Về phố cổ xứ Huế nghe kể chuyện kỳ công tạo tác tượng thờ ông Táo dịp Tết
Khi lễ cúng ông Công, ông Táo đến gần, người dân làng Địa Linh (cạnh phố cổ Bao Vinh, phường Hương Vinh, quận Phú Xuân, Huế) trở nên tất bật, bận rộn với công việc tạo tác hàng trăm nghìn bức tượng thờ ông Táo dịp Tết.
| VIDEO: Kỳ công nghề tạo tác tượng thờ ông Táo ở xứ Huế. |
Nằm cạnh phố cổ Bao Vinh, làng Địa Linh (phường Hương Vinh, quận Phú Xuân) là ngôi làng duy nhất còn lại tại thafh phố Huế hiện còn lưu giữ được nghề làm tượng ông Táo bằng đất nung.
Theo người làng Địa Linh, vào thời Nguyễn, nhà vua cho đặt tại làng một xưởng lấy đất làm gạch với tên gọi Nê ngõa tượng cục. Tên làng là do vua thấy đất tốt nên mới ban cho. Phần lớn các dinh thự, lăng tẩm vua quan triều Nguyễn đều được lấy đất ở Địa Linh để làm gạch phục vụ xây dựng công trình. Về sau, nhận thấy nguồn đất sét có chất lượng tốt, lại dồi dào nên người dân trong thôn đã tận dụng để nặn tượng ông Táo. Đến nay, nghề này đã và được gìn giữ truyền qua bao thế hệ con cháu.
Những ngày cuối tháng Chạp âm lịch, về làng Địa Linh sẽ dễ dàng bắt gặp cảnh những nghệ nhân làng nghề “có một không hai” xứ Huế tất bật tạo tác tượng thờ ông Táo để cung ứng ra thị trường.
Vào những ngày này, nhà bà Lê Thị Vân (61 tuổi), những người thợ, người thân trong gia đình dồn hết thời gian cho công việc nung và tô vẽ để hoàn thành các sản phẩm tượng ông Táo. Bà Vân kể, nghề này ngày thường ít việc, nhưng đến tháng Chạp, nhà nào cũng phải “tăng ca, tăng kíp”. Mỗi ngày, nhà bà phải làm xong hơn 1.000 bức tượng mới đủ cung cấp cho thương lái chuyển đi tiêu thụ trong và ngoài tỉnh.
Theo bà Vân, để hoàn thành được một bức tượng ông Táo, nghệ nhân làng nghề phải thực hiện nhiều công đoạn công phu, cần sự khéo tay, tỉ mỉ của người thợ làng.
Trong đó, công đoạn khó nhất là chuẩn bị nguyên liệu. Đất sét phải được chọn kỹ, sau đó trộn với nước để tạo độ mềm dẻo. Tiếp đó, nguyên liệu làm tượng được chia thành từng khối nhỏ. Nguyên liệu đất sét được nhồi kỹ để đảm bảo độ mềm, dẻo và mịn. Giai đoạn này nếu có sai sót kỹ thuật nhồi đất, khi đúc tượng sẽ bị nứt, không đảm bảo yêu cầu của sản phẩm.
Sau khi đất sét nhồi đạt yêu cầu, người thợ dùng khuôn gỗ lim để đúc tượng. Đất sét được cho vào khuôn, nén chặt và gạt bỏ đất thừa, sau đó tượng chêm thêm đất và tạo bề mặt để tượng đứng thẳng.
Khi tượng bằng đất sét khô cứng sẽ được đưa vào lò nung. Vật liệu nung tượng là vỏ trấu. Người thợ đốt trấu và chêm vụn gạch nhỏ giữa các tượng để tạo khoảng cách, đảm bảo tượng không bị vỡ trong quá trình nung. Tượng đất khi cho vào lò đến khi thành phẩm tượng gốm kéo dài trong khoảng 1 tuần.
“Để đủ sản phẩm cung ứng ra thị trường dịp này gia đình đã chuẩn bị từ nhiều tháng trước bây giờ chỉ hoàn thành những bước cuối cùng. Dự kiến năm nay gia đình cung ứng ra thị trường khoảng hơn 5 vạn ông tượng Táo, với giá gần 2.000 đồng/tượng”, bà Vân nói.
Cách nhà bà Vân khoảng 100m, nhà ông Võ Văn Đức (70 tuổi), con trai út của ông là anh Võ Văn Cường (35 tuổi) đang đều tay cho ra những tượng ông Táo bằng chiếc khuôn gỗ lim gia truyền. Anh Cường cho biết, anh được truyền nghề từ bố mình. Anh Cường rất tự hào khi mình được làm và sẽ lưu truyền nghề độc nhất vô nhị ở Huế này.
“Tôi sẽ cố gắng giữ lửa cho nghề đúc tượng ông Táo của gia đình mình để lưu truyền cho con cháu đời sau để không bị mai một”, anh Cường khẳng định. Theo anh Cường, năm nay hộ gia đình anh cho ra thị trường hơn 6 vạn tượng ông Táo. Những bức tượng này được thương lái mua về “bỏ sỉ” tại các chợ, hoặc vận chuyển đi các tỉnh, thành khác để phục vụ nhu cầu của người dân trong dịp Tết.
