Diễn đàn 40 năm hợp tác Y tế Việt Nam – Nhật Bản: Dấu ấn và những kỳ vọng

Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến trao kỷ niệm chương Vì sức khỏe nhân dân và quà lưu niệm cho Trưởng đại diện JICA. Ảnh: Việt Nguyễn.

Đóng góp lớn

Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến nhấn mạnh: “Trong 40 năm qua, quan hệ hợp tác giữa hai nước không ngừng mở rộng và phát triển. Đến nay, Nhật Bản đã trở thành đối tác chiến lược, hiện là một trong những nhà tài trợ ODA song phương lớn nhất cho Việt Nam nói chung và ngành y tế nói riêng. Thông qua JICA, Chính phủ Nhật Bản đã hỗ trợ cho y tế Việt Nam nhiều dự án viện trợ không hoàn lại, hợp tác kỹ thuật và nguồn vốn vay ưu đãi”.

Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến đánh giá, các dự án hợp tác với Nhật Bản đều được thực hiện rất hiệu quả, mang lại những đóng góp tích cực cho công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân, tăng cường cơ sở bệnh viện, tăng cường năng lực chẩn đoán, điều trị, chăm sóc bệnh nhân và quản lý bệnh viện…

“Trong thời gian qua, ba bệnh viện đầu ngành của ba miền Bắc-Trung-Nam là Bạch Mai, Trung ương Huế và Chợ Rẫy đều nhận được viện trợ không hoàn lại của Chính phủ Nhật Bản để nâng cấp cơ sở vật chất, trang thiết bị, hợp tác kỹ thuật. Ba bệnh viện này đã, đang phát huy thành quả các dự án đạt được, góp phần nâng cao chất lượng các dịch vụ chăm sóc y tế và mô hình bệnh viện vệ tinh tại các bệnh viện tuyến dưới ở mỗi khu vực thông qua công tác đào tạo cán bộ, chỉ đạo tuyến”, PGS.TS Nguyễn Thị Kim Tiến nói.

Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến khẳng định, trong lĩnh vực y tế dự phòng, Nhật Bản đã hỗ trợ rất tích cực cho công tác tiêm chủng mở rộng, góp phần đáng kể vào thành quả của ngành y tế Việt Nam như thanh toán bại liệt, loại trừ uốn ván sơ sinh, khống chế bệnh sởi, phòng và hạn chế lây nhiễm HIV/AIDS, các dịch bệnh nguy hiểm như: SARS, cúm A/H5N1, A/H1N1.

Những biểu tượng đẹp

Đoàn bác sĩ người Nhật đến BV Chợ Rẫy thực hiện phẫu thuật sọ não năm 1966. Ảnh tư liệu của BS Ishizaki.

Từ những giúp đỡ quý báu này, BV Bạch Mai và BV Chợ Rẫy hiện đã là bệnh viện hạng đặc biệt tại hai miền. BV Chợ Rẫy có lịch sử hợp tác lâu dài nhất với JICA, không chỉ giới hạn ở kỹ thuật lâm sàng mà còn phát huy vai trò hướng dẫn cho các BV phía Nam về quản lý bệnh viện như chăm sóc toàn diện, kỹ thuật phục hồi chức năng. BV Bạch Mai thì ghi dấu đặc biệt trong nỗ lực khống chế thành công dịch SARS năm 2003. Ông Tsuno Motonori nhận xét: “BV Bạch Mai chính là biểu tượng hợp tác cho quan hệ Việt Nam – Nhật Bản trong lĩnh vực y tế”.

TS. Trần Như Dương, Phó Viện trưởng Viện VSDT Trung ương đánh giá: “Với hỗ trợ của Chính phủ Nhật Bản, sự ra đời và hoạt động của các phòng thí nghiệm an toàn sinh học (ATSH) cấp 3 tại Viện VSDT Trung ương đã góp phần tích cực, hiệu quả trong việc kiểm soát các bệnh truyền nhiễm mới và tái xuất hiện tại Việt Nam; đồng thời khẳng định vai trò và vị thế của ngành y tế dự phòng trong sự nghiệp chăm sóc sức khỏe nhân dân. Từ đây, mạng lưới các phòng thí nghiệm ATSH cấp 3 của Việt Nam đang dần hình thành, kinh nghiệm thực hiện ATSH của Viện cũng được chia sẻ và áp dụng trong mạng lưới”.

Kỳ vọng tương lai

Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến cũng thẳng thắn nêu ra nhiều thực trạng còn tồn tại của ngành y tế trong nước, trong đó cơ sở hạ tầng vẫn là vấn đề bức xúc nhất. “Rất nhiều người bệnh xuất ngoại đến Singapore, Thái Lan, Mỹ, Hàn Quốc chữa bệnh để được hưởng những dịch vụ hạ tầng tốt hơn, dù chất lượng kỹ thuật ở Việt Nam cũng không hề thua kém”, Bộ trưởng nói. Ngoài ra là quá tải bệnh viện, viện phí thì 17 năm mới điều chỉnh một số nội dung, thủ tục khám chữa bệnh còn chưa thuận lợi...

Để giảm tải bệnh viện, nhằm chăm sóc sức khỏe nhân dân được tốt hơn, tại diễn đàn, Giám đốc BV Chợ Rẫy Nguyễn Trường Sơn đề xuất tiếp tục hợp tác với các tổ chức Nhật Bản thông qua JICA, chú trọng đến việc triển khai dự án cho các tỉnh, khu vực còn khó khăn và xây dựng đề án ODA cho cơ sở 2 BV Chợ Rẫy (tức BV Hữu nghị Việt – Nhật Chợ Rẫy). Tham tán Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, ông Hideo Suzuki cũng khẳng định, trong thời gian tới, Chính phủ Nhật Bản sẽ giúp đỡ xây dựng cơ sở 2 của BV Chợ Rẫy.

40 năm, người Nhật ấn tượng điều gì? Ông Fumihiko Okiura, Phó Trưởng đại diện JICA. Ảnh: V.N. Trả lời PV Báo GĐ&XH, ông Fumihiko Okiura – Phó Trưởng đại diện JICA tại Việt Nam nói: “Chúng tôi có rất nhiều dự án, các chương trình khác nhau tại Việt Nam, cũng khó để điểm lại xem cái nào đáng nhớ, ấn tượng và tiêu biểu nhất. Với cá nhân tôi, tôi muốn nêu ra 2 cái tên. Thứ nhất là BV Chợ Rẫy, nơi JICA đã có hợp tác rất lâu dài, gần 50 năm nay. Thứ hai là dự án khác rất nhỏ, thực hiện tại BV Chợ Rẫy, là dự án phục hồi chức năng, kéo dài 3 năm, giúp cho những bệnh nhân tai biến mạch máu não, xuất huyết não. Chúng tôi nghĩ nó có ý nghĩa nhân văn rất lớn, không chỉ đơn thuần giúp người bệnh khỏe mạnh trở lại mà còn giúp người khuyết tật hòa nhập lại cộng đồng. Dự án đã giúp không chỉ BV Chợ Rẫy mà nhiều BV ở miền Nam, cũng như bệnh nhân và người thân được hưởng lợi từ dự án hiểu về lợi ích của việc phục hồi chức năng sau phẫu thuật. Việc này làm càng sớm càng tốt, càng đỡ cho chi phí điều trị, sau này người bệnh hòa nhập cộng đồng càng dễ dàng”.

Việt Nguyễn