43 tỷ đồng và chuyện xã hội hóa

Sau nhiều năm tổ chức DIFC, Đà Nẵng dần xây dựng thương hiệu “thành phố pháo hoa”. Ảnh: Đức Hoàng

Nợ khó đòi dai dẳng nhiều năm

Năm 2008, lần đầu tiên Đà Nẵng tổ chức sự kiện DIFC mang tầm quốc tế nên gặp không ít “bối rối”. Vào thời điểm bấy giờ, Thủ tướng Chính phủ đồng ý cho phép Đà Nẵng tổ chức và tạo nên một thương hiệu “thành phố pháo hoa”  ở Việt Nam nhưng về kinh phí thì phải “xã hội hóa”…

Lúc bấy giờ, ông Nguyễn Bá Thanh là Bí thư Thành ủy Đà Nẵng (đã mất do bị bệnh nan y) đích thân đi kêu gọi các đơn vị, doanh nghiệp tổ chức đóng góp kinh phí để tổ chức, bước đầu mang lại kết quả thuận lợi.

Đến lần thứ 2 được tổ chức vào năm 2009 thì việc tổ chức được chuyên nghiệp hơn, trong đó có xây dựng kế hoạch vận động tài trợ: tiền mặt, sản phẩm dịch vụ và sản phẩm truyền thông. Dần dần, mô hình này mới hợp “gu” DIFC và duy trì cho đến hôm nay.

Qua các năm cho thấy, việc vận động tài trợ cũng “chìm nổi” theo tình hình kinh tế-xã hội. Ví dụ như năm 2010, vận động được 21,3 tỷ đồng (làm tròn số) nhưng kinh phí chính cho công tác tổ chức lên đến 24,8 tỷ đồng; năm 2011 được 31,9 tỷ đồng, nhưng kinh phí tổ chức chỉ 30,8 tỷ đồng; năm 2012 nền kinh tế trong ngoài nước rơi vào khủng hoảng thì việc này gặp “eo”, chỉ 26,7 tỷ đồng nhưng kinh phí tổ chức “vọt” lên 33,7 tỷ đồng. Và đến năm 2013 thì tình hình èo uột hơn, chỉ 20,7 tỷ đồng mà kinh phí tổ chức lên đến 29,7 tỷ đồng…

Điều đáng nói, không chỉ công tác vận động tài trợ gặp khó đã đành, từ năm 2011 đến năm 2013, một số đơn vị, doanh nghiệp tài trợ còn “nợ” Ban tổ chức gần 20 tỷ đồng. Điều này buộc thành phố phải lập tổ xử lý vận động thu hồi “nợ”. Theo đó, tính đến ngày 7/4/2015 số nợ chưa thu hồi còn 13,5 tỷ đồng. Những khoản nợ lâu chưa thanh toán do tình hình kinh tế khó khăn (như Cienco 5 còn nợ khoảng 3 tỷ đồng) hứa sẽ trả dần, có những khoản khó đòi và còn có những khoản không thể đòi (như Công ty cổ phần Đầu tư phát triển Hàn Quốc nợ hàng tỷ đồng nhưng đã phá sản)…

Lường trước những khó khăn về kinh phí, bắt đầu từ năm 2013, lãnh đạo TP Đà Nẵng quyết định tổ chức DIFC hai năm một lần. Nhờ đó mà năm nay có vẻ “dễ thở” hơn. Theo dự báo vận động tài trợ cuộc thi năm nay khó khăn nhất nhưng đến thời điểm ngày 7/4 đã đạt “đỉnh” nhất: Các đơn vị, doanh nghiệp cam kết tài trợ 43 tỷ đồng.

