Khi giới trẻ phát khóc vì sách ngôn tình

Nhiều độc giả trẻ chen lấn để gặp nữ tác giả sách ngôn tình trong buổi giao lưu hôm 4/4. Ảnh: L.Mai

Ngôn tình có xấu thật không?

Có mặt tại cuộc giao lưu với nhà văn Diệp Lạc Vô Tâm, tác giả của hàng loạt tập sách ngôn tình bán chạy tại Việt Nam như: “Động phòng hoa chúc sát vách”, “Chờ em lớn nhé, được không?”, “Sa ngã vô tội”, “Phong Mạc động tình”… chúng tôi không khỏi choáng váng khi hội trường hàng nghìn người không còn một chỗ chen chân. Các bạn trẻ cùng hò hét, một số thì trèo lên tường để được tận mắt nhìn thấy nữ nhà văn “bằng xương bằng thịt”. Không khó để bắt gặp những gương mặt “búng ra sữa”, mặc đồng phục học sinh vừa nghe tác giả trò chuyện, vừa tay trong tay, môi kề môi đúng chất… ngôn tình. Một số bạn trẻ khác thì nghẹn ngào, nước mắt lưng tròng, tay khư khư cuốn sách chờ xin chữ kí của tác giả. Niềm say mê ngôn tình đã khiến các bạn trẻ thuộc làu làu từng đoạn trích, từng khúc nhạc trong những tác phẩm, đến mức nhà văn cũng phải chịu thua trong trò chơi đố vui.

Theo thống kê, từ năm 2006, sách ngôn tình Trung Quốc đã “đổ bộ” vào Việt Nam làm nên cơn sốt trong giới trẻ, đặc biệt là lứa tuổi vị thành niên. Vậy độc giả trẻ đang “nghiện” ngôn tình tới mức nào? Trước câu hỏi này, chúng tôi nhận được khá nhiều ý kiến ngay sau buổi gặp gỡ tác giả Diệp Lạc Vô Tâm.

Nguyễn Quang P (sinh viên ĐH Luật) cho biết: “Em nghĩ độ tuổi vị thành niên luôn thích khám phá, đặc biệt là những chuyện tình cảm, giới tính… nên đọc sách như một trải nghiệm thì chẳng có gì là xấu cả. Nhưng có một thực tế em quan sát được từ bạn bè là rất nhiều bạn đã nghiện sách ngôn tình, bị cuốn hút bởi những đoạn văn mô tả cảnh “ướt át” với những từ ngữ nhạy cảm, thấm đẫm nhục dục…”.

Lê Kim V (sinh viên ĐH Ngoại thương) được mệnh danh là “con mọt ngôn tình” chia sẻ: “Một năm em đọc hơn 100 cuốn sách ngôn tình. Càng đọc càng mê, đến mức không thể dứt ra được. Em thường thức trắng đêm, thậm chí đọc thông sang cả ngày hôm sau cho đến trang cuối cùng của truyện rồi mới yên tâm… ngủ bù”. Cũng theo tiết lộ của V, hiện tại cô đang phải thi lại 6 môn và nếu không qua được sẽ phải học lại 1 năm.

Có thể nói, không phải tới bây giờ ở Việt Nam mới rộ lên trào lưu đọc sách ngôn tình mà vào những năm 1980-1990, đã có nhiều người mê tiểu thuyết diễm tình của nữ văn sĩ Quỳnh Dao (Trung Quốc). Nhưng vì sao tới bây giờ, trào lưu này mới bị coi là vấn nạn? Điều đó hoàn toàn phụ thuộc vào sự tiếp nhận của độc giả và tính tương tác đám đông.

Quan sát cuộc giao lưu đình đám hôm 4/4 vừa qua, hai đặc điểm trên được thể hiện khá rõ. Ở phần độc giả hỏi, tác giả trả lời, theo thống kê của chúng tôi, những câu hỏi có tần suất lặp lại nhiều nhất là: Kinh nghiệm chăn gối, yêu cùng lúc vài người, yêu thế nào để được thỏa mãn… Khi một bạn trẻ đặt câu hỏi cho tác giả và giới thiệu rằng, mình đã đọc sách ngôn tình được hơn một năm thì ngay lập tức nhận được những cái nhìn “kì thị” của đám đông trong hội trường, bởi với dân “nghiện” ngôn tình thì một năm đọc sách được xem là quá “lạc hậu”.

