Thủy thủ Việt lay lắt với bệnh da liễu và trầm cảm

Cảnh nấu nướng tạm bợ tại tàu Cái Lân 4 và Sea Eagle. Ảnh do thuyền viên cung cấp.

 

Tuy nhiên, cho đến lúc này, hi vọng được đoàn tụ gia đình của các thủy thủ vẫn như đốm lửa nhỏ nhoi giữa biển khơi. Đa số rơi vào cảnh hoang mang tinh thần, kiệt quệ thể xác.

 

 

Cuối tháng 12/2012, Báo GĐ&XH có đăng tải 2 bài viết về những con tàu thuộc Công ty TNHH MTV Vận tải viễn dương Vinashin (tức Vinashinlines, thuộc Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam – Vinalines) đang bị giữ tại nhiều cảng biển khắp thế giới vì nợ nần, khiến cuộc sống của rất nhiều thuyền viên rơi vào cảnh cùng cực. 7 con tàu gồm Hoa Sen, Diamond Way, New Horizon, New Phoenix (mới được bán trong quý I/2013), Sea Eagles, Cái Lân 4, Hoàng Sơn 28 nằm bất lực tại các nước như Trung Quốc, Ấn Độ, UAE và Pakistan. Thủy thủ sau bao lần liên lạc về công ty (Vinashinlines) nhưng không được hồi đáp đã phải cầu cứu tới báo giới. Những tuyên bố từ đất liền đã được phát đi như quyết tâm đưa thủy thủ về ăn Tết kịp thời, hay không để anh em thuyền viên phải chịu đói rét, hoặc sẽ bán tàu trả nợ… Song, đến nay, những tín hiệu từng được thủy thủ háo hức chờ đợi ấy đã tắt ngúm. Họ chỉ còn trông mong ở những chỉ đạo mạnh mẽ hơn từ Chính phủ.

 

Ông Bùi Trường Mạnh – Trợ lý Tổng Giám đốc, Phó Chủ tịch Công đoàn Vinashinlines: “Các anh gọi sang đấy mà hỏi thăm chúng nó, bây giờ tôi không nắm được gì hết”. Thủy thủ Vũ Đức Trung: “Một nửa anh em mắc bệnh da liễu rồi, có người phải uống thuốc ngủ”.

Đại diện các tàu như Sea Egle, Hoa Sen New Horizon, Cái Lân 4… liên tục gửi thư đến các cơ quan báo chí trong nước với hi vọng dù nhỏ nhất. Thuyền phó Chu Trọng Cường (tàu Sea Eagle) cho biết, tàu có 9 thủy thủ đang bơ vơ ở Chiết Giang, Trung Quốc, hơn 20 tháng. Thủy thủ tàu Hoa Sen (cũng neo tại tỉnh Chiết Giang) thì ít nhất 3 lần gửi thư về kêu cứu. Tàu Cái Lân 4 bị giữ tại Kolkata (Ấn Độ) cũng liên tục gọi điện hỏi khi nào được về nhà.

Thực ra, từ trước dịp Tết Nguyên đán, Chính phủ đã có chỉ đạo các bộ GTVT, Tài chính và Tổng Công ty Vinalines khẩn trương đưa thuyền viên Việt Nam kẹt ở những con tàu trên về nước. Thậm chí, Chính phủ còn giao các cơ quan này lên phương án xử lý tài chính đối với từng con tàu một cách dứt điểm, trả đủ các khoản tiền lương đang nợ thuyền viên. Nhưng đến nay, các thủy thủ vẫn kêu than không ngớt vì đói, vì rét, vì bị cô lập, vì những cơn bệnh tật ập đến và chưa biết ngày “tự do”.

 

Ở trên bờ, lãnh đạo Vinashinlines cũng rối bời và luôn cố từ chối báo giới. Cuối tháng 12/2012, khi PV Báo GĐ&XH hỏi về tình hình thủy thủ các tàu, ông Nguyễn Quế Dương – Tổng Giám đốc Vinashinlines chỉ nói: “Thủy thủ có gì thì gọi về công ty chứ gọi cho nhà báo làm gì, các anh hỗ trợ gì được cho họ?”. Đầu tháng 5 năm nay, khi phóng viên hỏi về việc sử dụng “gói cứu trợ” 200 tỷ đồng, ông Dương từ chối trả lời.
 