Có mấy lí do để có con số tài trợ “khủng” như vậy: Ngoài việc tổ chức giãn ra hai năm một lần, các doanh nghiệp có điều kiện để xoay xở nguồn kinh phí tài trợ, thì năm nay đích thân lãnh đạo TP Đà Nẵng trực tiếp tổ chức hai hội nghị mời các doanh nghiệp tham gia. Năm nay, Ban tổ chức có những “sáng tạo” như: mời 4 đội mạnh nhất ở 4 châu lục và đội Việt Nam (châu Á), xem như cuộc thi của toàn cầu. Hơn nữa, “đánh” mạnh vào chiến lược truyền thông để thu hút các nhà tài trợ, như lần đầu tiên được quảng bá trên các kênh truyền hình quốc tế như Star World, National Geographic, BBC World khu vực châu Á… Bên cạnh đó, năm nay, có các chiến lược quảng bá lễ hội pháo hoa và các nhà tài trợ tại các bảng quảng cáo cỡ lớn tại nhiều tỉnh thành từ Bắc chí Nam.

Nhận thấy lợi ích lớn, các nhà tài trợ có cơ hội quảng bá hình ảnh của mình trong, ngoài nước thông qua DIFC nên họ sẵn sàng ký kết tài trợ (tài trợ kim cương, như Công ty TNHH MTV VinPearl Đà Nẵng 4,5 tỷ đồng tiền mặt; Công ty Cổ phần tập đoàn Mặt Trời-Sun Group 3 tỷ đồng tiền mặt; doanh nghiệp Quảng cáo Lê Nguyễn 3,2 tỷ đồng tiền sản phẩm dịch vụ…).

Pháo hoa rồi có “phai”?

Một số ý kiến cho rằng nên tổ chức DIFC vào một dịp khác, chứ phần nhiều tổ chức vào dịp lễ lớn (30/4 và 1/5) làm “phí” lượng du khách đến với Đà Nẵng, liệu Đà Nẵng sợ tổ chức vào dịp khác thì sẽ không đáp ứng đủ lượng khách như mong muốn?

“Tuy nhiên, DIFC vào dịp này có nhiều ý nghĩa như chào mừng ngày lễ lớn của dân tộc, đây là dịp nghỉ lễ dài ngày, thu hút đông lượng khách du lịch trong ngoài nước nhằm xây dựng hình ảnh địa phương. Trừ những lợi ích về mặt du lịch thì cái lớn hơn đó là xây dựng thương hiệu thành phố Đà Nẵng trở thành một “thành phố pháo hoa” của thế giới”, một vị lãnh đạo thành phố này nói.

Một vấn đề mà nhiều người quan tâm, ngoài việc xây dựng hình ảnh Đà Nẵng thì nguồn lợi thu lại từ cuộc thi này như thế nào, khó có thể lí giải hết. Như các nước, khi một đơn vị tổ chức một lễ hội, sự  kiện nào đó, họ sẽ đi nắm từng doanh nghiệp, đơn vị lữ hành, khách sạn, dịch vụ, nhà hàng… doanh thu vượt mức so với ngày bình thường thì lợi nhuận đó sẽ có cam kết ăn chia rạch ròi.

Còn ở DIFC thì hết sức “tế nhị” mà vị lãnh đạo xin giấu tên nói thẳng là “nỗi buồn không hề nhẹ” của DIFC. “Điều đó thuộc về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp chứ mình không thể ép được. Hơn nữa, ở Đà Nẵng và Việt Nam nói chung thì việc “liên kết hưởng lợi” vẫn chưa được rạch ròi khiến đơn vị tổ chức thường bị thiệt thòi. Nói như một lãnh đạo công ty lớn, rằng ở mình hay có tâm lý “cái khó nhất là tiết giảm lòng tham”. Đúng ra, trong lợi ích phải có sự sẻ chia”, vị lãnh đạo này chia sẻ.

Còn về việc liệu có nhàm chán DIFC thì vị lãnh đạo này cho rằng: “Mỗi một cuộc thi, du khách quay vòng thì khó lòng hết được khách, vấn đề là ta quảng bá và thu hút thế nào cho du khách đến với Đà Nẵng. Hơn nữa, mỗi màn pháo hoa, mỗi đội pháo hoa có những đặc sản, sự sáng tạo và sức thu hút riêng nên khó có sự nhàm chán, vẫn luôn luôn thu hút…”.

Đức Hoàng/Báo Gia đình & Xã hội