Chiếu video hoạt hình về đề tài dân số tại rạp hát

Một buổi truyền thông kiến thức chăm sóc SKSS cho sinh viên Trường ĐH Nguyễn Tất Thành do Chi cục DS-KHHGĐ TP HCM phối hợp với thành Đoàn tổ chức.  Ảnh: Đỗ Bá

 

Từ đầu tháng 4, tất cả các quận, huyện trên địa bàn TPHCM đồng loạt ra quân triển khai Chiến dịch truyền thông lồng ghép, cung cấp dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ (Chiến dịch). Tại huyện Củ Chi, anh Nguyễn Thái Học, một người thuộc hộ nghèo đã “mở hàng” cho gói dịch vụ mới vừa được chính quyền TPHCM ban hành: Miễn phí 100% cho hộ nghèo và 50% cho hộ cận nghèo đối với hoạt động sàng lọc trước sinh, sơ sinh và khám sức khỏe, tư vấn tiền hôn nhân bằng nguồn ngân sách địa phương.

Vậy là tại khu vực phía Nam, sau Long An (miễn phí sàng lọc trước sinh, sơ sinh cho các hộ nghèo), TPHCM là địa phương thứ 2 dùng ngân sách tại chỗ hỗ trợ hoạt động nâng cao chất lượng dân số.

Gói hỗ trợ này được áp dụng từ đầu năm 2014, tuy nhiên Sở Y tế và Sở Tài chính TPHCM đang chốt lại mức giá dịch vụ để áp dụng đại trà. Tôi thắc mắc: Sao anh Học ở tận Củ Chi lại trở thành người “mở hàng” khi gói hỗ trợ này chưa được triển khai rộng, thì một cán bộ Phòng Dân số - Chi cục DS-KHHGĐ TPHCM cho biết: “Chị Kim Hoa yêu cầu huyện tạm ứng kinh phí cho trường hợp này...” (Bà Tô Thị Kim Hoa- nguyên Phó Giám đốc Sở Y tế, Chi cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ TPHCM vừa nghỉ hưu theo chế độ - PV).

Vị cán bộ Phòng Dân số còn giải thích thêm, hôm đó cũng có hơn chục trường hợp đồng ý khám sức khỏe, tư vấn tiền hôn nhân bằng tiền túi theo hình thức xã hội hóa công tác nâng cao chất lượng dân số. Hóa ra là vậy! Ngành DS-KHHGĐ TPHCM nói chung và chị Tô Thị Kim Hoa nói riêng luôn nỗ lực hết mình để có thể làm những điều tốt nhất cho người dân, cho ngành. Chị Kim Hoa cũng nói với tôi về những điều chị đã làm trước khi bàn giao công việc. Theo chị, tất cả các kế hoạch hoạt động, ký kết phối hợp liên ngành trong năm 2014 đã xong nên anh em “cứ thế mà chạy”!

 

Đầu năm 2011, tại TPHCM lần đầu tiên xuất hiện Phòng khám SKSS/KHHGĐ miễn phí trực thuộc Chi cục DS-KHHGĐ bên cạnh 3 đơn vị nổi tiếng về lĩnh vực này là: Trung tâm chăm sóc SKSS TPHCM, Bệnh viện Từ Dũ, Bệnh viện Hùng Vương.

Nếu 3 đơn vị trên thuần về cung ứng dịch vụ y tế tại chỗ, thì Phòng khám miễn phí là “chuyên gia đưa quân ra trận” và mang khách hàng về cho 3 “ông lớn” với phương châm “Chủ động tìm đến khách hàng”. Ba đối tượng của Phòng khám miễn phí gồm nữ công nhân các khu công nghiệp - khu chế xuất, nữ sinh viên các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, phụ nữ trong độ tuổi sinh sản thuộc hộ nghèo, cận nghèo.

Người gắn kết từ đầu với Phòng khám miễn phí này là bác sĩ Nguyễn Thanh Dung. Chị Thanh Dung chia sẻ: Phòng khám miễn phí có 15 nhân sự, ngoài hoạt động khám tại trụ sở chính (số 823 Hồng Bàng, Q.6) thì đơn vị đã chủ động “đưa quân” đi khám lưu động rải khắp các khu công nghiệp, các trường đại học. Đi kèm với đó là tư vấn, truyền thông SKSS/KHHGĐ. Ba đơn vị kia đã liên kết, hỗ trợ tuyến để Phòng khám miễn phí chuyển những bệnh nhân cần điều trị sâu đến đây.

