Không nên thu bắt buộc
Vừa hớt hải đỗ xịch chiếc xe máy cà tàng trước cổng Trường chuyên Hà Nội - Amsterdams (Ams) để đón con, chị Trần Thị Hương vừa đưa tay quệt vệt mồ hôi trên trán. Chị cho biết nhà mình ở tận Vĩnh Tuy (quận Hoàng Mai). Hàng ngày, để đưa đón con, chị phải đi hơn 20km.
Sáng nào cũng vậy, khoảng 2h, chị phải dậy phóng xe đến làng hoa Nhật Tân (quận Tây Hồ), cũng không kém xa để mua hoa từ nhà dân. Sau đó, mang về chợ Vĩnh Tuy bán lại. Hôm thời tiết mát mẻ, chị còn có lãi chút ít. Chồng chị Hương làm nghề chạy xe ôm ở ngõ Minh Khai (quận Hai Bà Trưng). Thu nhập của hai vợ chồng bấp bênh theo thời tiết nên nuôi được một đứa con học lớp 6 ở trường lớn như Ams quả không đơn giản. “Thấy con ghi danh rồi thi đỗ vào Ams mà tôi sợ lạnh cả sống lưng. Riêng tiền xăng hàng ngày đi đón cháu, mỗi ngày cũng mất vài chục nghìn. Ngoài ra, mỗi tháng phải đóng cả tiền ăn bán trú và tất cả các khoản còn lại ở trường đến 900.000đ/tháng. May mà trường còn thu hợp lý, không có nhiều khoản như một số trường khác nhưng nói chung, để nuôi được đứa con học đến nơi đến chốn trong thời buổi này thật quá chật vật”, chị Hương tâm sự.
Đồng cảm với chị Hương, chị Lê Hồng Minh (Viện 354, Bộ Quốc phòng) cũng cho biết, gia đình chị có hai con đang học phổ thông. Con đầu học lớp 10 ở Trường THPT Minh Khai. Đứa út học lớp 6 Trường Ams. Theo chị, do con mình học trường công lập nên học phí thấp. Ngoài ra, các loại tiền như photo, gửi xe, tiền vệ sinh, nước uống... cũng được thu rải rác hàng tháng. Tuy nhiên, lương của hai vợ chồng khéo tằn tiện chi tiêu lắm mới đủ đáp ứng việc học của các con đến vài triệu đồng/tháng. Theo chị Minh, các loại tiền lặt vặt trên đây không nhiều nhưng không nên tính toán để thu bắt buộc mà phải dựa trên tinh thần tự nguyện có bàn bạc thì “dễ thở” hơn.
|
|
|
Vấn đề học phí luôn là mối lo của các bậc phụ huynh (Ảnh chỉ có tính minh họa: Chí Cường) |
Chị Trần Thị Thu Hương (đường Nguyễn Trãi, quận Thanh Xuân) cũng cho biết, hai vợ chồng chị đều làm nghề tự do. Chị phải ở nhà nội trợ nên không có lương. Trong khi đó, hai vợ chồng phải nuôi hai con theo học. Các chi phí phục vụ việc học của các con, phụ huynh phải chấp nhận. Ngoài ra, những khoản tiền thu ngoài việc học tập, tốt nhất nên tuỳ tâm hoặc có sự thống nhất giữa phụ huynh và nhà trường.
Càng cụ thể càng dễ kiểm soát
Cũng là một phụ huynh đang có cháu gái theo học tại một Trường THCS trên địa bàn quận Ba Đình, PGS. TS Võ Thị Minh Chí, Phó Viện trưởng Viện nghiên cứu Sư phạm (Trường ĐHSP Hà Nội) khẳng định, việc lạm thu hay không là do cấp cơ sở, không phải do chính các em học sinh. Nếu quản lý tốt ở cấp này, sẽ ổn định được tình hình. Các khoản thu càng rõ ràng mạch lạc, càng cụ thể càng dễ kiểm soát. Đồng quan điểm này, chị Trần Thị Thu cũng đưa ra dẫn chứng, cùng là trường THPT nhưng ở trường Ams, cô giáo lớp con chị rất nhẹ nhàng, không tỏ thái độ vòi vĩnh hoặc nghĩ các khoản thu linh tinh để “làm khó” phụ huynh. Thế nhưng tại sao một số trường vẫn có tình trạng “lạm thu”? Vậy phải chăng do cách thu của từng trường? Vì vậy, tốt nhất nên xem xét lại để có cách thức hợp lý.
Đặc biệt, theo PGS Võ Thị Minh Chí, riêng về học phí, phải đảm bảo người dân được kiểm soát. Việc dự kiến thu gộp một số khoản sẽ tiện cho người thu nhưng về chính sách xã hội và nhiều vấn đề khác thì không hợp lý. Chúng ta nên tính toán để tất cả mọi người đều có cơ hội đi học. Hiện xã hội đang phân hoá giàu nghèo rõ rệt. Ở cùng một khu vực thành thị, không phải mọi người đều có thu nhập cao như nhau. Vì vậy, nên tính toán khoản gì gộp, khoản gì không nên gộp cho hợp lý nếu không sẽ khó khăn cho nhiều phụ huynh học sinh có thu nhập thấp.
Chị Trần Thị Thu Hương cũng nhận xét, việc thu gộp một số khoản với học phí cần được xem xét lại. Nếu gia đình có nhiều con theo học, việc bắt buộc đóng cùng lúc nhiều khoản vào đầu năm, sẽ vô cùng khó khăn cho nhiều phụ huynh.
|
Ngay sau khi đưa thông tin về đề án học phí đang xây dựng, ngày 29/4, Sở GD&ĐT Hà Nội có văn bản yêu cầu các đơn vị báo cáo chi phí bình quân/học sinh của khối Mầm non, Tiểu học, THCS, THPT và GDTX năm 2009 để làm cơ sở xác định học phí cho năm tới. Trước ngày 6/5/2010, các đơn vị phải báo cáo nội dung này về Sở GD&ĐT.
Cụ thể, các đơn vị sẽ lên danh sách chính xác tất cả các khoản thu bao gồm cả các khoản thu dưới hình thức thoả thuận hoặc do cha hội mẹ học sinh thu để phục vụ cho hoạt động của đơn vị. Đồng thời, đề xuất chi phí bình quân/học sinh/năm của các khối này qua việc lựa chọn tối thiểu 5 đơn vị đối với từng khối học ở các vùng khác nhau trên địa bàn để tính toán số liệu. Riêng đối với các huyện Ba Vì, Mỹ Đức, Thạch Thất, Quốc Oai sẽ tính thêm chi phí bình quân cho học sinh miền núi.
Mức học phí mới, sẽ được tính toán cùng với định mức ngân sách, các đơn vị đủ kinh phí cho hoạt động dạy và học. Sau đó, các đơn vị không được tự ý đề ra các khoản thu nào dưới hình thức thoả thuận hoặc để cha mẹ học sinh thu phục vụ cho hoạt động chính khoá của nhà trường. |
Lương Mỹ