Thầy giáo không lương và lớp học cho “các cụ” giữa lòng hồ Thác Bà

Lớp học đặc biệt do cựu chiến binh Đỗ Minh Bản lập ra và giảng dạy. Ảnh: G.Bình

Chèo thuyền 2 giờ đồng hồ để đến lớp

Lớp học “xóa nạn mù chữ” miễn phí của thầy giáo già Đỗ Minh Bản (trú tại xã Phúc Lợi, huyện Lục Yên, Yên Bái) giữa lòng hồ Thác Bà trở thành nguồn cảm hứng vô tận trong những câu chuyện của người dân địa phương nơi đây.

Mặc dù đã ở cái tuổi “thất thập cổ lai hy”, nhưng hằng ngày chứng kiến một bộ phận đồng bào nghèo quê nhà chưa biết chữ, cựu chiến binh Đỗ Minh Bản day dứt khôn nguôi. Sau rất nhiều ngày trăn trở, cuối năm 2017, ông Bản quyết định tự mình mở một lớp học miễn phí để giúp những người dân nghèo có cơ hội được tiếp cận con chữ một cách bài bản.

Vào một ngày cuối tháng 12/2018, trong cái se lạnh của khí trời Tây Bắc, chúng tôi theo chân thầy Bản ra bến thuyền để chờ đợi học sinh. Chưa đầy 5 phút, từ khu vực lòng hồ, 2 chiếc thuyền rẽ màn sương mờ tiến về bến. Trên thuyền hầu hết là phụ nữ với độ tuổi từ 20-50 diện trên mình trang phục truyền thống của đồng bào dân tộc Dao trông rất bắt mắt.

Sau khi niềm nở đón các học sinh vào lớp học, thầy Bản trải lòng: “Từng là người lính vào sinh ra tử nên tôi luôn thầm cảm ơn và trân quý cuộc đời này. Chiến tranh đã qua rồi, nhưng một bộ phận không nhỏ bà con nơi đây vẫn phải đối diện với “giặc nghèo”, “giặc dốt”. Vì vậy, khi địa phương có chủ trương xóa mù chữ, tôi đã đề xuất với chính quyền mở lớp học này. Từ ngày lớp học hoạt động, được sự động viên, ủng hộ của nhiều người, tôi cảm thấy cuộc đời của mình có ý nghĩa hơn gấp bội, vì đã làm được một việc tốt góp phần xây dựng quê hương”.

Chỉ tay về phía địa hình xung quanh, thầy Bản cho biết thêm, do sinh sống trong vùng lòng hồ Thác Bà, điều kiện đi lại quá khó khăn khiến nhiều bà con người Dao không biết chữ. Thời gian đầu khi mới mở lớp, bản thân thầy Bản cũng rất lo lắng vì sợ sẽ ít người tới học. Tuy nhiên, chỉ ít ngày sau khi lớp học khai giảng, rất nhiều bà con người Dao không quản ngại đường xá xa xôi tìm tới để xin học. Lớp học được tổ chức mỗi tuần 3 buổi vào trưa thứ Hai, thứ Ba và thứ Năm tại nhà văn hóa thôn 4 Vàn (xã Phúc Lợi). Dù phải chèo thuyền suốt 2 tiếng đồng hồ mới đến được “trường” nhưng không ai nghỉ một buổi học nào.

Là người tham gia lớp học từ những ngày đầu, bà Vi Thị Hồng (ở thôn 4 Vàn) tâm sự: “Trước khi tham gia lớp học của thầy Bản, tôi không thể tự viết nổi tên mình. Nhiều lúc các cháu học ở lớp về hỏi bài, tôi cũng chẳng biết trả lời ra sao. Sau một thời gian tới lớp, nhờ sự chỉ bảo tận tình của thầy, tôi đã có thể đọc, viết cơ bản. Bản thân cũng cảm thấy tự tin hơn khi giao tiếp với mọi người xung quanh”.

