Lạ kỳ chuyện hơn 600 người ký tên “đòi” nắn lại... sông

Ngã ba sông Bắc Hưng Hải đoạn chảy qua thôn Cửu Yên đã bị nắn theo hướng khác, đoạn sông cũ đã được lấp trồng cây. ảnh: T.G

Kiến nghị nắn lại dòng sông

Ngày 16/11 tới, Sở NN&PTNT tỉnh Bắc Ninh và cơ quan chức năng huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh phải triệu tập cuộc họp để giải quyết đơn kiến nghị “đòi sông” của hàng trăm hộ dân thôn Cửu Yên, xã Ngũ Thái (Thuận Thành). Theo phản ánh của người dân thôn Cửu Yên, hệ thống sông thuỷ lợi Bắc Hưng Hải được hình thành vào năm 1958. Đây là công trình đại thuỷ lợi của khu vực miền Bắc lúc bấy giờ. Đoạn chảy qua thôn Cửu Yên, sông Bắc Hưng Hải hay còn gọi là sông Dâu bám sát tỉnh lộ 283. Dòng sông này gắn bó với hàng ngàn người dân trong xã từ nhiều năm nay. Hình ảnh “sông bám đường” tạo ra cảnh quan rất đẹp. Tuy nhiên, từ năm 2007 đến nay, dòng sông này đã được nắn theo hướng khác và hiện nay người dân ở đây đồng loạt ký tên, gửi đơn đòi nắn lại dòng sông như cũ.

Ông Nguyễn Thế Trai, Chi hội trưởng Chi hội Người cao tuổi thôn Cửu Yên khi nói về quá trình nắn sông của xã Ngũ Thái đã cho rằng quy trình này dân không được họp bàn và thông qua. Ông Trai cho biết, sông Bắc Hưng Hải nằm ở giữa tỉnh lộ 283 và cánh đồng Tranh của làng. Đây là cánh đồng màu mỡ phì nhiêu. Năm 2001, do cánh đồng có cốt nền cao nên các hộ dân thống nhất với xã hạ cốt nền, lấy đất bán cho lò gạch thủ công. Thoả thuận giữa dân và chủ lò là chỉ hạ cốt khoảng 80cm để thuận tiện việc tưới tiêu. Tuy nhiên, sau đó cốt đồng bị hạ xuống sâu trên dưới 1,5m khiến cả khu đồng Tranh biến thành ao sâu mùa nước về. Từ đó, các hộ dân không thể canh tác được và bỏ hoang 11 năm nay. Khi cốt đồng hạ xuống gần bằng mặt sông thì năm 2007, các cấp chính quyền tỉnh Bắc Ninh đã ra văn bản để nắn dòng sông Bắc Hưng Hải vốn chạy quanh cánh đồng Tranh. Phương án mà Công ty khai thác công trình thủy lợi Nam Đuống, đơn vị quản lý dòng sông này đưa ra và được phê duyệt là dời dòng sông đang ở vị trí nằm giữa tỉnh lộ 283 và cánh đồng Tranh sang phía đối diện của cánh đồng, xoá ngăn cách giữa tỉnh lộ 283 và cánh đồng Tranh.

Theo phản ánh của người dân thôn Cửu Yên, khi thực hiện dời sông, họ đã không nhận được văn bản thu hồi, đền bù, giải phóng mặt bằng nào liên quan đến dự án. Mới đây, ngày 2/8, 608 người dân thôn này đã ký văn bản gửi chính quyền địa phương để yêu cầu nắn lại dòng sông như cũ.

Tỉnh phê duyệt thì sẽ “nắn sông”

Người dân thôn Cửu Yên trong buổi làm việc với PV. Ảnh: M.L

Ông Nguyễn Tiến Thuyết, Bí thư Đảng uỷ xã Ngũ Thái cho biết, nguyện vọng đòi nắn lại dòng sông theo hướng cũ là của phần đa người dân thôn Cửu Yên. Về thủ tục, trình tự, chính quyền làm đủ nhưng chưa được thực hiện đúng quy trình nên người dân bất bình. Theo đó, ngày 29/10/2004, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh ra văn bản số 1489/NN-CT gửi các đơn vị liên quan về việc đồng ý chuyển ngã ba sông Dâu – Đình Dù – Lang Tài từ vị trí K4 650 (bám tỉnh lộ 283 và bờ hữu cánh đồng Tranh) sang vị trí K4 970 (sang bờ tả cánh đồng Tranh). “UBND xã Ngũ Thái có trách nhiệm đảm bảo việc đền bù, giải phóng mặt bằng đoạn sông đào mới thay thế đoạn cũ” – văn bản này yêu cầu.

Theo chỉ đạo trên thì xã Ngũ Thái phải có trách nhiệm đền bù, giải phóng mặt bằng nhưng ông Thuyết cho biết, đến nay việc đền bù, giải phóng mặt bằng đã không được thực hiện. Cũng về vấn đề này, ông Nguyễn Đình Thường, Chủ tịch UBND xã Ngũ Thái cho biết: “Thời gian đó tôi chưa làm nên cũng không nắm được. Nếu chưa bồi thường thì giờ chúng tôi bồi thường”.

Ngày 11/11, trao đổi với phóng viên Báo Gia đình & Xã hội về kiến nghị của người dân thôn Cửu Yên, ông Nguyễn Tiến Hoàng, Chủ tịch UBND huyện Thuận Thành cho biết, trươc đây, khi nắn sông, quy trình làm từ dưới lên và đầy đủ. Nay người dân muốn nắn lại sông thì phải thực hiện quy trình tương tự là người dân kiến nghị, cấp uỷ địa phương ra nghị quyết, UBND xã và Đảng uỷ xã chấp thuận gửi lên huyện, huyện gửi tỉnh, tỉnh phê duyệt dự án nắn lại sông thì sẽ thực hiện. Về vấn đề khi thực hiện dự án nắn sông giai đoạn năm 2004-2007, chính quyền địa phương đã thực hiện việc thu hồi, đền bù, giải phóng mặt bằng hay chưa, ông Hoàng cho rằng: “Phải rà soát lại thì mới rõ”.

Về hướng giải quyết vụ việc, ông Hoàng cho biết, ngày 16/11 tới, Sở NN&PTNT tỉnh Bắc Ninh đã triệu tập cuộc họp tại UBND huyện Thuận Thành với thành phần gồm: Văn phòng UBND tỉnh; Lãnh đạo Sở NN&PTNT; Lãnh đạo UBND huyện Thuận Thành; Chi cục Thuỷ lợi và Thanh tra Sở NN&PTNT; Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thuỷ lợi Nam Đuống; Lãnh đạo Phòng NN&PTNT huyện Thuận Thành và UBND xã Ngũ Thái cùng đại diện các hộ dân thôn Cửu Yên. Cuộc họp này sẽ ghi nhận ý kiến của các bên để ra “phán quyết” cuối cùng gửi UBND tỉnh.

Minh Anh