Sống chung với ghẻ lở, thuốc ngủ

Việc liên lạc về Việt Nam không hề dễ dàng, bởi tất cả các tàu đều đã cạn dầu DO, các thủy thủ phải “tranh thủ” điện ở các khu vực quanh cảng biển để gọi điện, nhắn tin, viết e-mail cho báo chí trong nước. Ngày 8/5, phóng viên một lần nữa nhận được thư của các thủy thủ tàu Cái Lân 4, nói về thảm cảnh của 22 con người tại Kolkata, Ấn Độ. Thủy thủ tàu này cho biết, từ khi bị bắt đến nay đã 7 tháng nhưng công ty Vinashinlines chưa một lần nào cấp dầu DO cho tàu nên không có điện sinh hoạt. Tiền ăn thì 2 tháng nay không có một đồng nào để mua thực phẩm (sau Tết, tàu Cái Lân 4 đã được gửi tiền 1 lần – PV), thuyền viên đành phải tái diễn cảnh đi hái rau dại, nhặt củi về nấu ăn. Có điều, “tài nguyên” của cảng cũng đã cạn kiệt mấy ngày gần đây.

 

 

Thủy thủ Vũ Đức Trung viết trong e-mail: “Về nước sinh hoạt, anh em thuyền viên ngày ngày phải tắm chung một âu nước rất bẩn thỉu nên gần một nửa đã mắc bệnh ngoài da. Tàu đã gọi điện cũng như gửi e-mail về công ty nhưng không thấy ai trả lời. Không biết công ty còn có ai làm việc không?”. Anh Trung mô tả: “Tàu bị bắt từ lâu nên tinh thần chúng tôi rất căng thẳng. Hiện có một số thuyền viên đã có hiện tượng tự kỷ. Ví dụ, thuyền phó 3 (sĩ quan trên vị trí boong tàu – PV) đã phải uống thuốc ngủ nhiều ngày nay và có lần nói với tôi là, không biết ở Ấn Độ có loại thuốc ngủ nào mà khi tỉnh mình có mặt ở nhà không?” (!).

 

Thủy thủ tàu New Horizon đang lênh đênh ở biển Karachi (Pakistan) cũng điện về kêu rằng họ phải sống như người nguyên thủy. Rất nhiều người đã ghẻ lở đầy mình, cũng rơi vào cảnh sống khổ cực, mất vệ sinh và đói kém như tàu Cái Lân 4. Nhưng dù vậy, chẳng ai bỏ tàu mà đi được. Anh Nguyễn Viết Lượng – Máy trưởng tàu Cái Lân 4 cho biết: “Muốn bỏ tàu cũng không được, vì còn vướng nhiều thứ thủ tục, giấy phép, chứ chẳng đơn giản như nhiều người nghĩ. Anh em chúng tôi lúc này chỉ trông mong sớm bán được tàu để về nhà thôi. Cũng chỉ chờ Bộ và Chính phủ xem thế nào, chứ liên lạc với công ty mãi rồi mà không ăn thua gì cả”.

 

Các thủy thủ cùng tàu với anh Lượng còn cho hay, do tâm lý chán chường, một số thuyền viên đã trầm cảm nặng nề. Chưa kể, hiện tại thời tiết ở Ấn Độ rất khắc nghiệt, nhiệt độ ban ngày lên đến hơn 40oC còn ban đêm thì rất nhiều sương muối, do tàu không có điện nên thuyền viên phải ngủ ngoài trời, rất nguy hiểm”.

 

Một thủy thủ tên Hùng điện thoại về cho biết, tổng số tiền nhận được trong 6 tháng qua là 3.000 USD (hơn 60 triệu đồng) cho hơn 20 con người thì làm sao chẳng phải đi hái rau dại. “Thi thoảng lắm mới thấy tàu Việt Nam ghé vào cảng, anh em mừng như bắt được vàng vậy, chạy sang xin gạo, xin mọi thứ có thể để lay lắt sống qua ngày thôi”, anh Hùng chua xót nói.