Có những thứ tiền bạc không thể mua được

Những học sinh đặc biệt ở lòng hồ Thác Bà, Yên Bái.

Trong chặng đường xóa nạn mù chữ cho những học sinh lớn tuổi của mình, điều đáng quý là thầy Đỗ Minh Bản không hề đơn độc. Ngoài sự động viên của người thân trong gia đình, lớp học đặc biệt của thầy Bản còn nhận được sự hỗ trợ của chính quyền địa phương. Cụ thể, tất cả các học viên trong lớp của thầy Bản được giáo viên Trường Tiểu học xã Phúc Lợi hỗ trợ về sách vở, dụng cụ học tập. Chủ trương của thầy Bản là luôn tạo cho lớp học một bầu không khí vui vẻ, thoải mái để mọi người cảm thấy hứng thú khi tới lớp. Như vậy, hiệu quả đạt được trong việc tiếp thu kiến thức mới cao.

Công tác xóa nạn mù chữ là một trong những vấn đề được chính quyền huyện Lục Yên rất quan tâm. Theo số liệu từ Phòng GD&ĐT huyện Lục Yên, hết năm 2017, trên địa bàn huyện có 91,76% số người biết chữ trong độ tuổi từ 15-60 ở mức độ 1 và ở mức độ 2 đạt 88,13%. Huyện còn khoảng 8,24% đồng bào dân tộc thiểu số độ tuổi từ 15 đến 60 chưa biết chữ. Nguyên nhân do phong tục tập quán, một phần vì ở vùng sâu, vùng xa nên khó khăn trong quá trình đi lại.

Để khắc phục tình trạng này, Phòng GD&ĐT huyện đã chỉ đạo các đơn vị, trường học điều tra, thống kê số lượng người mù chữ và tái mù chữ; xây dựng kế hoạch, giao chỉ tiêu mở các lớp học xóa mù chữ để nâng cao tiêu chuẩn phổ cập giáo dục tiểu học xóa mù chữ trên địa bàn, nhất là tập trung ở các xã đặc biệt khó khăn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Phấn đấu đến năm 2020, huyện Lục Yên đạt chuẩn xóa mù chữ ở mức độ 2 với 22/24 xã, thị trấn và xóa mù chữ cho 930 người dân tộc thiểu số, nâng tỷ lệ người biết chữ trong độ tuổi 15-60 đạt 94%.

Trao đổi với chúng tôi, ông Vũ Tô Hoàng - Phó trưởng Phòng GD&ĐT huyện Lục Yên chia sẻ, công tác xóa nạn mù chữ để có thể đạt hiệu quả cao, cần sự chung tay giúp sức của nhiều cá nhân, tổ chức chứ không riêng ngành Giáo dục. Hiện nay, trên địa bàn huyện đã mở 3 lớp xóa mù chữ. Hai lớp tại xã Trung tâm với 68 học viên do giáo viên Trường Tiểu học và THCS xã Trung Tâm trực tiếp giảng dạy.

Đặc biệt, lớp học tại xã Phúc Lợi, với 27 học viên do cựu chiến binh Đỗ Minh Bản giảng dạy rất hiệu quả. Điều đáng trân trọng là, dù điều kiện sống còn nhiều khó khăn, còn phải lo lao động sản xuất, chăm lo cuộc sống gia đình, nhưng các giáo viên, cũng như thầy Bản đều tham gia dạy học với tinh thần tự nguyện, không nhận bất cứ đồng thù lao nào.

Bà giáo già 19 năm đi dạy miễn phí cho người khuyết tật

GiadinhNet - Những ngày gần đến 20/11 này, lớp học của bà giáo già Hồ Hương Nam trở nên rộn ràng với những tình cảm ấm áp từ các học trò khuyết tật. Dù đã 84 tuổi nhưng bà vẫn đều đặn 5 buổi/tuần lên lớp dạy học và suốt 19 năm qua bà chưa từng nhận một đồng tiền thù lao…

G.Bình – H.Chi