Xót xa với kho sách khổng lồ bị cháy
GiadinhNet - Gần 40 năm lăn lộn trong Nam ngoài Bắc, con rể nhà thơ Lưu Trọng Lư - ông Nguyễn Văn Thành - có trong tay kho sách khổng lồ lên tới hơn 30 nghìn cuốn.
Trong đó, có những cuốn rất quý như “Lịch sử Việt Nam” của nhà sử học Mayborn viết bằng tiếng Pháp có bản dịch ra tiếng Việt, bộ sử của Trần Trọng Kim... Nhưng thật xót xa, “bà hoả” đã thiêu rụi toàn bộ kho sách. Đến giờ, ông Thành vẫn chưa thôi bàng hoàng, ngày ngày hì hụi đóng bìa, sửa lại những cuốn sách còn vết cháy nham nhở.
Công sức 40 năm biến mất trong... nháy mắt!
 |
|
Những cuốn sách bị cháy nham nhở, rách rời đang chờ sắp xếp lại. |
|
Vụ hỏa hoạn xảy ra vào khoảng 9h45 phút sáng 3/8/2010 tại số nhà 66F, Nguyễn Thái Học (đối diện Văn Miếu Quốc Tử Giám, Hà Nội) đã thiêu rụi hàng chục nghìn cuốn sách quý, trong đó có 200 cuốn sách cổ. Sự biến mất của kho sách được những người yêu sách, mê đọc sách đánh giá là sự mất mát lớn, không giá trị vật chất nào có thể so sánh được. Đó là những giá trị văn hoá, lịch sử của đất nước, là kho kiến thức khổng lồ mà ít cá nhân nào có được. |
Đến ngôi nhà số 66F Nguyễn Thái Học (Hà Nội) bây giờ, những vết cháy xém của thư viện sách trên tầng 3 vẫn còn nham nhở, đen đúa. Mùi khét của giấy vẫn còn phảng phất trong không gian nơi đây.
Hàng trăm cuốn sách cháy dở được cứu kịp thời vẫn còn nằm lăn lóc khắp căn gác cũ, nhiều cuốn bị rách rời từng tờ đợi xếp lại. Chủ nhân của kho sách khổng lồ hơn 30 nghìn cuốn, ông Nguyễn Văn Thành đến giờ dường như vẫn chưa hết bàng hoàng, xót xa. Khuôn mặt của ông như thêm khắc khổ khi kể lại hành trình gần 40 năm cất công mua bán, sưu tầm sách. Sinh năm 1948, ông Thành vốn là “dân” Văn, Đại học Tổng hợp Hà Nội (cũ). Ngay từ thời sinh viên, ông đã cất công sưu tầm và giữ gìn sách cẩn thận. Rất nhiều cuốn sách quý được ông lặn lội tìm kiếm suốt trong Nam ngoài Bắc từ những năm 1975.
Trong căn nhà 3 tầng mặt phố Nguyễn Thái Học thì dưới tầng 1 là nơi kinh doanh hàng thời trang; tầng 2 là nơi ở của gia đình cố nhà thơ Lưu Trọng Lư, bức họa chân dung của nhà thơ vẫn được dựng ngay ngắn trên kệ ngang tường nhà. May mắn hoả hoạn chưa kịp xâm phạm đến căn phòng lưu đầy dấu tích của nhà thơ nổi tiếng Lưu Trọng Lư. Tầng trên cùng là nơi chứa kho sách khổng lồ, ông Thành phải đóng 7 kệ, 10 tủ để xếp sách mà vẫn không đủ chỗ.
Ông Thành kể: Toàn bộ gia tài sách khổng lồ ấy không phải của riêng ông sưu tầm mà trong đó có hơn 1 vạn cuốn là của gia đình bố vợ- cố nhà thơ Lưu Trọng Lư. “Trước thời điểm xảy ra cháy không lâu, tôi mới chuyển toàn bộ hơn 2 vạn cuốn sách của riêng tôi sưu tầm, cất giữ về để cả lên tầng 3 cộng với hơn 1 vạn cuốn của gia đình nhà vợ cốt để làm thư viện riêng của gia đình. Lúc chuyển về làm thư viện, tôi cũng không ngờ là lượng sách lại lớn đến thế nên đã không chuẩn bị được đầy đủ hạ tầng cũng như chưa lường hết được những nguy cơ hoả hoạn”, ông Nguyễn Văn Thành xót xa...
