Choáng với độ siêu bền của áo làm từ vỏ cây ở VN

Mỗi “áo giáp” làm gần 1 năm mới hoàn thành

Ông A Xen- Trưởng thôn Đắk Ôn kể lại rằng, trước kia, rừng núi còn rậm rạp, những người Hà Lăng luôn sống trong rừng sâu, tách biệt hoàn toàn với thế giới bên ngoài. Vậy nên, họ sống chủ yếu bằng việc săn bắn, hái lượm. Cùng với đó là bao nhiêu nguy hiểm rình rập khi phải tự mình chống chọi lại với thiên nhiên, thú vật và với cả những tộc người khác.

Để có vũ khí chiến đấu với kẻ thù và vật dụng phục vụ cho đời sống sinh hoạt, họ không chỉ chế tạo ra những chiếc cung tên, dao, mác mà một thứ đặc biệt rất quan trọng với người Hà Lăng đó là những chiếc áo giáp làm bằng vỏ cây.

Những chiếc áo này vừa giúp họ giữ ấm được cơ thể khi những cơn mưa gió kéo đến, vừa là thứ áo giáp làm giảm sự thương vong khi bị kẻ thù tấn công bằng cung tên hoặc dao. Vì lẽ đó, cho đến ngày nay, dù những chiếc áo vỏ cây này đã được thay thế bằng những chiếc áo vải hiện đại, thì những người Hà Lăng vẫn xem nó như là một báu vật của làng phải cất giữ cẩn thận.

Những chiếc áo làm bằng vỏ cây của người Hà Lăng không chỉ có tác dụng che chắn cho cơ thể, mà nó có thể tồn tại hàng trăm năm mà không bị mục nát theo thời gian. Chính vì vậy, để làm nên một chiếc áo bằng chất liệu vỏ cây này không phải là việc dễ dàng và không phải vỏ cây nào cũng có thể làm được. Nguyên liệu chính làm nên áo là vỏ cây, nhưng phải là vỏ từ cây mít rừng (người địa phương gọi là cây Kơ Pong) có đường kính chỉ 20- 30cm và là loài không có quả.

Để có được vỏ của loài mít này, người dân phải vào tận rừng sâu để tìm kiếm. Sau khi tìm được cây, người ta sẽ chặt xuống thành khúc dài từ 1 đến 2 mét (tùy may áo cho người lớn hay trẻ nhỏ) mang về nhà lột vỏ, cạo lớp vỏ bên ngoài, rồi ngâm phần vỏ bên trong này xuống nước khoảng 2 tháng liên tục. Khi đủ thời gian thì vớt lên, dùng chày đập dập, phơi khô trong bóng dâm và sau đó tách thành từng cọng, se thành sợi.

Dù đã sở hữu được những sợi của vỏ cây Kơ Pong, nhưng nó vẫn chưa đủ để hoàn thành một chiếc áo. Mà những vỏ cây này còn phải kết hợp với một thứ nguyên liệu thứ 2, cũng là nguyên liệu cuối cùng là dây La Plâh (thân dây to bằng ngón chân cái) để làm chỉ. Để biến cây La Plâh thành nguyên liệu chỉ thì nó kì công cũng không kém khi làm sợi Kơ Pong. Cây La Plâh phải được cho vào ống nứa, rồi nướng trên bếp lửa cho mềm, sau đó lấy ra để nguội rồi xé thành sợi nhỏ và phơi khô. Khi hai nguyên liệu này đã được phơi khô thành sợi, người ta sẽ lấy cây le chẻ nhỏ, vót nhọn để làm kim xâu chỉ La Pâh may thành áo.

Bao nhiêu tiền cũng không bán áo

Những chiếc áo cổ của người Hà Lăng đến nay không chỉ quý vì nó hiếm và khó kiếm nguyên vật liệu. Mà nó còn mang đậm dấu ấn lịch sử một thời của bộ tộc Hà Lăng, nên nó được người dân gìn giữ như báu vật.

Khi được hỏi bí quyết để làm nên một chiếc áo bằng vỏ cây, ông A Xen trầm ngâm cho biết: “Người Hà Lăng đang mất dần đi bí quyết làm áo, thế hệ trẻ bây giờ không còn ai biết cách làm áo, những người cao tuổi biết làm hầu hết đã về với Yàng. Bản thân chúng tôi cũng đang rất lo lắng vì người Hà Lăng chúng tôi có thể mất đi cách làm áo này”.

Không chỉ vậy, nguyên liệu dùng để làm áo cũng ngày một khan hiếm khi rừng đang bị tàn phá quá nhiều. Vì vậy, muốn tìm được nguyên liệu phải vào tận rừng sâu cả tuần nhưng cũng chưa chắc đã thấy: “Chúng tôi cũng đang tìm cách khôi phục lại cách làm áo, nhưng bây giờ tìm được người biết làm để dạy lại khó lắm. Vì người Hà Lăng bây giờ đã sống rải rác khắp nơi và đã du nhập cuộc sống hiện đại, nên cũng không còn mấy ai quan tâm đến việc làm áo bằng vỏ cây nữa.

Theo Người đưa tin