Dân “ba cùng” với độc hại từ mủ cao su

Vận chuyển mủ cao su không che đậy khiến mùi bốc lên nồng nặc.

Ruộng, nhà “ngập” mùi thối

Theo sự chỉ dẫn của người dân, từ QL217 đi vào làng Sành, xã Cẩm Ngọc khoảng 2 km, thế nhưng để vào được đến làng, chúng tôi đã phải đánh vật với cung đường lầy lội, ổ gà, ổ trâu do trời mới mưa. Tuy nhiên, bẩn một chút còn đỡ, chứ hôm nào nắng thì bụi bay mù mịt, người đi đường sẽ bị nhuộm đỏ bởi đất ở đây vốn “mến người”.

Ông Quách Văn Chất, Trưởng thôn Sành cho biết: “Nhà máy Chế biến cao su đi vào sản xuất từ năm 2005, người dân đã nhường đất mở rộng đường cho xe ô tô ra vào thuận lợi. Từ khi nhà máy đi vào sản xuất, người dân trong thôn phải khốn khổ bởi ảnh hưởng môi trường. Mới đầu ngửi mùi mủ cao su, ai nấy cũng nôn nao, choáng váng, hắt sì hơi thường xuyên, rất khó chịu. Tưởng là họ chạy thử mới có mùi như thế nhưng mùi ngày một nặng hơn khiến người dân bức xúc. Đã nhiều lần dân lên tận trụ sở xã để yêu cầu giải quyết. Các cơ quan chức năng có về thanh, kiểm tra nhưng rồi đâu lại vào đấy. Thôn có 197 hộ với 823 nhân khẩu, đặc biệt đường vào nhà máy có 1 phòng học (28 cháu) mầm non khiến nhiều phụ huynh lo lắng. Hôm nào nồm trời, gió nam lên thì cả thôn “lãnh đủ” thứ mùi khó chịu này.”

Một người dân tận tình dẫn chúng tôi đến khu vực nhà máy, nơi ống khói đang phả ra thứ mùi kinh khủng như muốn ngạt thở. Ngay bên đường, đập vào mắt là hệ thống bể xử lý nước thải của nhà máy đang bốc mùi hôi thối. Đặc biệt, hệ thống kênh dẫn, bể chứa này hoàn toàn “lộ thiên”, không được che đậy, đặc quánh và đen ngòm ô nhiễm. Trong khi đó, vị trí các bể được đặt ở địa thế thấp, trũng, lại nằm ngay sát với khe suối. Chỉ cần một trận mưa là các thứ chất thải này ập xuống ruộng lúa, xuống sông, suối. Trên thực tế đã nhiều lần bể xử lý bị vỡ, tràn và gây ô nhiễm suối nguồn, ao hồ. Người dân bức xúc, kêu cứu nhiều lần nên nhà máy không còn dám xả thải trực tiếp ra môi trường nữa. Nhà máy đã xây dựng bể lắng, lọc nhưng lại không có bạt che đậy nên cứ mưa lớn là nước thải ngập, tràn ra ngoài.

Không gian “ngạt” vì khói

Hệ thống mương chứa chất thải không đậy nắp gây ô nhiễm. Ảnh: P.T

Điều khiến người dân lo lắng nhất vẫn là mùi hôi thối từ ống khói của nhà máy tỏa ra. Theo đó, do vị trí đặt nhà máy ở thung lũng thấp, xung quang là núi cao, trong khi hệ thống ống khói quá thấp (chừng 15m) nên lượng khói thải không thể khuếch tán đi nơi khác mà cứ âm ỉ trong những tán cây, sườn núi và nhà dân. Hôm nào nồm trời thì mùi càng trở nên ngột ngạt, người người mệt mỏi, chán ăn uống. Không thể chuyển nhà đi chỗ khác, người dân nơi đây vẫn phải “thích ứng” với cái thứ mùi mà họ gọi là “mùi cóc chết” này. Gần đây, lo cho thế hệ tương lai, cứ vào chính vụ cao su, nhiều gia đình đã phải  mang con, cháu mình gửi cho anh, em họ hàng ở xa trông dùm. Tuy nhiên, không phải hộ nào cũng có điều kiện mà gửi nhờ con cái đi được, nên đa phần các cháu vẫn phải ngày đêm hít thở không khí ô nhiễm đó, sống cùng với các loại chất thải, nước thải ô nhiễm của nhà máy cao su đó.

Trao đổi với PV, ông Dương Văn Vân, Phó Chủ tịch UBND xã Cẩm Ngọc cho biết: “Người dân làng Sành đã nhiều lần phản ánh về tình trạng ô nhiễm môi trường do nhà máy chế biến mủ cao su gây ra. Xã đã báo cáo lên cấp trên để tìm hướng giải quyết, mỗi đợt về kiểm tra thì môi trường được cải thiện được thời gian ngắn sau đó đâu lại vào đấy. Hôm 10/10 vừa qua, các cơ quan chức năng có vào kiểm tra phát hiện nước thải vẫn để chảy ra môi trường khi chưa được xử lý, đoàn yêu cầu bịt ngay lại. Hệ thống mương bê tông chứa chất thải không có nắp đậy, bể lắng, lọc không có bạt che gây mùi khó chịu. Ống khói nhà máy còn thấp, khiến mùi không phát tán ra xa mà tụ lại khiến mùi nồng nặc, đoàn kiểm tra đã yêu cầu công ty sớm có biện pháp khắc phục”.

Cũng theo ông Vân thì tuyến đường vào nhà máy này đi qua khu dân cư, nắng thì bụi bẩn, mưa thì lầy lội. Trước kia Công ty TNHH MTV Cao su Thanh Hóa có hứa sẽ đầu tư nhựa hóa tuyến đường này nhưng đến nay vẫn chưa thấy đâu nên khi các xe vận chuyển mủ cao su qua đây không chỉ bốc mùi mà còn khiến đường xuống cấp, càng làm người dân bức xúc.

Ngọc Hưng – Phương Thanh