“Vương quốc” riêng với những báu vật
 |
|
Ông Thành trong căn phòng trước đây là thư viện sách khổng lồ. |
Mê sách nên ông Thành quý và gìn giữ chúng như những báu vật của mình. Thư viện sách khổng lồ trên tầng thượng nhà 66F Nguyễn Thái Học dường như là “vương quốc”của riêng ông, nơi mà chỉ những người bạn thật thân thiết hay những người mê sách, trân trọng sách mà ông quý mến mới được mời.
Theo lời ông Thành thì một trong số những người ít ỏi có “duyên” ấy là anh Hoàng Minh, một người trong Hội chơi sách cổ ở TP.Hồ Chí Minh. “Đó là người mê sách và yêu sách đến kỳ lạ. Đó không phải là người trong ngành liên quan nhiều đến sách, ngoài 40 tuổi, có niềm yêu sách đến ngạc nhiên. Sự trân trọng sách của anh ấy khiến tôi rất cảm động nên tôi đã mời cậu ấy đến nhà thăm thư viện của gia đình. Anh ấy thấy sách nhiều ngổn ngang dưới sàn thì phê phán tôi, bảo không thể để như thế được.
Rồi anh ấy còn giúp tôi phân loại sách, xếp loại sách. Anh ấy có mượn một số cuốn sách. Cũng may vì thế mà đến giờ những cuốn sách quý ấy không bị hoả hoạn thiêu rụi”- Chủ nhân kho sách khổng lồ kể. Cũng trong một triển lãm trưng bày những tạp chí, tờ báo cổ nhất do anh Hoàng Minh mới tổ chức mà ông Thành đến xem thì thấy nhiều cuốn bày ở đó ông cũng có trong thư viện, lại có nhiều cuốn ông có mà trong triển lãm không có.
Hiếm có người say mê và có niềm yêu sách như người con rể của nhà thơ Lưu Trọng Lư, nên địa chỉ nhà ông dường như còn thành nơi mà những người mê sách gửi gắm đứa con tinh thần. Người tặng sách cho ông nhiều nhất là nhà phê bình Vương Trí Nhàn, rồi kế đến là anh Nguyễn Đình Chính – con trai cố nhà văn Nguyễn Đình Thi. Vì thế, trong thư viện sách quý của ông Thành có hàng trăm cuốn liên quan đến cố nhà văn Nguyễn Đình Thi, cả bút tích của nhà văn, cả những lời đề tặng nhà văn như tuyển tập Phan Chu Trinh với lời đề tặng nhà thơ Nguyễn Đình Thi.
Trong số những cuốn sách quý ấy thì đặc biệt quý là những cuốn in trước năm 1945 mà ông cất công sưu tầm nên có tới hàng trăm cuốn như vậy. Ví như tập thơ đầu tiên của Huy Cận; Tuỳ bút của Nguyễn Tuân mà trong đó có những bức chân dung của nhà văn rất đẹp; Thơ Tản Đà, Thơ Hàn Mặc Tử... Tất cả những cuốn sách trước năm 1945 ấy đều được in bằng loại giấy bản xưa.
Số phận kỳ lạ của cuốn sách cổ nhất
 |
|
Cuốn sách của Hồ Hữu Tường may mắn còn lại. |
Trong hàng chục nghìn cuốn sách, cuốn nào cũng có giá trị lịch sử, giá trị văn hoá riêng ấy, ông Thành quý nhất là một số cuốn từ thế kỷ 19. Đó là những cuốn của bộ từ điển Pháp - Việt (một bộ 20 cuốn) mà tình cờ ông sưu tầm được từ một cửa hàng sách cũ. Đây là cuốn từ điển Pháp-Việt do những người truyền Đạo soạn với cả bản khổ to và bản khổ nhỏ để tiện mang đi khi di chuyển. Lại có cả những quyển được in ở Hong Kong bằng loại giấy rất tốt, chữ đọc rất rõ ràng dù chỉ được in trên khổ nhỏ bằng bàn tay.
