Không có chuyện phóng đại dự báo bão

Ông Bùi Minh Tăng

NNVN

Thưa ông, dư luận đang cho rằng bão số 1 nhỏ hơn nhiều so với dự báo của NCHMF, thực chất có đúng?

Tôi xin nói thẳng, những ai cho rằng các thông số ảnh hưởng của bão số 1 nhỏ hơn so với thực tế là không khách quan và ít hiểu biết về dự báo bão. Thực tế chúng tôi đã dự báo bão số 1 đổ bộ vào Việt Nam cấp 10, 11 và hoàn toàn chính xác. Nếu xét ở thời điểm này thời điểm kia thì có sự chênh lệch, nhưng theo suốt quá trình của bão thì NCHMF không có dự đoán nào vượt qua các sai số cho phép.

Ông có thể chứng minh?

Cụ thể, bão số 1 vừa rồi trên đảo Bạch Long Vĩ, gió mạnh 40 m/s, cấp 13, giật cấp 17 (57m/s). Đảo Cô Tô, gió mạnh 26m/s, cấp 10, giật cấp 13 (40m/s). Còn trên đất liền, toàn bộ tỉnh Quảng Ninh, Hải Phòng giật cấp 11,12, người dân ở những nơi này sẽ thấy bão số 1 quá mạnh, dự báo có phần nhẹ hơn so với thực tế. 

Nhưng thực tế dự báo hướng đi của bão quá “vênh” qua từng thời điểm?

Nhìn sơ đồ đường đi của bão mọi người thấy đường thẳng nhưng trong quãng di chuyển đó có sự di chuyển dích dắc, lúc lệch đông lúc lệch tây và rất biến hóa. Trong 6 giờ bão chuyển hướng bắc, chúng tôi vẫn theo dõi nhưng chờ xem bão ổn định theo hướng nào rồi thông báo chính thức. Chúng tôi cố gắng tránh nói bão yếu đi hay đổi hướng trong từng thời gian ngắn mà bám sát để dự báo, thông báo vùng ảnh hưởng. 

Phải chăng dự báo của NCHMF theo kiểu cứ "phóng" lên để lên dây cót cho các địa phương?

Không phải. Dự báo bão phải khoa học. Một cơn bão thường có độ lệch của nó. Cơn bão vừa rồi có độ lệch rất lớn giữa phía Bắc và Nam, vì thế phải mở rộng phạm vi dự báo để đề phòng. Một cơn bão thường có 2 vành. Vành trong, cấp 10 rất nhỏ nhưng gió cực mạnh còn vành ngoài rất lớn, phạm vi ảnh hưởng khá rộng.

Bão số 1 vừa rồi di chuyển biến hóa nên phạm vi lại càng lớn hơn. Một ngày trước thì không thể xác định tâm bão nằm ở chỗ nào. Khó dự báo chính xác, tâm bão vào địa điểm nào, trong một khoảng hẹp nào cả. Sớm nhất cũng phải mất 3 - 4 giờ mới có thể dự báo chính xác tâm bão vào đâu. Căn cứ vào độ phức tạp về hướng đi của bão chúng tôi lấy phạm vi ảnh hưởng từ Hải Phòng đến Nghệ An và thu hẹp dần dần. 

Còn lượng mưa thì sao? Nhiều nơi nói mưa lớn thì mưa rất nhỏ, thậm chí các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An mưa chưa đủ... giải hạn?

Lượng mưa cũng thay đổi so với dự báo ban đầu vì nhiều lý do không ai có thể lường được. Trong tất cả các cơn bão thì lượng mưa thường đối nghịch với gió. Gió mạnh thì mưa ít. Hải Phòng, Quảng Ninh lượng mưa thấp hơn Nam Định, Thái Bình, Ninh Bình….

Mô tô, xe máy đổ ngã giữa cầu Bãi Cháy (Quảng Ninh) do ảnh hưởng của bão số 1. Ảnh: Báo Quảng Ninh

Điều đó có nghĩa là công tác dự báo quá khó khăn?

Tương quan mức chính xác các dự báo giữa ta và nước ngoài thế nào?

Nếu ở khơi xa mình dự báo không bằng họ vì vệ tinh họ tốt hơn mình. Nếu gần bờ mình lại tốt hơn vì có hệ thống quan trắc. Ví dụ cơn bão số 1 vừa rồi mình phát tin cuối cùng ngày 18, còn Nhật Bản, Trung Quốc sáng nay mới phát tin cuối cùng. Vì họ căn cứ vào vệ tinh. Mà vệ tinh thì chỉ tương đối, hỗ trợ thôi. Cần phải có quan trắc mặt đất.