Thanh Hóa: Cận cảnh hình ảnh nứt nẻ của những đồng lúa “giãy chết” trong đại hạn

Hàng nghìn ha lúa hè thu đang trong tình trạng thiếu nước. Thực trạng đáng báo động trên đang xảy ra tại hầu hết các huyện của tỉnh Thanh Hóa như: Nông Cống, Quảng Xương, Như Thanh... Hiện tại, toàn tỉnh có 610 hồ đập chứa nước. Trong đó, 214 hồ đập nhỏ xuống dưới mực nước chết. Điều này khiến nhiều địa phương thiếu nước sản xuất nghiêm trọng. Nguy có xóa sổ hàng nghìn ha lúa đang cận kề.

Các kênh, mương dẫn nước vào đồng đã cạn khô

Dưới cái nắng như thiêu đốt, những tảng đất lật lên lổm chổm, bạc phếch, những gốc rạ của vụ trước còn sót lại cháy khô. Cả cánh đồng hơn 200 ha của xã Phú Nhuận, huyện Như Thanh hiện lên một màu xám xịt, không một giọt nước, đối diện với 1 vụ mùa thất bát.

Người dân gồng mình tìm mọi cách bơm nước cứu lúa

Là một trong những hộ gia đình có diện tích gieo cấy khoảng hơn 3 mẫu (1,5 ha), gia đình bà Bùi Thị Khánh (ngụ thôn Thanh Sơn, xã Phú Nhuận) đang đứng trước nguy cơ bỏ mùa vụ, bởi thời điểm này mạ của gia đình bà đã quá lứa, không thể gieo cấy được nữa, trong khi ruộng đồng vẫn không có một giọt nước. Trong khi hồ Mậu Lâm, nguồn cung cấp nước chính cho xã Phú Nhuận, đã cạn nước.

Theo trưởng thôn Thanh Sơn - ông Lê Văn Khánh cho biết: "Đây là đợt nắng hạn lịch sử mà người dân địa phương đang phải đối mặt trong vòng 10 năm trở lại đây. Cả thôn chúng tôi có hơn 50 ha nhưng hiện tại chưa cấy được thước nào cả, còn mạ đến thời điểm này cũng cháy lá vì thiếu nước, đồng thời đã hết thời vụ".

Những cánh đồng nứt nẻ, lúa chết khô

Nắng bỏng rát phả vào mặt đúng tầm giữa trưa nhưng anh Nguyễn Văn Sơn – trú tại thôn 3, xã Tế Nông, huyện Nông Cống vẫn đang loay hoay tìm cách bơm dẫn nước vào số diện tích còn lại.

Mọi nỗ lực của anh cũng như người dân nơi đây đang dần rơi vào tuyệt vọng khi toàn bộ các kênh mương nội đồng tại đây đã cạn trơ đáy. 

Anh Sơn cho biết: "Vụ mùa năm nay, gia đình anh gieo cấy 1 mẫu ruộng. Nhưng đến thời điểm hiện tại, 50% trong số này đã bị chết hoàn toàn hoặc nằm trong tình trạng ngắc ngoải. Nếu trời cứ tiếp tục nắng nóng kéo dài thế này, thì gần như chắc chắn, toàn bộ diện tích này sẽ bị mất trắng. Có đến khoảng 4 – 5 sào lúa đã chết rụi, không thể cứu vãn. Nếu may mắn trời cho mưa trong vài ngày tới thì chúng tôi cũng không thể cấy dặm hay gieo xạ lại vì không có mạ".

Tại huyện Quảng Xương, tình trạng hạn hán đang khiến nhiều diện tích lúa mùa đứng trước nguy cơ bị xóa sổ do thiếu nước dưỡng và mặn xâm nhập. Vụ mùa năm nay, toàn huyện gieo cấy gần 7.000ha lúa. Đến thời điểm hiện tại đã gieo cấy được 6.700ha, số còn lại không thể gieo cấy vì thiếu nước và bà con chủ động không sản xuất lúa.

Sau gần 2 tháng không có mưa, toàn huyện đã có tới hơn 800ha lúa nằm trong tình trạng bị hạn nặng. Nếu trong 2 tuần tới vẫn không có mưa, toàn huyện sẽ có 100ha lúa mùa bị mất trắng do hạn và mặn xâm thực.

Anh Nguyễn Văn Sơn, xã Tế Nông cũng như hàng nghìn hộ dân đang đang đứng trước nguy cơ mắt trắng diện tích lúa đã cấy do hạn hán

Vụ hè thu năm nay, Thanh Hóa dự kiến gieo cấy khoảng 116.000ha lúa, nhưng hạn hán kéo dài nên đến thời điểm này mới chỉ có khoảng hơn 9.000ha lúa được gieo cấy. Trong đó, nhiều diện tích bị chết khô vì nắng nóng. Hạn hán không chỉ khiến người dân thiếu nước sản xuất mà còn thiếu nước sinh hoạt trầm trọng. Nhiều giếng khoan cũng trong tình trạng khô hạn, người dân phải tìm cách đi mua nước hoặc gánh nước ở nơi khác về sử dụng.

Ông Vũ Quang Trung, Chi cục phó Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Thanh Hóa, cho biết: "Hiện toàn tỉnh hiện có khoảng 5.080ha chưa thể gieo cấy được vì khô hạn. Chúng tôi đang tận dụng tối đa nguồn nước ở một số nơi có mưa để gieo cấy đúng thời vụ, chăm sóc lúa đã gieo cấy để đảm bảo diện tích. Ngoài ra, sở cũng khuyến cáo bà con sau 10/7 nếu diện tích nào chưa gieo cấy được thì chuyển đổi sang trồng một số loại cây ngắn ngày khác".

Gia Hân