Về phố cổ xứ Huế nghe kể chuyện kỳ công tạo tác tượng thờ ông Táo dịp Tết
Khi lễ cúng ông Công, ông Táo đến gần, người dân làng Địa Linh (cạnh phố cổ Bao Vinh, phường Hương Vinh, quận Phú Xuân, Huế) trở nên tất bật, bận rộn với công việc tạo tác hàng trăm nghìn bức tượng thờ ông Táo dịp Tết.
| VIDEO: Kỳ công nghề tạo tác tượng thờ ông Táo ở xứ Huế. |
Nằm cạnh phố cổ Bao Vinh, làng Địa Linh (phường Hương Vinh, quận Phú Xuân) là ngôi làng duy nhất còn lại tại thafh phố Huế hiện còn lưu giữ được nghề làm tượng ông Táo bằng đất nung.
Theo người làng Địa Linh, vào thời Nguyễn, nhà vua cho đặt tại làng một xưởng lấy đất làm gạch với tên gọi Nê ngõa tượng cục. Tên làng là do vua thấy đất tốt nên mới ban cho. Phần lớn các dinh thự, lăng tẩm vua quan triều Nguyễn đều được lấy đất ở Địa Linh để làm gạch phục vụ xây dựng công trình. Về sau, nhận thấy nguồn đất sét có chất lượng tốt, lại dồi dào nên người dân trong thôn đã tận dụng để nặn tượng ông Táo. Đến nay, nghề này đã và được gìn giữ truyền qua bao thế hệ con cháu.
Những ngày cuối tháng Chạp âm lịch, về làng Địa Linh sẽ dễ dàng bắt gặp cảnh những nghệ nhân làng nghề “có một không hai” xứ Huế tất bật tạo tác tượng thờ ông Táo để cung ứng ra thị trường.
Vào những ngày này, nhà bà Lê Thị Vân (61 tuổi), những người thợ, người thân trong gia đình dồn hết thời gian cho công việc nung và tô vẽ để hoàn thành các sản phẩm tượng ông Táo. Bà Vân kể, nghề này ngày thường ít việc, nhưng đến tháng Chạp, nhà nào cũng phải “tăng ca, tăng kíp”. Mỗi ngày, nhà bà phải làm xong hơn 1.000 bức tượng mới đủ cung cấp cho thương lái chuyển đi tiêu thụ trong và ngoài tỉnh.
Theo bà Vân, để hoàn thành được một bức tượng ông Táo, nghệ nhân làng nghề phải thực hiện nhiều công đoạn công phu, cần sự khéo tay, tỉ mỉ của người thợ làng.
Trong đó, công đoạn khó nhất là chuẩn bị nguyên liệu. Đất sét phải được chọn kỹ, sau đó trộn với nước để tạo độ mềm dẻo. Tiếp đó, nguyên liệu làm tượng được chia thành từng khối nhỏ. Nguyên liệu đất sét được nhồi kỹ để đảm bảo độ mềm, dẻo và mịn. Giai đoạn này nếu có sai sót kỹ thuật nhồi đất, khi đúc tượng sẽ bị nứt, không đảm bảo yêu cầu của sản phẩm.
Sau khi đất sét nhồi đạt yêu cầu, người thợ dùng khuôn gỗ lim để đúc tượng. Đất sét được cho vào khuôn, nén chặt và gạt bỏ đất thừa, sau đó tượng chêm thêm đất và tạo bề mặt để tượng đứng thẳng.
Khi tượng bằng đất sét khô cứng sẽ được đưa vào lò nung. Vật liệu nung tượng là vỏ trấu. Người thợ đốt trấu và chêm vụn gạch nhỏ giữa các tượng để tạo khoảng cách, đảm bảo tượng không bị vỡ trong quá trình nung. Tượng đất khi cho vào lò đến khi thành phẩm tượng gốm kéo dài trong khoảng 1 tuần.
“Để đủ sản phẩm cung ứng ra thị trường dịp này gia đình đã chuẩn bị từ nhiều tháng trước bây giờ chỉ hoàn thành những bước cuối cùng. Dự kiến năm nay gia đình cung ứng ra thị trường khoảng hơn 5 vạn ông tượng Táo, với giá gần 2.000 đồng/tượng”, bà Vân nói.
Cách nhà bà Vân khoảng 100m, nhà ông Võ Văn Đức (70 tuổi), con trai út của ông là anh Võ Văn Cường (35 tuổi) đang đều tay cho ra những tượng ông Táo bằng chiếc khuôn gỗ lim gia truyền. Anh Cường cho biết, anh được truyền nghề từ bố mình. Anh Cường rất tự hào khi mình được làm và sẽ lưu truyền nghề độc nhất vô nhị ở Huế này.
“Tôi sẽ cố gắng giữ lửa cho nghề đúc tượng ông Táo của gia đình mình để lưu truyền cho con cháu đời sau để không bị mai một”, anh Cường khẳng định. Theo anh Cường, năm nay hộ gia đình anh cho ra thị trường hơn 6 vạn tượng ông Táo. Những bức tượng này được thương lái mua về “bỏ sỉ” tại các chợ, hoặc vận chuyển đi các tỉnh, thành khác để phục vụ nhu cầu của người dân trong dịp Tết.
