi, chúng ta ôm chặt con: "Đừng sợ, có mẹ ở đây, mẹ sẽ bảo vệ con."

Những hành động nhỏ này đều đang truyền tải tình yêu và sự ấm áp. Con sẽ cảm nhận được: "Bố mẹ thật sự rất yêu mình".

② Lắng nghe con nói hết câu

Lắng nghe là một khả năng. Bởi vì rất nhiều lúc, chúng ta chỉ nghe được phần mở đầu đã không kìm được mà ngắt lời, theo các cách:

Chỉ trích: "Sao con lại có thể làm như vậy?".

Phán xét: "Có gì to tát đâu, đừng nhỏ mọn thế".  

Cho lời khuyên: "Mẹ đã nói với con bao nhiêu lần rồi, bảo con đừng làm thế, lần sau nghe lời mẹ". 

Lảng tránh: "Thôi được rồi, đừng nói nữa, mau đi làm bài tập đi, đừng bận tâm những chuyện vô bổ đó".

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 6.

Lắng nghe con là cách tăng cường "tài khoản cảm xúc" của cha mẹ với con cái. Ảnh minh hoạ

Chúng ta không lắng nghe con, dần dần, con cũng sẽ không muốn nói chuyện với chúng ta nữa. Mỗi khi con kể cho chúng ta nghe về những chuyện con gặp phải, những ý tưởng, suy nghĩ của mình, dù chúng ta không đồng tình, cũng hãy lắng nghe con nói hết câu.

Khi chúng ta sẵn lòng lắng nghe con, con mới sẵn lòng lắng nghe chúng ta. Mối quan hệ như vậy mới là tương hỗ.

③ Chấp nhận sai lầm của con trước, sau đó mới giáo dục

Khi con mắc lỗi, phản ứng đầu tiên của chúng ta là: giáo dục con, để con không tái phạm nữa.

Nhưng khi con mắc lỗi, thực ra con đang có cảm giác hối hận, tự trách, sợ hãi. Lúc này, nếu chúng ta giáo dục con, con có thể sẽ làm ngược lại, không nghe lời để thoát khỏi những cảm xúc tiêu cực đó.

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 7.

Chấp nhận sai lầm của con trước khi giáo dục, sẽ giúp con tin tưởng và yêu thương cha mẹ hơn. Ảnh minh hoạ

Lúc này, chúng ta phải chấp nhận sai lầm của con trước, sau đó mới giáo dục.

Ví dụ, con làm đổ ly nước, làm vương vãi khắp nơi. Chúng ta có thể lấy khăn lau, cùng con dọn dẹp sạch sẽ. Sau đó bình tĩnh dạy con: "Lần sau đi chậm một chút, cẩn thận giữ thăng bằng là được".

Bằng cách này, con sẽ cảm thấy: dù con có mắc lỗi, bố mẹ vẫn yêu con.

Mối quan hệ giữa chúng ta và con cái phụ thuộc vào số dư trong "tài khoản cảm xúc". Khi rút tiền, đừng quên "gửi tiền" vào nhé!

Theo Abolouwang

Khi cha mẹ và con cái 'quay lưng': Tất cả đều liên quan đến 'tài khoản' này - chỉ có 'rút' mà không có 'gửi' - Ảnh 8.Ngoại hình của con được 'định hình' ở tuổi nào?: Muốn con 'càng lớn càng đẹp', đừng bỏ qua 2 việc này

GĐXH - Chúng ta không thể quyết định con sinh ra trông như thế nào, nhưng chúng ta có thể giúp con đẹp cả về nhan sắc và nội tâm. Hãy làm những việc này để giúp con đẹp cả về ngoại hình và khí chất.

M.Anh
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Đến một độ tuổi, người thông minh sẽ ngừng tranh hơn thua ở 3 chuyện

Đến một độ tuổi, người thông minh sẽ ngừng tranh hơn thua ở 3 chuyện

Gia đình - 14 giờ trước

GĐXH - Càng trưởng thành, nhiều người càng nhận ra: Không phải cuộc tranh cãi nào cũng cần phân thắng bại. Có những chuyện nếu cứ cố hơn thua, thứ mất đi không chỉ là cảm xúc mà còn là sự bình an trong lòng.

Không cần cố lấy lòng: 5 cách giúp mẹ chồng tự nhiên yêu quý bạn

Không cần cố lấy lòng: 5 cách giúp mẹ chồng tự nhiên yêu quý bạn

Nuôi dạy con - 4 ngày trước

GĐXH - Mối quan hệ mẹ chồng – nàng dâu không phải lúc nào cũng dễ dàng, nhưng hoàn toàn có thể cải thiện nếu biết cách ứng xử phù hợp. Chỉ với vài thay đổi nhỏ trong thái độ và hành động, bạn có thể khiến mẹ chồng cảm thấy thoải mái và dần yêu quý hơn.

