Mùa săn chuột đồng

| Xã hội

GiadinhNet - Các cánh đồng miền Trung đã vào cuối mùa thu hoạch vụ hè thu, cũng là mùa săn chuột đồng rộ lên.

Người người, nhà nhà săn bắt chuột không chỉ để bảo vệ mùa màng, chế biến các món nhậu ngon, lạ miệng mà còn là một cách kiếm tiền lúc nông nhàn.
 

Sau khi đổ đầy nước, "chú" nào ngoi lên liền bị tóm.

 
Phong trào săn chuột
 

Thịt chuột có thể chế biến được nhiều món. Chuột thui rơm vàng, lột da xong có thể ướp sả ớt rang muối, hoặc chiên dầu mỡ cho giòn; chuột làm món giả cầy, kho tàu, hoặc rô ti; chuột ướp gừng kẹp lá chanh nướng, chuột nướng chao, chuột xào lăn... Nhưng ngon nhất, có lẽ là món chuột đồng úp nồi đất nung: Chuột làm sạch để nguyên con đem ướp muối, tiêu, ớt, sả, ngũ vị hương, bột ngọt khoảng 15 phút cho gia vị ngấm vào thịt; sau đó dùng que xiên chuột, cắm đứng những que xiên chuột lên, lấy nồi đất úp ngược miệng xuống đất, bên ngoài dùng rơm nếp cái hoa vàng đốt lửa lên, đốt đến lúc nào mùi thơm bốc lên ngào ngạt. Lúc đó, lấy nồi ra thấy da chuột căng bóng, vàng rộm.

Sau khi thu hoạch xong vụ hè thu; Khắp các cánh đồng huyện Yên Thành, Nghệ An màu vàng óng ả của lúa chín đã biến mất, chỉ trơ lại gốc rạ. Đây là thời điểm vào mùa săn chuột đồng.

Từ lâu, người dân Yên Thành vẫn có thói quen săn bắt và ăn thịt chuột, nhưng nó thực sự rầm rộ thành phong trào kể từ ngày có mối thu mua chuột đồng từ trong Nam. Phong trào săn chuột lan sang cả các huyện bên, không chỉ với mục đích bảo vệ mùa màng mà nó còn coi đó như một nghề phụ lúc nông nhàn.

Anh Long, quê ở xã Xuân Thành, Yên Thành được bà con địa phương gọi là Long "chuột". Không biết bởi anh cầm tinh con chuột hay bởi tài nghệ săn bắt chuột đồng có tiếng khắp trong vùng. 27 tuổi đời, thì ngay từ khi lên 8, Long đã gắn bó với nghề bắt chuột đồng. Đầu giờ chiều, Long dẫn đầu cả nhóm thanh niên cầm xô chậu, xẻng, dao và bì đựng bắt đầu chuyến săn. Khắp các cánh đồng làng gần như đã thu hoạch xong, trơ lại bờ nối bờ chạy ngang chạy dọc. Bờ ruộng từ to đến nhỏ hầu hết đều bị lật tung nham nhở khi những "đoàn quân" săn chuột đi qua. 

Long thể hiện sự dạn dày kinh nghiệm: "Tìm chỗ nào người ta đang thu hoạch hoặc mới thu hoạch xong. Vì xung quanh là đồng trắng- đó là chỗ tụ tập của chúng". Dò dẫm một lúc, Long ngước mắt lên hô "Đây rồi! một ổ chuột đàn". Nói đoạn, Long lấy xẻng đào rộng miệng lỗ ra, đồng thời phân công anh em bịt hết các lỗ ngách đề phòng chuột tháo chạy.

 Long xách xô, múc nước đổ vào miệng hang. Nước chảy ồng ộc; Long xoa tay nói với tôi: "Chuẩn bị "chú" nào ngoi lên là chụp thôi". Vừa nói xong đã thấy nước trong miệng hang thụt lên thụt xuống, một chú chuột to bằng cẳng tay ngoi lên để thở, ngay lập tức nó không thoát khỏi bàn tay của Long đã chực sẵn ở miệng hang. Một con, hai con, đến con thứ ba, cả một đàn chuột lao ra. Mọi người lao theo bắt cho bằng được. "Bắt sống không được, đập chết ăn thịt", Long hô. Tổng cộng hang chuột vừa rồi, đội của Long đã tóm gọn hơn chục con.

Tình, một thành viên trong nhóm cho biết: "Chuột tuy sống ở đồng nhưng chúng sợ nhất là nước và khói. Gặp những ổ chuột ở vùng có nước thì dùng nước đổ. Gặp vùng đất khô, ổ lớn thì phải hun khói". Tình kể: Vào những dịp đầu vụ gặt, mỗi chuyến đi "săn" được cả yến chuột. Nhưng hiện nay do quá nhiều người đi săn cho nên năng suất cũng ít hơn.

"Loài chuột sinh sản ghê lắm. Cứ vào những dịp cuối năm như thế này, cả làng đi săn. Người trước đào lên, lấp xuống. Mấy hôm sau người khác đến đào lại, đã thấy đàn mới rồi! Cuối vụ, cả cánh đồng như bị bới tung lên nhưng sang mùa sau chuột vẫn nhiều như thường", Tình nói.

