Tiếng gà mới lác đác cất lên, người dân Quỳnh Lương đã tất tả ra chợ. Từng đoàn người rồng rắn trên những chiếc xe thồ rời vùng bãi ngang nhằm hướng thị trấn Cầu Giát thẳng tiến. Những ngày cận Tết, gió như múa kiếm, mưa phùn đổ xuống khiến cái lạnh như cắt da, cắt thịt.
Đường đi lầy lội bùn đất, quần phải xắn lên quá gối, bàn chân trần tím tái như người chết trôi. Đấy là hình ảnh của mấy chục năm về trước, còn bây giờ thì dân Quỳnh Lương đã khác rồi.
|
|
|
Quy trình trồng rau đầu tiên là xới đất thật tơi. Ảnh: Hồ Hà |
Thuở xe đạp, đèn dầu
Nằm xa tít ngoài bãi ngang, xã Quỳnh Lương (Quỳnh Lưu, Nghệ An) tựa như một cù lao. Chủ tịch UBND xã Hồ Cảnh Sáu tâm sự: Hầu hết cán bộ tiền nhiệm và đương nhiệm của Quỳnh Lương đã có thời xe đạp, đèn dầu đi bán rau như thế. Chẳng đất nào buồn thương như đất này. Đất quá bạc màu nên bốn mùa cây cối còi cọc, trồng mãi chẳng lớn.
Nói về những tháng ngày khó khăn, vất vả đó, bà Hồ Thị Bảy ở xóm 3 nhớ lại: Hồi đó, để chinh phục được cánh đồng phèn chua nhiễm mặn không có cách nào khác là: Sáng tưới, nửa buổi tưới, trưa tưới, ăn cơm xong tưới, tối tưới và đêm cũng tưới nước luôn. Mỗi ngày bình quân một mình tôi phải gánh gần 100 gánh nước từ nhà ra đồng chăm chút cho từng gốc rau. Trồng rau đã khổ rồi, lúc tiêu thụ cũng khổ không kém. Hàng ngày tôi đạp xe chở rau lên tận Thanh Chương, Đô Lương, Nam Đàn, có khi đi tận cả Kỳ Sơn, Tương Dương. Cả đi lẫn về có khi vài ba trăm cây số là chuyện thường, bán được bó rau cũng mướt mồ hôi. Để được các cửa hàng thực phẩm nhập rau, chúng tôi phải gánh rau đi từ tối đất, đến nơi rồi còn phải tranh nhau, đổi lại, cửa hàng sẽ cung ứng cho mình phân đạm, quần áo may mặc sẵn...
Xưa là thế, nhưng bây giờ cuộc sống mơn mởn như chồi non sau cơm mưa. Dẫn vào xã là những con đường nhựa phẳng lì, hai bên nhà cao tầng mọc lên san sát. Nhiều hộ gia đình đã sắm được xe tải, xe ca phục vụ cho sản xuất và cuộc sống. Tất cả những thứ đó có được đều từ rau xanh, củ quả. Ở Quỳnh Lương giờ không hiếm tỉ phú, điều đặc biệt là các tỉ phú nông dân giao dịch buôn bán qua Internet.
|
|
|
Bà Bảy với niềm vui thu hoạch thành công ruộng hành hoa |
Quỳnh Lương thời @
Năm 1993 được xem là mốc son, là thời điểm khởi sắc của toàn dân vùng bãi ngang, khi điện về. Từ những mô hình trồng rau tự phát, lãnh đạo xã Quỳnh Lương bắt đầu nghĩ đến việc cần phải thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng, không thể cứ giữ mãi những diện tích trồng lúa dù năng suất quá thấp thế được.
Ngay trong năm sau, 100% diện tích trồng trọt của xã đã bạt ngàn một màu xanh của rau. Tiếp đó, xã còn tiến hành áp dụng chính sách dồn điền đổi thửa nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho người dân canh tác, mở rộng sản xuất. Đến năm 2000, nông dân Quỳnh Lương chính thức chuyển sang trồng rau 3 vụ/năm. Lượng rau của xã Quỳnh Lương sản xuất khoảng 25 tấn/ngày, với hơn 20 loại khác nhau, đủ cung cấp cho toàn huyện. Để cây rau đạt hiệu quả cao, người dân Quỳnh Lương đã mạnh dạn đầu tư gần 5 tỉ đồng để đào trên 3.000 cái giếng, lắp đặt 2.000 máy bơm nước, xây dựng kênh tiêu chống úng cho cánh đồng rau, kéo điện ra tận đồng để phục vụ sản xuất. Có điện nên người dân có thể làm thêm về đêm.
Khi diện tích trồng rau được mở rộng thì vấn đề đau đầu nhất là đầu ra cho sản phẩm. Lãnh đạo xã Quỳnh Lương đã đề xuất ý tưởng đó lên cấp trên nhờ giúp đỡ. Sau đó, nhờ sự giúp đỡ của Sở Khoa học và Công nghệ, tháng 10/2003, trang web
www.quynhluong.gov.vn của Quỳnh Lương ra đời.