Khôn lanh vẫn 'dậm chân tại chỗ'? 3 lý do khiến bạn mãi không thăng tiến

Khôn lanh vẫn 'dậm chân tại chỗ'? 3 lý do khiến bạn mãi không thăng tiến

Nuôi dạy con - 4 ngày trước

GĐXH - Không phải cứ thông minh và lanh lợi là sẽ thăng tiến. Trên thực tế, nhiều người rất giỏi nhưng vẫn “dậm chân tại chỗ” vì mắc những sai lầm tưởng nhỏ nhưng lại âm thầm cản trở sự nghiệp mà chính họ không nhận ra.

Giúp người vô điều kiện: Lòng tốt hay cái bẫy khiến bạn 'trả giá' lúc nào không hay?

Giúp người vô điều kiện: Lòng tốt hay cái bẫy khiến bạn 'trả giá' lúc nào không hay?

Nuôi dạy con - 6 ngày trước

GĐXH - Lòng tốt vốn là điều đáng trân trọng, nhưng không phải lúc nào cũng mang lại kết quả tốt đẹp. Nếu đặt sai chỗ hoặc không có giới hạn, sự tử tế có thể khiến bạn rơi vào những tình huống khó xử, thậm chí bị tổn thương mà chính bạn cũng không nhận ra.

Đừng chủ quan: Những thứ quen thuộc này đang khiến trẻ giảm IQ từng ngày

Đừng chủ quan: Những thứ quen thuộc này đang khiến trẻ giảm IQ từng ngày

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Trẻ chậm tiếp thu, kém tập trung có thể không phải do lười, mà do nguy cơ giảm IQ từ những thứ quen thuộc quanh môi trường sống hằng ngày.

Đi họp lớp sau nhiều năm: Ai cũng gặp 4 kiểu người này, còn 3 kiểu thì hiếm thấy

Đi họp lớp sau nhiều năm: Ai cũng gặp 4 kiểu người này, còn 3 kiểu thì hiếm thấy

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Họp lớp tưởng chỉ là một buổi gặp mặt đơn giản, nhưng lại phản ánh rất rõ cách mỗi người đã thay đổi sau nhiều năm. Có những người năm nào cũng có mặt, nhưng cũng có người mời bao nhiêu lần vẫn vắng – và lý do phía sau không hề đơn giản.

Vì sao cách nuôi dạy con của người Tây Tạng tạo ra những đứa trẻ cực kỳ quyết đoán?

Vì sao cách nuôi dạy con của người Tây Tạng tạo ra những đứa trẻ cực kỳ quyết đoán?

Nuôi dạy con - 1 tuần trước

GĐXH - Với người Tây Tạng, nuôi dạy con không chỉ đơn thuần là dạy chữ, mà còn là quá trình rèn luyện bản lĩnh, sự tự chủ và lòng tôn trọng.

Đừng nhầm 'không vui' với trầm cảm: Cách nhận diện sớm bất ổn tâm lý ở tuổi vị thành niên

Đừng nhầm 'không vui' với trầm cảm: Cách nhận diện sớm bất ổn tâm lý ở tuổi vị thành niên

Gia đình - 1 tuần trước

GĐXH - Trầm cảm ở trẻ vị thành niên ngày càng phổ biến trong gia đình hiện đại, nhưng nhiều gia đình lại nhầm là con "không vui", khi nhận ra thì mọi chuyện đã đi quá xa. Phụ huynh cần nhận diện sớm dấu hiệu tâm lý để hỗ trợ con em mình vượt qua.

3 dấu hiệu cho thấy bạn đang giàu lên âm thầm mà chính bạn cũng không nhận ra

3 dấu hiệu cho thấy bạn đang giàu lên âm thầm mà chính bạn cũng không nhận ra

Gia đình - 2 tuần trước

GĐXH - Không mua sắm nhiều hơn, không khoe tiền bạc, thậm chí còn sống đơn giản hơn trước… nhưng có thể bạn đang giàu lên từng ngày mà không hề hay biết. Những thay đổi nhỏ trong thói quen này chính là dấu hiệu rõ ràng nhất.

Nhiều người không biết: 6 việc làm buổi tối quyết định tâm trạng ngày hôm sau

Nhiều người không biết: 6 việc làm buổi tối quyết định tâm trạng ngày hôm sau

Nuôi dạy con - 2 tuần trước

GĐXH - Không phải buổi sáng, chính những thói quen trước khi ngủ mới là thứ âm thầm ảnh hưởng đến cảm xúc và năng lượng của bạn.

Top