Trong những cuốn sách cổ nhất in từ thế kỷ 19 ấy, ông Thành cho biết, chữ quốc ngữ ngày ấy có những từ rất lạ, cách cắt nghĩa trong từ điển ngày ấy cũng rất rõ ràng, sáng sủa. “Một số cuốn từ điển tiếng Việt của Hội Khai trí Tiến Đức khổ to in đầu thế kỷ 20 cũng có cách cắt nghĩa rất rõ ràng, dễ hiểu mà cách cắt nghĩa của từ điển bây giờ không được như thế nữa”, ông Thành nói. Rồi đến những cuốn từ điển tiếng Việt của Thanh Nghị, Truyện Kiều chú giải của Lê Văn Hoè dày hàng nghìn trang với cách cắt nghĩa điển cố rất hay... cũng tan thành tro bụi trong cơn hoả hoạn.
Cuốn sách về lịch sử mà ông Thành đặc biệt quý là cuốn Lịch sử Việt Nam của Mayborn với hai bản tiếng Pháp và tiếng Việt. Ông Thành cho hay, điều đặc biệt quý của cuốn sách này là chỉ với độ dày khoảng hơn 200 trang nhưng Mayboen đã viết rất đầy đủ về lịch sử Việt Nam từ thời Hùng Vương. Họ còn viết cả chuyện Thục Phán, An Dương Vương...
Dường như cuốn sách cổ mà ông Thành đặc biệt yêu quý này cũng có số phận kỳ lạ như chính xuất thân của nó, khi may mắn vẫn còn một bản nữa của cuốn sách thoát khỏi vụ hoả hoạn. “Hồi đó, Vương Trí Nhàn cũng mê cuốn lịch sử của Mayborn nên mượn tôi về đọc. Nhưng ông ấy mượn đọc lâu quá mà đó lại là cuốn tôi rất quý nên tôi bảo ông Nhàn đưa lại rồi tôi photo cho ông ấy một bản để đọc. May mắn vì thế nên giờ vẫn còn một bản”, chủ nhân kho sách khổng lồ nói.
Bộ sử của Trần Trọng Kim; Cổ sử của Đào Duy Anh; Phong trào Thơ mới vào những năm 30 - 45 của thế kỉ trước; Những cuốn sách của Nguyễn Văn Vĩnh in tại nhà xuất bản Trung Bắc - Tân Văn; một số tờ tạp chí trước Cách mạng Tháng 8 như Tiểu thuyết thứ 7, Tao Đàn và một số tạp chí in tại miền Nam trước năm 1975 như tạp chí Sáng Tạo, Tạp chí Bách Khoa... cùng hàng chục nghìn cuốn sách quý khác giờ đều đã tan thành tro bụi trong niềm xót đau vô hạn của ông Thành.
Gia đình ông phải thuê tới 5 chuyển xe tải mới chở hết được tro của kho sách bị cháy. Số sách còn lại có thể cứu được chỉ chưa đầy 1 nghìn cuốn. Nâng niu những cuốn sách bìa cháy xém, gáy sách vẫn còn đen xì tàn tích từ vụ cháy, ông Thành bảo giờ chỉ còn sót lại một số cuốn sách quý như Kinh thánh in 1985 bản in đẹp của Hồng y Trịnh Văn Cần, Kinh thánh tiếng Việt đối chiếu tiếng Anh, Ngô Tất Tố viết về Lão Tử, hai cuốn: 41 năm làm báo và Những kỹ thuật căn bản của người viết báo của Hồ Hữu Tường...
Lã Xưa
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Người dân dồn về cửa ngõ Hà Nội sớm sau kỳ nghỉ, CSGT tạm đóng đường phân luồng
Đời sống - 2 giờ trướcNhiều gia đình trở về thành phố sớm dù chưa hết kỳ nghỉ lễ khiến cửa ngõ Thủ đô ùn ứ, CSGT tạm đóng đường dẫn lên Vành đai 3 trên cao để tránh kẹt xe kéo dài.