Ông Sáu đầy tự hào cho biết: "Chỉ cần nhấp chuột một cái, khách hàng gần xa đã có thể yên tâm với nguồn cung cấp rau sạch của Quỳnh Lương. Từ ngày sản phẩm rau an toàn Quỳnh Lương được đưa lên mạng, mức tiêu thụ tăng gấp đôi, nhiều bạn hàng trong nước tìm đến, họ ký những hợp đồng tiêu thụ dài hạn. Đơn cử như Siêu thị Big C, Siêu thị Metro, Công ty CP Đầu tư và Phát triển Bến Thành - TPHCM...".
|
|
|
Ruộng rau su hào sắp vào vụ thu hoạch. Ảnh: Hồ Hà |
Gương mặt tỉ phú
Gia đình ông Bùi Duy Lệ, Bùi Duy Chính ở xóm 2 là những gương điển hình trong việc chuyển đổi cây trồng từ lúa sang rau ở Quỳnh Lương. "Từ lúc chuyển sang làm rau 3 vụ/ năm thì công việc vất vả hơn, đất không được nghỉ. Ra Giêng và tháng Bảy, tháng Tám trồng hành, tháng Chạp trồng cà chua, cà rốt, su hào, bắp cải phục vụ dịp Tết. Trừ tiền phân bón, chi phí thì mỗi gia đình ít nhất cũng lãi khoảng 40-50 triệu đồng/tháng", ông Lệ cho biết.
Chứng kiến tận mắt hiệu quả kinh tế từ những gia đình như ông Lệ, ông Chính, nhiều hộ gia đình khác đã nhận ra rằng ở mảnh đất này chỉ có cây rau là hiệu quả nhất. Vậy là họ đổ tiền của, công sức vào trồng rau. Nhờ thế mấy năm nay tiền cứ đều đều chạy về Quỳnh Lương. Họ đã vượt qua được thời "xe đạp, đèn dầu".
Anh Hồ Trọng Hải ở thôn 4- một trong những người được xếp vào "top ten" tỉ phú trồng rau trong làng Quỳnh kể: "Hồi xưa, rau nhà trồng được nếu bán ở chợ Giát cũng giá rẻ như bèo, xót công mình đổ ra trên đồng ruộng nên tôi đành chở rau đi bán thật xa. Thế là cứ chiếc xe đạp cà tàng, hàng ngày tôi đạp xe chở rau sang tận huyện Kỳ Anh (Hà Tĩnh) để bán. Có hôm thì đến tận cả Kỳ Sơn, Tương Dương (Nghệ An) để tiêu thụ sản phẩm. Sáng đi từ 2- 3 giờ, tối đến 9-10 giờ đêm mới về đến nhà, nhưng lãi cũng chẳng là bao".
Cực quá, Hải đã bàn với vợ vay mượn để mua một chiếc xe máy làm phương tiện chở hàng. Nhờ có xe máy, nên mỗi ngày Hải đi được khoảng ba chuyến hàng, lãi tăng lên 70.000 - 80.000 đồng/ngày. Được một thời gian, anh táo bạo chuyển sang gom rau, mang vào tận Quảng Bình, Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng để bỏ mối. Cứ thế ngày một tiến triển, bạn hàng đến với anh ngày càng nhiều. Từ lượng hàng ban đầu chỉ 2 đến 3 tấn/ngày, sau tăng lên 5 đến 6 tấn/ngày.
Năm 2000, anh Hải là người đầu tiên mua được ôtô vận tải để chuyên chở rau. Những năm tiếp theo, do nhu cầu tiêu thụ rau tăng nhanh, anh Hải mua thêm 3 chiếc ô tô nữa. Mỗi ngày, riêng mặt hàng hành hoa anh đã cung cấp cho thị trường 40 tấn. Mỗi năm anh Hải đã mua trên 10 tỉ đồng tiền hàng cho bà con trồng rau ở Quỳnh Lưu, giải quyết việc làm cho khoảng 20 thanh niên trong xã.
Nằm trong "tốp" những tỉ phú "chân đất" như anh Hải, ở Quỳnh Lương còn có 5- 6 người nữa. Hầu hết người dân Quỳnh Lương đều cho rằng, từ ngày thay đổi cơ cấu cây trồng, nhất là từ khi giao dịch bằng Internet, rau ở Quỳnh Lương đã mở mày, mở mặt.
Từ một miền quê đói nghèo nhất nhì của huyện, bằng sự nỗ lực của mình, những người nông dân nơi đây đã đi lên với sự cần mẫn và những ý tưởng táo bạo, thức thời. Những ngôi nhà cao tầng, những tỉ phú chân đất, những gia đình có con em học hành thành đạt vì thế ngày một nhiều hơn từ mảnh đất này.
Hồ Hà