Một khảo sát nhanh về hoạt động khám, tư vấn SKSS/KHHGĐ miễn phí lưu động do Chi cục DS-KHHGĐ thực hiện cho thấy: 100% khách hàng cho rằng việc truyền thông, tư vấn các kiến thức về lĩnh vực này là thực sự cần thiết, đáp ứng nhu cầu thực tế. 100% khách hàng đồng ý hình thức này đã tạo điều kiện tích cực, góp phần tiết kiệm thời gian cho họ. 95% khách hàng thống nhất kỹ năng tư vấn, truyền thông của báo cáo viên Phòng khám khá tốt, thỏa mãn được việc chuyển tải kiến thức chuyên môn đến với họ...

Chính nhờ điều này mà lượng khách hàng của Phòng khám miễn phí tăng nhanh chóng. Nếu năm 2011 chỉ có 96 người đến trụ sở thì năm 2012 là 548 người, năm 2013 là 1.468 người. Cũng trong 3 năm qua, Phòng khám miễn phí thực hiện 350 chuyến “xuất quân” lưu động để khám, điều trị miễn phí cho gần 40.000 đối tượng.

Một “chân rết” khác trong lĩnh vực DS-KHHGĐ được hình thành tại TPHCM là hệ thống các điểm tư vấn sức khỏe sinh sản tiền hôn nhân. Hiện TPHCM có 9 điểm tư vấn trải dài theo các quận, huyện. Theo Trưởng phòng Dân số - Chi cục DS-KHHGĐ Nguyễn Văn Hùng (người chịu trách nhiệm điều phối hoạt động này), riêng trong năm 2013, thông qua hệ thống các điểm tư vấn, các chuyên gia đã “giải tỏa thắc mắc” về sức khỏe sinh sản tiền hôn nhân cho 4.161 lượt người qua hình thức trực tiếp, 1.664 lượt người qua điện thoại và 360 lượt người qua email. Anh Hùng còn cho biết thêm, Chi cục DS-KHHGĐ đang thành lập các câu lạc bộ tư vấn viên nhằm quy tụ những “cao thủ” từ các ban, ngành, đoàn thể trên địa bàn có điểm tư vấn.

Hiện Phòng Dân số- Chi cục DS-KHHGĐ TP HCM đang gấp rút chuẩn bị, sau đó xin ý kiến các đơn vị liên quan, để sau bắt tay vào thực hiện một hình thức truyền thông hiện đại. Đó là đưa các video clip hoạt hình với chủ đề truyền thông về mất cân bằng giới tính khi sinh, truyền thông về chăm sóc người cao tuổi vào các rạp chiếu phim trên toàn địa bàn. Tại gần 20 rạp, trước khi bắt đầu chiếu phim chính luôn có những clip quảng cáo các phim mới, sắp chiếu. Truyền thông DS-KHHGĐ sẽ tận dụng “khoảnh khắc vàng” đó để tiếp cận giới trẻ, đưa các thông điệp của ngành đến với người dân với hình thức dễ hiểu nhất. Anh cán bộ trẻ của Phòng Dân số còn “bật mí” với tôi: Sau khi áp dụng tại các rạp chiếu phim, ngành Dân số sẽ đề nghị đưa các clip truyền thông này lên màn hình của xe buýt- nơi có đủ đối tượng cần truyền thông…

 

Đội ngũ cán bộ, cộng tác viên dân số cơ sở chính là những “cánh chim không mỏi”, là các cánh tay nối dài, góp phần đắc lực giúp các mô hình hoạt động truyền thông DS-KHHGĐ hiệu quả hơn gấp bội lần, giúp ngành Dân số thành phố đạt nhiều kết quả khả quan; Bởi mục tiêu của hoạt động dân số hiện nay đã mở rộng hơn so với trước, đòi hỏi sự tham gia mạnh mẽ của nhiều loại hình dịch vụ y tế. Tuy nhiên, phương pháp chủ lực của ngành Dân số vẫn không thay đổi. Đó là đẩy mạnh truyền thông,vận động từ lãnh đạo đến người dân tích cực tham gia hưởng ứng Chương trình DS-KHHGĐ mà Đảng, Nhà nước đã giao phó.