Tết đến nhớ bát nước bỗng mẹ nấu năm xưa
Những ai từng trải qua thời kỳ khó khăn thiếu thốn chắc hẳn không quên được mùi vị của bát nước bỗng năm xưa.
- Về ăn Tết đấy à? Ở nhà lâu không?
- Tớ phải ăn hết nước bỗng rồi mới đi!
Đây là những câu mà người ta thường hỏi nhau khi thấy người đi xa về quê ăn Tết. Câu trả lời ngầm nói họ sẽ ở lại chơi và nghỉ dài ngày. Nhưng “bỗng” là gì? Chắc chắn nhiều người không biết.
Tết xưa ở quê tôi đa phần các nhà đều có một cái cong (hay chum nhỏ) để làm nước bỗng vào dịp Tết Nguyên đán.
Nước bỗng xưa là để tiết kiệm những thức ăn thừa trong ngày Tết. Nhà ai làm như nào thì tôi không rõ nhưng nhà tôi, cứ cách Tết mấy ngày là mẹ lại mang cái chum ra rửa sạch sẽ cả trong lẫn ngoài rồi hong khô.
Hôm vo và ngâm gạo nếp để gói bánh chưng, nước vo gạo đầu, nước xáo, hay nước làm giò được gạn vào chum, đậy nắp lại.
Trong mấy ngày Tết các thức ăn thừa như bánh chưng, giò, đồ nấu… đều trút tất vào đó. Chum được đậy kín, không để ruồi bọ vào.
Sau Rằm tháng Giêng, kết thúc những ngày Tết ăn chơi, hội hè, mọi người bắt đầu trở lại với công việc thường niên. Đối với làng quê, là bắt đầu gieo cấy vụ lúa Chiêm xuân.
Trời vào xuân nhưng vẫn còn se lạnh. Mọi người đi làm về, trong mâm cơm, ngoài rau, mắm còn có bát nước bỗng thơm lừng.
Nước bỗng đặc hay loãng tùy theo từng nhà, từng năm. Năm nào thức ăn dư nhiều thì chum nước bỗng phong phú, có những miếng khoai tây, su hào, măng miến… thậm chí có cả miếng giò. Nhưng có năm thì chủ yếu là nước, loáng thoáng mới có chút thức ăn.
Chúng tôi, khi lấy bỗng để nấu bao giờ cũng cho cái muôi vào khuấy đều rồi mới múc sẽ được cả nước và cái. Đặt nồi nước bỗng lên bếp, nếu có thêm chút mỡ lợn, vài cọng hành tươi hay ít mùi tàu thì được một nồi nước bỗng hấp dẫn. Mùi thơm bốc lên cả xóm, ngon và quý đến mức thỉnh thoảng còn chia cho cả hàng xóm thưởng thức.
Đó là cách tận dụng thức ăn thừa ngày Tết trước kia, khi kinh tế còn khó khăn, chỉ có ngày Tết mới có nhiều món ngon để thừa.
Bây giờ mọi nhà ăn uống đầy đủ, thức ăn thừa thường cho vật nuôi, thậm chí đổ đi vì việc chăn nuôi cũng theo hình thức công nghiệp nên ít người tận dụng.
Hơn nữa, các thực phẩm thời nay thường có chất tăng trọng hay chất bảo quản nên không còn ai làm bỗng nữa.
Tuy vậy, với những ai từng trải qua thời kỳ khó khăn thiếu thốn trước đây, chắc hẳn không quên được mùi vị của bát nước bỗng năm xưa.
Nhưng có muốn tìm lại hương vị đó cũng vô cùng khó khăn vì mấy ai biết làm, và có làm cũng không dám ăn. Ai cũng sợ bệnh tật do khuyến cáo của bác sĩ về sự biến đổi chất của các thức ăn để lâu dù trong bất kỳ môi trường bảo quản nào. Vậy là bỗng - một món ăn đã thất truyền.
Cách luộc gà cúng ông Công ông Táo vàng ươm và mẹo hay tận dụng nước luộc gà để có cơm ngon
Ăn - 4 giờ trướcGĐXH - Tết cận kề, nhà nhà người người tất bật với các lễ cúng ông Công ông Táo, tất niên, giao thừa… Hầu như các lễ cúng đều cần một con gà luộc nhưng không phải ai cũng biết cách luộc gà cúng đẹp mắt, nghiêm cẩn.
Không phải mứt dừa, mẹ đảm làm món mứt Tết này đảm bảo bao nhiêu cũng hết
Ẩm thực 360 - 8 giờ trướcGĐXH - Ngày Tết, khi ngồi bên nhau trò chuyện, cùng thưởng thức món mứt Tết vỏ bưởi với chén trà thơm sẽ mang đến khoảnh khắc ngọt ngào và hạnh phúc đầu năm cho cả gia đình.
Cách chế biến tai heo thành món nhậu ngon tuyệt, lai dai dài Tết
Ăn - 22 giờ trướcVới công thức đơn giản và bí quyết nhỏ dưới đây, bạn có thể tự tay chế biến món tai heo ngâm chua ngọt để chiêu đãi bạn bè và người thân, nhất là trong dịp Tết.
Top 6 mâm cúng ông Công ông Táo năm 2025 đủ đầy, đẹp mắt, dễ làm
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Năm nay, tết ông Công ông Táo rơi vào thứ Tư, ngày 22/1/2025 Dương lịch.
Cách làm đậu phụ tẩm hành thơm ngon như quán nhậu
Ăn - 1 ngày trướcĐậu phụ tẩm hành phù hợp với khẩu vị của mọi lứa tuổi, dùng trong bữa cơm hay bữa nhậu đều ngon; hướng dẫn dưới đây sẽ giúp món ăn bạn làm ngon không kém quán nhậu.
Vì sao tiết canh lọt 'top 100 món ăn tệ nhất thế giới'?
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Trong danh sách 'top 100 món ăn tệ nhất thế giới' do tạp chí ẩm thực Taste Atlas vừa công bố, tiết canh đứng ở vị trí 52.
Cách làm bún sườn chua thanh vị, đặc trưng ẩm thực miền Bắc, ăn mùa nào cũng ngon
Ăn - 1 ngày trướcKhông cần phải quá khéo léo, bạn sẽ dễ dàng nấu được món bún sườn chua thơm ngon chuẩn vị theo hướng dẫn dưới đây.
Cách làm hàu nướng phô mai thơm béo
Ăn - 1 ngày trướcHàu nướng phô mai mang hương vị mặn mà tự nhiên của hàu hòa quyện cùng vị béo ngậy, thơm lừng của phô mai tạo nên một sự kích thích vị giác khó cưỡng.
Hé lộ phần quà đặc biệt cô dâu hào môn Phương Nhi tặng khách mời trong lễ ăn hỏi
Ăn - 1 ngày trướcGĐXH - Không chỉ chỉn chu trong khâu trang trí, chuẩn bị tiệc trà mà gia đình Phương Nhi và chồng còn tặng quà cho khách mời.
Gà Đông Tảo có gì đặc biệt mà có giá tiền triệu?
Ăn - 1 ngày trướcNó được gọi là "giống gà nhà giàu" vì có giá đắt đỏ hơn những loại khác, con nhỏ cũng phải tiền triệu; gà Đông Tảo có gì đặc biệt mà đắt đỏ như vậy?
Mẹo làm sạch nồi chiên không dầu bị rỉ sét
ĂnVới những mẹo sau, bạn có thể làm sạch vết rỉ sét trong nồi chiên không dầu một cách nhanh chóng và dễ dàng.