Lãnh đạo phường Hương Vinh cho biết, do sản phẩm tượng ông Táo chỉ tiêu thụ mạnh vào dịp cuối năm, đặc biệt vào tháng 11 âm lịch và tháng Chạp, nên địa bàn xã đã có nhiều hộ bỏ nghề, chỉ còn một số hộ dân giữ nghề truyền thống để mưu sinh. Thời gian qua, chính quyền địa phương đã tích cực vận động các hộ dân lưu giữ nghề nặn tượng ông Táo để bảo tồn nghề truyền thống.
Xe tải chở đất lật trúng ô tô con và xe máy tại Phú Thọ khiến 2 người tử vong tại chỗ
Đời sống - 6 phút trướcGĐXH - Sáng ngày 26/3, một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng đã xảy ra trên Quốc lộ 12B đoạn qua tỉnh Phú Thọ. Chiếc xe tải chở đất bất ngờ lật nghiêng, vùi lấp và đè nát một ô tô con cùng một xe máy đi ngược chiều khiến hai nạn nhân tử vong thương tâm.
Đại học Bách khoa Hà Nội khen thưởng nam sinh viên đập mái tôn cứu người trong đám cháy ở Hà Nội
Giáo dục - 3 giờ trướcGĐXH - Nguyễn Lê Tú (sinh viên năm 2 Khoa Vật lý kỹ thuật, Đại học Bách Khoa Hà Nội) vừa nhận giấy khen, quà động viên từ nhà trường vì tinh thần quả cảm.
Hà Nội: Tài xế gây tai nạn liên hoàn trên phố Trung Kính không vi phạm nồng độ cồn, chất kích thích
Pháp luật - 3 giờ trướcGĐXH - Công an TP Hà Nội vừa công bố kết quả điều tra ban đầu vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng khiến 7 phương tiện hư hỏng vào đêm 25/3. Đáng chú ý, tài xế gây tai nạn được xác định không vi phạm nồng độ cồn hay chất kích thích tại thời điểm xảy ra vụ việc.
Trường tiên tiến ở Nghệ An: Tuyển khó, học sinh mệt, trường 'đuối'
Giáo dục - 4 giờ trướcGĐXH - Sau gần 4 năm thí điểm, mô hình trường tiên tiến tại Nghệ An bộc lộ nhiều bất cập. Từ khó tuyển sinh, học sinh quá tải đến nhà trường gặp áp lực lớn do thiếu điều kiện triển khai.
Bắt giữ tài xế gây tai nạn chết người, bỏ trốn khỏi hiện trường
Pháp luật - 4 giờ trướcGĐXH - Công an tỉnh Hà Tĩnh vừa thi hành lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp đối với N.V.Đ. (SN 1985, trú tại tỉnh Hưng Yên) để điều tra vụ tai nạn giao thông khiến một người phụ nữ tử vong.
Ai là cao thủ nói dối trong 12 con giáp?
Đời sống - 5 giờ trướcGĐXH - Có những con giáp được đánh giá là rất giỏi ứng biến bằng lời nói, thậm chí đôi khi sử dụng lời nói dối để đạt được mục đích hoặc giữ hòa khí.
3 khung giờ sinh Âm lịch mang theo phúc khí: Trẻ lớn lên bình an, cuộc đời suôn sẻ hơn người
Đời sống - 6 giờ trướcGĐXH - Nhiều quan niệm phương Đông cho rằng giờ sinh Âm lịch có thể ảnh hưởng nhất định đến vận mệnh của một đứa trẻ.
Vòng đeo tay trừ tà để bảo vệ năng lượng, thu hút may mắn
Đời sống - 6 giờ trướcGĐXH - Vòng đeo tay trừ tà là một trong những vật phẩm được sử dụng khá phổ biến. Tùy vào chất liệu, linh vật hoặc ý nghĩa phong thủy, mỗi loại vòng đeo tay trừ tà lại mang những đặc điểm và công dụng riêng phù hợp với từng mục đích sử dụng.
Công an xác định nguyên nhân ban đầu ô tô Lexus tông loạt xe trên phố Trung Kính (Hà Nội)
Thời sự - 7 giờ trướcGĐXH - Theo cơ quan chức năng, nguyên nhân dẫn đến vụ ô tô Lexus tông loạt xe trên phố Trung Kính (Hà Nội) khiến 2 người nhập viện là do tài xế buồn ngủ.
Đề nghị truy tố các đối tượng mua bán, vận chuyển hơn 25kg ma túy tại Hà Nội
Pháp luật - 7 giờ trướcGĐXH - Qua điều tra và xác minh, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội thu giữ hơn 25kg ma túy các loại và 1 khẩu súng cùng 10 viên đạn. Cơ quan chức năng đề nghị truy tố các đối tượng trong vụ án theo quy định của pháp luật.
Thời tiết Hà Nội lại mưa rét khi không khí lạnh tràn về?
Thời sựGĐXH - Theo dự báo thời tiết, khoảng ngày 27–28/3, miền Bắc đón không khí lạnh tăng cường yếu lệch đông gây ra mưa rào và dông. Các khu vực trong đó có Thủ đô Hà Nội nhiệt độ giảm nhẹ.
