Mù mắt vì tự nhỏ thuốc

 

Mù mắt, đau đầu vì …tự làm bác sỹ nhãn khoa

Bệnh nhân khiến PGS.TS Trần An nhớ nhất là một thanh niên quê ở Bắc Giang đã bị mù mắt bởi chính sự chủ quan tự chữa theo đơn thuốc cũ của gia đình.

“Lúc tôi gặp và khám thì bệnh nhân mới 14- 15 tuổi, bị viêm kết mạc mùa xuân. Sau khi được điều trị, sức khoẻ bệnh nhân đã tương đối ổn. Tuy nhiên bệnh này lại hay tái phát vào mùa hè- mùa của nắng, bụi. Biểu hiện bệnh thường là mắt bị đỏ, ngứa, khó chịu. Nhẽ ra bệnh nhân phải quay lại bác sĩ để tái khám theo lời dặn thì người nhà của bệnh nhân lại lấy đơn thuốc cũ rồi tự mua thuốc tra cho con. Khoảng 5 năm sau bệnh nhân này quay lại thì bệnh đã trở nặng. Chúng tôi đã cố hết sức nhưng vẫn không cứu được đôi mắt do bệnh nhân bị teo thần kinh thị giác. Khi nhìn một thanh niên hơn 20 tuổi, to cao đẹp trai nhưng lại bị mù vì tự mua thuốc nhỏ mắt, chúng tôi rất xót xa mà không thể làm gì được” – PGS. TS Trần An nhớ lại.

Bệnh nhân gần đây nhất là một phụ nữ ở Quảng Ninh bị ngứa mắt, đỏ mắt thường xuyên. Cứ mỗi lần như vậy bệnh nhân này lại tự đi mua thuốc về nhỏ khoảng 3 ngày thì khỏi. Thấy sử dụng thuốc nhỏ mắt vừa tẩy rửa được bụi bẩn, hiệu quả mà lại tốn ít tiền nên bệnh nhân này mua sẵn để trong túi. Lúc nào cần là nhỏ luôn. Sau một thời gian, hai mắt chị thường xuyên đau nhức, cơn đau nhiều khi lan sang cả hai bên thái dương, đôi khi mắt tối sầm lại không nhìn rõ. Đi khám bác sĩ kết luận chị bị thiên đầu thống (bệnh glocom) do sử dụng thuốc nhỏ mắt quá nhiều.

Những trường hợp này theo PGS.TS Trần An không phải là hiếm. Nguyên nhân được xác định là do thuốc nhỏ mắt có chứa corticoid nên nhanh chóng làm giảm các triệu chứng đau, cộm, đỏ ở mắt. Nhưng nếu người bệnh sử dụng liên tục trong nhiều tháng sẽ làm áp lực trong mắt tăng cao dẫn tới bệnh thiên đầu thống.  Khi bị bệnh này sẽ khó chữa, hay tái phát và là nguyên nhân gây mù cao ở nước ta.

 

Nguy hiểm khi nhỏ nhiều thuốc

Theo quy định của Bộ Y tế: Các nhà thuốc khi bán thuốc kháng sinh phải có đơn của bác sĩ. Tuy nhiên, hiện nay có rất nhiều nhân viên cửa hàng thuốc đã kiêm luôn vai trò bác sỹ. Họ “bắt bệnh” thông qua sự miêu tả của bệnh nhân. Cũng không ít bệnh nhân lại tự mua thuốc theo đơn cũ nên hết sức nguy hiểm.

PGS. TS Trần An lý giải: Một bệnh nhân bị viêm kết mạc, nếu đúng ra thì phải đến để bác sĩ thăm khám xem bệnh do vi khuẩn hay vi rút gây ra? Sau đó bác sỹ mới chỉ định đúng thuốc liều. Tuy nhiên nhiều người lại đến thẳng cửa hàng để mua thuốc kháng sinh. Loại kháng sinh có thành phần cortisone rất hay được người bán hàng “tư vấn nên dùng” vì đây là loại thuốc làm cho diễn biến của bệnh nhanh khỏi nên những lần sau cứ bị bệnh là nhiều người lại tìm mua loại thuốc này. Nhưng không phải ai cũng có bệnh giống nhau. Nếu lạm dụng loại thuốc này nhiều sẽ rất nguy hiểm. Thuốc sẽ làm áp lực trong mắt tăng cao dẫn tới bệnh thiên đầu thống.

Đối với nhóm bệnh nhân bị viêm kết mạc dị ứng như bệnh viêm kết mạc mùa xuân. Trong quy trình điều trị bệnh này, tùy từng giai đoạn mà bác sĩ có thể kê những loại thuốc khác nhau. Sau khi khỏi, bệnh nhân phải đến tái khám để được kê thuốc phù hợp. Nhưng nhiều người thay vì đến bác sĩ, lại mang đơn cũ ra cửa hàng  tự mua. Hậu quả sẽ khôn lường!

 “Hiện nay có rất nhiều loại thuốc nhỏ mắt được quảng cáo nằm trong danh mục loại thuốc không phải kê đơn...nhưng tốt nhất người bệnh không nên sử dụng tùy tiện. Khi đau mắt, ngứa mắt, bệnh nhân nên đi khám bác sĩ để được khám và kê đơn thuốc phù hợp”- PGS.TS Trần An khuyến cáo.

 

Hoài Nam