Ô tô tông vào cửa hàng tạp hóa bốc cháy, tài xế mắc kẹt bên trong
Thời sự - 2 giờ trướcNgười dân phá kính đưa tài xế ra ngoài sau khi xe ô tô tông vào cửa hàng tạp hóa rồi bốc cháy.
Hai số phận trái ngược của du lịch biển Ninh Bình
Đời sống - 3 giờ trướcGĐXH - Kỳ nghỉ lễ, dòng người ùn ùn đổ về Thịnh Long tạo nên cảnh chen chúc chưa từng có, trong khi cách đó không xa, Quất Lâm lại chìm trong rác thải, hoang vắng đến xót xa. Hai thái cực tồn tại song song, phơi bày những khoảng trống đáng lo ngại trong công tác quản lý và phát triển du lịch biển tại Ninh Bình.
Những trường hợp này sẽ không được cấp sổ đỏ trong năm 2026
Đời sống - 3 giờ trướcGĐXH - Luật Đất đai 2024 quy định rõ nhiều trường hợp sẽ không được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất (sổ đỏ). Đó là những trường hợp cụ thể nào?
Cái kết đắng của người phụ nữ vận chuyển 4kg vàng lậu qua biên giới
Pháp luật - 3 giờ trướcGĐXH - Sau khi xem xét toàn diện nội dung vụ án, Hội đồng xét xử phúc thẩm đã quyết định chấp nhận kháng cáo của bị cáo, tuyên phạt Phạm Thị Vân Anh mức án 4 năm tù về tội "Vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới".
Cháy rừng nghi do bất cẩn trong canh tác, nhiều lực lượng được huy động dập lửa
Thời sự - 5 giờ trướcGĐXH - Nhận tin báo xảy ra cháy rừng, Đồn Biên phòng Cửa khẩu cảng Cửa Việt huy động cán bộ, chiến sĩ phối hợp cùng nhiều lực lượng để dập lửa.
Chi tiết đề xuất của Hà Nội cho phép khai thác, sử dụng đất nông nghiệp các bãi sông, thúc đẩy nguồn lực phát triển kinh tế, xã hội
Thời sự - 6 giờ trướcGĐXH - UBND TP Hà Nội đang tổ chức lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị quyết trình HĐND thành phố, nhằm thiết lập khung quy định cho việc sử dụng và khai thác quỹ đất nông nghiệp tại các khu vực bãi sông.
Luật sư lên tiếng vụ ô tô chở hàng chục khối pin bốc cháy tại cây xăng ở Đà Nẵng
Thời sự - 6 giờ trướcLuật sư cho biết đặc biệt lưu ý trách nhiệm của người điều khiển phương tiện trong việc kiểm soát các yếu tố rủi ro phát sinh từ hàng hóa vận chuyển.
Lào Cai: Cán bộ xã 'liều lĩnh' lái xe trên cao tốc dù đang bị tước bằng lái vì vi phạm nồng độ cồn
Đời sống - 7 giờ trướcGĐXH - Bất chấp việc đang trong thời gian chấp hành án phạt tước giấy phép lái xe (GPLX) do vi phạm nồng độ cồn kịch khung, một cán bộ UBND xã Bảo Hà (tỉnh Lào Cai) vẫn ngang nhiên điều khiển xe ô tô lưu thông trên cao tốc Nội Bài - Lào Cai.
Vụ cháy xe 2 người chết: Người lái xe được nhờ chở giúp
Thời sự - 7 giờ trướcNgười nhà 2 thiếu niên tử nạn thương tâm ở TP Đà Nẵng cho biết người lái chiếc ô tô trong vụ cháy được chủ xe nhờ chở các em đi làm.
Điểm danh con giáp đỏ nhất tháng 5: Làm một hưởng mười, lộc lá đầy nhà
Đời sốngGĐXH - Tháng 5 mở ra một giai đoạn giàu năng lượng tích cực khi nhiều yếu tố thuận lợi cùng hội tụ, tạo đòn bẩy giúp một số con giáp vươn lên mạnh mẽ.
