Trung tướng Nguyễn Ân: Phải trả lại xương cốt cho người Việt vì lương tâm và đạo đức

* Trung tướng Phạm Hồng Cư lên tiếng sau bài viết "Hãy trả lại xương cốt cho người Việt"
* Hãy trả lại xương cốt cho người Việt !

Trung tướng Nguyễn Ân cho rằng, ngay trong những thời khắc “sống còn” và khắc nghiệt nhất của cuộc chiến, thì hai phía vẫn phải thực hiện một số việc nhân đạo.

Trung tướng nói: “Rõ nhất là sau chiến dịch Điện Biên Phủ. Lúc ấy chúng ta bắt được cả vạn tù binh. Tôi ở sư đoàn 316, có nhiệm vụ giải tù binh từ Điện Biên Phủ về Thanh Hóa. Dù trong trận đó, quân ta thương vong, hy sinh rất nhiều, nhưng chúng tôi không xả sự căm hận đó lên tù binh địch, trái lại, còn chăm sóc y tế, cung cấp lương thực cho họ không kém chiến sĩ mình".

"Hay là ở chiến trường Quảng Trị trong kháng chiến chống Mỹ cũng thế. Chúng tôi đánh ở Quảng Trị từ 1968 – 1972, cực kỳ khốc liệt, quân ta thương vong, hy sinh rất nhiều, nhưng khi đánh thắng, ta vẫn thực hiện tốt chính sách nhân đạo đối với tù binh”.

* Trong mấy chục năm chiến đấu, có bao giờ ông nghe thấy chuyện đối phương cũng cứu chữa cho những thương binh của ta không may rơi vào tay địch?

Có, tôi có biết một chuyện. Cũng ở chiến trường Quảng Trị. Một trận đánh, địch chiếm lại được cao điểm 376, và họ cũng cứu chữa cho thương binh của ta. Tôi nghĩ trừ những tên ác ôn, chứ những ai có tính người thì không thể thấy chết, thấy bị thương mà không cứu.

* Trở lại chuyện một số cựu binh Mỹ lưu giữ hài cốt của chiến sĩ ta. Ông bình luận gì về ý kiến của giáo sư người Mỹ Lori Andrews: “Đã đến lúc phải trả lại hài cốt về quê hương của họ”?

Tôi nhấn mạnh: Chiến tranh đã kết thúc lâu rồi (nên nhớ là ngay trong thời kỳ chiến tranh, nhân dân Mỹ đã biểu tình phản đối Mỹ xâm lược Việt Nam). Đã đến lúc phải làm mọi cách để hàn gắn vết thương chiến tranh. Và rõ ràng ý kiến của vị giáo sư Mỹ là xác đáng. Cần phải có các bước đi để trả lại những phần hài cốt của chiến sĩ Việt Nam. Đó vừa là vấn đề nhân đạo, vừa là vấn đề tâm linh đối với cả người chết và người sống.

* Ông là một vị tướng chiến trận, suốt mấy chục năm qua, ông đã gặp bao nhiêu gia đình đến nhờ ông tìm giúp hài cốt liệt sĩ?

Nhiều lắm. Ngay như trường hợp một liệt sĩ là Trung đoàn phó Trung đoàn 66, Sư 304 của tôi, bà vợ liệt sĩ cũng đã lặn lội đi tìm chồng mấy chục năm.

Nói như thế để thấy rằng, đối với người Việt Nam, vấn đề hài cốt người thân, đặc biệt là liệt sĩ có ý nghĩa vô cùng quan trọng, có thể làm họ mất ăn mất ngủ cả một đời người nếu chưa tìm thấy. Điều này càng thúc giục những người có trách nhiệm phía Mỹ thúc đẩy quá trình tìm kiếm và trả lại những phần xương cốt những chiến sĩ Việt Nam.

* Với tư cách là một người lính, ông muốn nói gì với một số cựu binh Mỹ - những người đã giữ một phần xương cốt của chiến sĩ ta?

Tôi còn nhớ là trong chiến dịch Đông Khê lần thứ nhất (kháng chiến chống Pháp), Đại tướng Chu Huy Mân lúc bấy giờ là Chính ủy Trung đoàn 174, khi ta gặp phản công dữ dội của địch, ông đã giao nhiệm vụ cho tôi (chính ủy đại đội) lúc 5h sáng: “Ân này, cậu là cán bộ chính trị, cậu chỉ được ra cuối cùng, khi đã đưa hết thương binh và liệt sĩ ra khỏi trận địa”. Thế là tôi, trên đầu máy bay ném bom, dưới đất đạn địch bắn, đến 7h sáng mới rút sau khi hoàn thành nhiệm vụ.

Kể chuỵện này, tôi muốn gửi tới những cựu quân nhân Mỹ một điều: Nhiều lúc, người sống chúng tôi chấp nhận cả hy sinh để bảo vệ thi thể, hài cốt của đồng đội. Thế thì việc người Mỹ nhanh chóng trả lại xương cốt cho chiến sĩ Việt Nam là điều nên làm, phải làm vì lương tâm và đạo đức.

* Xin cảm ơn ông!

Hải – Yến (thực hiện)