Đủ biến văn hóa đọc thành “cái ao tù”?

Lý giải về cơn mê mẩn truyện ngôn tình trong giới trẻ, chị Nguyễn Thị Minh Thương - nghiên cứu sinh văn học tại Trung Quốc cho biết: “Tuổi trẻ thường có những sự mộng mơ, những cơn khủng hoảng nên việc tìm đến truyện, nơi có những điều không thể xảy ra trong đời thực của họ là điều có thể hiểu được. Theo tôi, bản chất ngôn tình không có lỗi, chính xác hơn là chúng ta chỉ nên tập trung vào sự lệch lạc trong cơ cấu và tiếp nhận văn học dịch ở Việt Nam để người trẻ tuổi không thoát khỏi khủng hoảng này bằng sự khủng hoảng khác, trầm trọng hơn”.

Dịch giả Trần Đình Hiến, người đã có hàng chục năm nghiên cứu về văn học Trung Quốc chia sẻ: “Tại Trung Quốc, những ấn phẩm như vậy khá phổ biến và không bị kiểm soát vì nó được xếp vào dòng sách nghiệp dư, bình dân. Vấn đề là dòng sách này ở Trung Quốc chỉ chiếm một phần nghìn văn hóa đọc. Còn ở Việt Nam, sách ngôn tình đã chiếm lĩnh văn hóa đọc của giới trẻ”.

Qua tìm hiểu, có thể nhận ra đang tồn tại những “biến tướng” xuất phát từ lòng hâm mộ sách ngôn tình trong giới trẻ như: Sống ảo tưởng, hời hợt, tệ nạn xã hội, bị xâm lấn về văn hóa-ngôn ngữ... Để bao biện cho những cơn “nghiện” ngôn tình, nhiều bạn trẻ thường so sánh với việc thế hệ trước mê đọc tiểu thuyết của Quỳnh Dao mà không hề nhận ra một khác biệt rất lớn, đó là sự có mặt của Internet. Ngày nay, từ niềm say mê của một cá nhân có thể lan tỏa đến một cộng đồng với rất nhiều “fan cuồng”, nhiều chiêu trò tương tác.

Nhà văn Trang Hạ, được coi là một trong những người giới thiệu sách ngôn tình vào Việt Nam đánh giá: “Nếu nhìn theo khía cạnh tích cực, sách ngôn tình mang lại công việc cho nhiều dịch giả, còn độc giả thì có sách để đọc và nhà sách thì thu lợi nhuận cao. Tuy nhiên, ở khía cạnh khác, ngôn tình khiến chúng ta phải giật mình trước những trách nhiệm xã hội của bản thân khi nhiều độc giả đã đọc hàng trăm cuốn sách một năm. Các hội chợ sách bị biến thành nơi giao lưu của người “nghiện” ngôn tình, thậm chí giảng đường đại học cũng như cái chợ. Ở Việt Nam, số tiền lợi nhuận từ kinh doanh sách của các tác giả trẻ trong nước chưa đủ để biến tác giả và nhà làm sách thành triệu phú, nhưng đã đủ để biến văn hóa đọc thành một cái ao tù”.

Được biết, sau cuộc giao lưu ngày 4/4, nữ tác giả Diệp Lạc Vô Tâm sẽ tiếp tục vào TPHCM để gặp gỡ độc giả. Suốt buổi trò chuyện, tác giả này đã từ chối tất cả câu hỏi liên quan đến tên tuổi thật, quan điểm cá nhân về sách ngôn tình. Rời khỏi đám đông hàng nghìn người, sự có mặt của một vài bạn trẻ đứng “vòng ngoài” khiến chúng tôi không khỏi chạnh lòng. Trịnh Minh T (sinh viên ĐH Kinh tế Quốc dân) tâm sự: “Em cũng từng đọc sách ngôn tình. Nhưng bây giờ, đứng trước một tác phẩm, điều đầu tiên em nghĩ đến là tìm lý do để... không đọc nó. Em mong muốn sẽ có những cuộc tọa đàm, trao đổi nghiêm túc về vấn đề này để định hướng cho độc giả trẻ”.

Lữ Mai/Báo Gia đình & Xã hội