Chuột bị bắt, được bẻ răng ngay tại chỗ. Tuy bị bẻ hết răng nhưng chúng vẫn không chết. Nếu nhốt trong bì nó có thể sống mấy ngày liền. Chuột săn về được phân loại, nhốt riêng để  tiện nhập cho thương lái. Chuột con mới đẻ được đào hố chôn tại chỗ.

Săn về, cả nhóm không quên chọn ra những chú béo nhất để làm bữa nhậu buổi chiều. Trung bình mỗi ngày, họ săn được vài ba chục ký.
 

Sau đó chúng bị bẻ răng, nhốt vào bì.

Những "chú" này bị ngạt nước, tắt thở tức thời, "chú" nào không qua khỏi sẽ được đem chôn, "chú" nào tỉnh lại sẽ bị bỏ bì.

 
Đường dây lái chuột
 

Chuột được nhập chia làm 3 loại. Loại 1, giá 50.000 đồng/kg. Loại 2, (nhỏ hơn) giá 40.000 đồng/ kg. Loại 3, (loại nhỏ) giá từ 20 đến 30.000 đồng/ kg. Loại 3 được thu mua ít hơn. Chủ yếu là chủ các trại nuôi trăn, rắn độc mua về làm thức ăn.
Ở cái "xưởng" sơ chế, chuột thịt chỉ lấy nguyên con bỏ đầu, da, ruột, đuôi và chân. Tuy nhiên các phụ phẩm này cũng không phải bỏ đi mà được các hộ nuôi cá mua với giá từ 1 - 3 ngàn đồng/kg, còn máu chuột được dùng nấu cho heo ăn.

Săn chuột bây giờ đã thực sự trở thành một nghề kiếm thêm thu nhập của người dân Yên Thành.

Thông thường các thương lái đến mua tận đồng với giá tươi lên đến 50.000 đồng/kg chuột (loại còn sống khoẻ mạnh). Trung bình mỗi chuyến săn chuột các thợ săn kiếm được trên dưới 100.000 đồng. "Ở quê, làm gì ra mỗi ngày từng ấy tiền. Cho nên cứ vào mùa săn chuột là người người ra đồng, nhà nhà ra đồng", Long nói.

Thời gian gần đây, nhiều thương lái từ miền Nam đặt "đại lý" tại địa phương để thu mua chuột. Một số người làm ăn không đàng hoàng đã bắt chuột cống trộn lẫn vào để bán. Thậm chí có dân nơi khác mang chuột cống đến nhập. "Nhưng "mánh" đó không được bao lâu thì thương lái đã phát hiện ra. Chuột cống to gấp đôi gấp ba chuột đồng, nhưng hầu hết sống trong khu dân cư, không ăn thóc, gạo mà chỉ ăn tạp chất, bẩn thỉu hôi thối dẫn đến thịt chuột cũng hôi. Kèm theo đó là loại chuột này rất dễ mang bệnh dịch hạch. Vì vậy mà thương lái sẽ "cạch mặt" những ai làm ăn kiểu đó"...- Long cho biết thêm.

Ở Yên Thành có một "chợ chuột" nằm ngay thị trấn. Chợ này có từ những năm 80- thế kỷ trước. Ban đầu, chợ này chỉ hoạt động trao đổi trong phạm vi người dân địa phương. Nhưng những năm gần đây, chuột đã trở thành thực phẩm khá thông dụng. Các thương lái nhiều nơi tìm đến thu mua làm cho chợ càng thêm đông đúc nhộn nhịp.

Huyện Yên Thành, Diễn Châu và cả Quỳnh Lưu có khá nhiều điểm tập kết chuột. Sau khi được thu mua, chuột sẽ được tập kết tại các cơ sở sơ chế đầu nậu.

Anh Hiếu - một lái chuột xã Tân Thành kể: "trước đây, tôi gom chuột đồng rồi lột da, ướp đông lạnh chuyển vào Bình Dương. Có những chuyến nhập đi cả tấn. Nhưng vài năm trở lại đây, tôi không cần phải cất công vận chuyển xa xôi như thế nữa. Mình chịu khó thu mua tận đồng về nhập cho các quán nhậu trong tỉnh, ở Vinh, ở Hà Tĩnh. Học theo dân miền Nam, dân miền Trung nay cũng đã có rất nhiều quán nhậu thịt chuột. Hàng chạy lắm".

Chuột được cánh lái buôn như Hiếu "tuyển" phải là chuột sống, còn khoẻ mạnh. Sau khi được gom từ các thợ săn, chuột được đưa về lò. Nếu chuyển vào Nam, chuột sẽ được sơ chế sạch sẽ rồi bỏ thùng đông lạnh. Những thương lái như Hiếu, vào chính mùa săn chuột, trong nhà lúc nào cũng có 3 đến 4 "đao phủ" làm không hết việc.

Những cao thủ săn chuột đồng như Long và Tình luôn có sẵn 2 đến 3 số điện thoại của các thương lái. Có hàng, bật điện thoại gọi, thương lái nào mua giá cao, nhanh chân thì được. Vì vậy mà họ không bao giờ sợ ế hàng cả.
 
Thành Quang
baocuoituan
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn

Cùng chuyên mục

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.