“Báo cáo thầy, cụ Rùa quá đẹp!”

Cụ Rùa Hồ Gươm luôn được nhiều người quan tâm, dành những tình cảm đặc biệt, thậm chí không ít người còn gắn cụ với yếu tố tâm linh. Nhận nhiệm vụ chữa bệnh cho cụ, ông có cảm thấy áp lực?

Áp lực cũng có, nhưng phải nói thế này, với tư cách là một nhà khoa học nghiên cứu về bệnh thủy sản đã gần 40 năm nay, tôi coi cụ Rùa như một bệnh nhân đặc biệt của mình. Dĩ nhiên, nhiều người dân quan tâm tới cụ và tôi cũng là một người dân nên tôi đồng cảm với mọi người. Các cụ nói là tâm linh, tôi cũng có suy nghĩ, nhưng nếu cứ tôn cụ lên thành thần thì chẳng phải chữa trị gì nữa.

Mỗi ngày đều có ít nhất 2 cán bộ trong Đội chữa bệnh túc trực, theo dõi, ghi chép từng chi tiết (Ảnh: Hà Hồng).

Ấn tượng lớn nhất là cụ… rất hiền. Lúc đầu tôi cũng có chút lo lắng về việc tiếp cận một cá thể lớn như thế. Tôi không xuống được trực tiếp vì tay chân không khỏe như thanh niên nhưng tôi lo nhất khi anh em lao xuống mà phản ứng của cụ mạnh mẽ thì rất đáng ngại. Nhưng cuối cùng, cụ lại rất hiền lành.

TS. Bùi Quang Tề - Trưởng nhóm chẩn đoán và chữa bệnh cho Rùa Hồ Gươm.

Tôi chưa thấy phản ứng gì. Có những thuốc chúng tôi sử dụng trên ba ba, bôi một cái lập tức chúng quay ngoắt đầu lại, nhưng cũng dùng loại thuốc này, cụ hoàn toàn không phản ứng gì.

Thực tế, ban đầu chúng tôi đã có phương án đặt ra là nếu chẳng may cụ “khợp” vào ai thì cứu rùa hay cứu người. Nghĩ đến đấy cũng hơi chùn đấy… Dĩ nhiên chúng tôi phải lo chuyện này để đảm bảo tất cả các tình huống mình phải tính hết.

Nhưng rất may, mọi việc không như vậy. Các anh em chữa bệnh, có người còn sờ cả vào mũi cụ mà tôi còn phải can, đừng làm cho cụ giật mình. Tôi cũng nhắc anh em đừng đứng trực diện trước mặt cụ.

Lúc đầu nhìn ảnh chúng tôi lo ngại khả năng cụ mắc những bệnh trong nội tạng như viêm phổi hay nhiễm trùng máu nên khi đưa cụ lên tôi phải để ý ngay những dấu hiệu xuất hiện ở mũi, miệng, mắt. Tôi lo sợ mắt cụ đục, mờ, nhưng thực tế không phải như vậy, mắt rất tinh tường. Tôi nói vui là tôi đeo kính chưa chắc đã nhìn rõ cụ nhưng cụ thì nhìn rõ tôi đấy. Với những người trong nghề, nhìn một sinh vật sống qua đôi mắt có thể biết tình trạng sức khỏe.

Còn nữa, nếu có bệnh trong nội tạng nhìn mũi sẽ thấy chảy nước, nặng nữa thì mồm mép chảy nước nhớt ra nhưng tôi nhìn rồi, không có, mũi miệng cụ khô lắm. Tôi cũng dặn mấy học trò để ý nhưng họ đều vui vẻ bảo “báo cáo thầy, cụ quá đẹp”.

Tôi cũng đã có bài nói về 6 bệnh thường thấy ở rùa mai mềm nhưng đến nay cụ chỉ có vài bệnh không quá nghiêm trọng. Cũng phải nói thêm, chúng tôi làm việc rất nghiêm chỉnh, đã lấy mẫu để kiểm tra và tất cả mẫu bệnh phẩm đều đưa vào những viện xét nghiệm thuộc loại hiện đại nhất Việt Nam.

Cụ Rùa không phản ứng, ngay cả khi được bôi thuốc (Ảnh: Hà Hồng).

Trung bình 1 ngày, một sinh vật như cụ tiêu tốn thức ăn tương đương 1% trọng lượng, tức trọng lượng 100kg ăn khoảng 0,5-1 kg cá. Vừa rồi có một ngày cụ đã ăn tới 5 con cá, mỗi con cỡ 0,5kg. Như vậy là đủ tiêu chuẩn một bữa.

Việc chữa bệnh cho cụ Rùa lần này cũng là cơ hội hiếm hoi cho việc nghiên cứu về cụ Rùa và ông cũng là người may mắn so với nhiều người nghiên cứu khác?

(Cười)… Tôi tự hào nói rằng, duy nhất trên thế giới có tôi được tiếp cận để chữa trị cho cụ Rùa. Không phải ai cũng có may mắn ấy. Nếu việc thành công thì quá tốt. Sau này tôi cũng có thể báo cáo và viết sách về chuyện này.

Theo số liệu ông mới công bố, cụ Rùa có trọng lượng 169kg, trong khi cụ Rùa đang được lưu giữ tại đền Ngọc Sơn có trọng lượng 250 kg. Tại sao có sự chênh lệnh lớn như thế giữa hai cá thể và liệu có phải điều này là do khác nhau về giới tính?

TS Tề: "Không phải ai cũng có may mắn được tiếp cận, chữa bệnh cho cụ Rùa".

Đúng vậy! Tôi hay nói nói với nhiều người trong nghề, phải rót tiền làm hồ, nuôi tôm hay chính là nuôi nước… Hồ Gươm cũng vậy, làm sạch nước thì hồ sẽ sống và rùa hồ Gươm cũng sống khỏe. Có khi lúc đó cụ nổi sẽ là vui vẻ chứ không phải bệnh.