Lãnh đạo phường Hương Vinh cho biết, do sản phẩm tượng ông Táo chỉ tiêu thụ mạnh vào dịp cuối năm, đặc biệt vào tháng 11 âm lịch và tháng Chạp, nên địa bàn xã đã có nhiều hộ bỏ nghề, chỉ còn một số hộ dân giữ nghề truyền thống để mưu sinh. Thời gian qua, chính quyền địa phương đã tích cực vận động các hộ dân lưu giữ nghề nặn tượng ông Táo để bảo tồn nghề truyền thống.
Hà Nội: Tỉnh táo trước thủ đoạn kích động, tập trung đông người trái pháp luật liên quan đến các dự án trọng điểm
Pháp luật - 7 giờ trướcGĐXH - Công an thành phố Hà Nội vừa phát đi thông báo đề nghị người dân nâng cao tinh thần cảnh giác trước các thủ đoạn lôi kéo, kích động tụ tập đông người trái pháp luật, lợi dụng công tác giải phóng mặt bằng tại các dự án trọng điểm để gây mất an ninh trật tự.
Sau 6 tháng vận hành, Hà Nội tiếp tục phủ gần 5.000 camera AI trên các tuyến phố
Thời sự - 8 giờ trướcGĐXH - Hà Nội đang mở rộng hệ thống giao thông thông minh với việc bổ sung 2.460 camera AI cùng hàng loạt thiết bị hiện đại tại 238 nút giao trọng điểm. Sau khi hoàn thành giai đoạn 2, gần 5.000 camera AI sẽ được kết nối về Trung tâm Chỉ huy để phục vụ quản lý giao thông và trật tự đô thị.
Thái Nguyên: Đi câu cá tại nhà ông ngoại, bé trai 8 tuổi nghi đuối nước mất tích
Thời sự - 8 giờ trướcGĐXH - Trong lúc về nhà ông ngoại chơi dịp nghỉ hè, một bé trai 8 tuổi nghi trượt chân xuống suối, bị nước cuốn trôi mất tích khi đi câu cá tại xã Thượng Minh (tỉnh Thái Nguyên).
30 bị cáo trong đường dây tín dụng đen 'núp bóng' doanh nghiệp lĩnh án
Pháp luật - 8 giờ trướcTất cả các bị cáo trong đường dây cho vay qua ứng dụng (app) đã bị Tòa án tuyên phạm tội "Cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự" và bị phạt tiền, phạt tù...
Xem tử vi đầu tháng 7 dương lịch cho con giáp Tý, Sửu, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Tuất, Hợi
Đời sống - 9 giờ trướcGĐXH - Chuyên gia phong thủy Nguyễn Song Hà đã dự báo tử vi tuần mới đầu tháng 7/2026 cho các con giáp Tý, Sửu, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Tuất, Hợi. Cùng tham khảo và nắm bắt các cơ hội để thu hút tài lộc và phát triển.
Biết công an triệt phá đường dây đánh bạc, 2 thanh niên ra đầu thú
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Mới đây, hai thanh niên tỉnh Hưng Yên đã đến trụ sở Công an xã đầu thú và thừa nhận hành vi vi phạm của mình sau khi biết lực lượng chức năng đang triệt phá đường dây tổ chức đánh bạc trên không gian mạng.
Hà Nội có thêm các trường tiểu học, trung học cơ sở chất lượng cao
Giáo dục - 10 giờ trướcGiám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội Nguyễn Văn Hiền vừa ký các quyết định công nhận trường chất lượng cao cho một số cơ sở giáo dục đào tạo trên địa bàn.
Ninh Bình: Khởi tố hai đối tượng cầm đầu đường dây sản xuất sữa tắm, dầu gội giả
Pháp luật - 11 giờ trướcGĐXH - Công an tỉnh Ninh Bình vừa khởi tố hai bị can trong đường dây sản xuất, buôn bán sữa tắm, dầu gội giả quy mô lớn, hoạt động liên tỉnh. Khám xét 7 địa điểm, lực lượng chức năng thu giữ gần 30.000 sản phẩm giả cùng lượng lớn nguyên liệu, tem nhãn và máy móc phục vụ sản xuất.
Lợi dụng vướng mắc giải phóng mặt bằng để kích động tụ tập đông người: Công an Hà Nội phát cảnh báo
Thời sự - 11 giờ trướcGĐXH - Công an TP Hà Nội cho biết một số cá nhân đã lợi dụng những vướng mắc liên quan đến giải phóng mặt bằng để phát tán thông tin sai lệch, lôi kéo người dân tụ tập đông người trái quy định, gây ảnh hưởng đến an ninh, trật tự và việc triển khai các dự án trọng điểm trên địa bàn.
Bắc Ninh: Bắt quả tang 21 đối tượng đánh bạc trong 'boongke'
Pháp luật - 12 giờ trướcGĐXH - Lợi dụng nhà dân được xây dựng kiên cố, lắp nhiều lớp cửa và camera giám sát để tổ chức đánh bạc nhằm qua mắt lực lượng chức năng, 21 đối tượng đã bị Phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Bắc Ninh bắt quả tang, thu giữ gần 57 triệu đồng cùng nhiều tang vật liên quan.
Tin sáng 30/6: Người dân cần nắm chắc những điều này kẻo bị coi là trốn thuế; Từ 1/7, mua bán vàng miếng cần đặc biệt lưu ý điều này
Xã hộiGĐXH - Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 1/7/2026 đã quy định rõ các hành vi bị coi là trốn thuế, đồng thời bổ sung nhiều biện pháp để cơ quan thuế kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp có dấu hiệu vi phạm.