Nền địa chất Thủ đô không tốt

Thứ tư, 16:25 30/03/2011 | Xã hội

GiadinhNet - Chúng tôi xin thông tin về mức độ an toàn của nền địa chất Việt Nam nói chung và của Thủ đô Hà Nội nói riêng.

Báo GĐ&XH ra ngày 28/3 khởi đăng loạt bài "Việt Nam có sẵn sàng với… động đất?", đề cập trước tiên đến thực trạng đáng lo ngại ở một số khu chung cư cũ nát trước diễn biến ngày càng phức tạp của thiên nhiên.

Từ nghiên cứu của giới chuyên môn, có thể khẳng định, những suy nghĩ cho rằng "Việt Nam không bao giờ xảy ra động đất nghiêm trọng" là chủ quan.

Để làm rõ hơn vấn đề trên, trong số này, chúng tôi xin thông tin về mức độ an toàn của nền địa chất Việt Nam, của Thủ đô Hà Nội cũng khả năng đảm bảo an toàn ở những ngôi nhà cao tầng.

Sụn lún tại làng Quốc tế Thăng Long. Ảnh: Việt Nguyễn

Đất "đỏng đảnh"

Trao đổi với PV Báo GĐ&XH về khả năng xảy ra động đất ở Việt Nam, TS Lê Huy Minh - Phó Viện trưởng Viện Vật lý địa cầu, Giám đốc Trung tâm báo tin động đất và cảnh báo sóng thần (BTĐĐ&CBST) cho biết, trái đất chia thành các mảng khác nhau và tâm chấn động đất cũng phân bố rộng khắp trên địa cầu.

Theo ông Minh, vùng nguy hiểm hơn cả là ở rìa các mảng, tiêu biểu như mảng Thái Bình Dương với "vành đai lửa" nổi tiếng, khiến động đất đã trở thành chuyện cơm bữa như ở Nhật Bản. Hay ở mảng Philippines, động đất thường xuyên xảy ra ở Indonesia, Philippines và Malaysia, với khu vực dữ dội nhất là Sumatra (năm 2004, động đất trên 9 độ richter gây sóng thần cướp đi sinh mạng của khoảng 230.000 người ở châu Á).

Vùng ít nguy hiểm hơn là khu vực phía trong các mảng "nhạy cảm" này, như Việt Nam. Chúng ta nằm ở phần Đông Nam của mảng Âu Á, giữa mảng Ấn Độ, mảng Philippines và mảng châu Úc.

Tuy vậy, nghiên cứu của Viện Vật lý địa cầu cũng chỉ ra rằng, cả lãnh thổ và lãnh hải Việt Nam đều tồn tại hệ thống đứt gãy hoạt động phức tạp như đứt gãy Lai Châu - Điện Biên, đứt gãy Sông Mã, đứt gãy Sơn La, đới đứt gãy Sông Hồng, đứt gãy kinh tuyến 109-110o... Thủ đô Hà Nội nằm trên đới đứt gãy sông Hồng, sông Chảy.

TS Lê Huy Minh đánh giá, với những điều kiện này, động đất ở miền Bắc Việt Nam xảy ra thường xuyên hơn. Ông Minh ví dụ, trận động đất tại Điện Biên năm 1983 đến 6,8 độ richter có sức tàn phá khá mạnh, ảnh hưởng rõ rệt đến Hà Nội. Theo ông Minh, vào thời điểm đó, đoàn công tác của Viện Vật lý địa cầu đã đến hiện trường và tận mắt chứng kiến những cơn "rùng mình" của lòng đất và sự hoang mang của người dân. Các đợt dư chấn tiếp sau thường là tác nhân tàn phá những công trình vốn đã hết sức chống đỡ do trận động đất.

Vậy vẫn có thể khẳng định những vùng như Hà Nội sẽ không bao giờ xảy ra động đất nghiêm trọng ngoài những đợt dư chấn nhẹ ảnh hưởng từ khu vực miền núi phía Bắc, hoặc vạ lây từ biên giới Lào - Thái Lan - Myamar?

Theo TS Lê Huy Minh, không nên khẳng định "lạc quan" như thế. Lãnh đạo Viện Vật lý địa cầu dẫn chứng, Thổ Nhĩ Kỳ ở khu vực phía trong các mảng như Việt Nam, cũng chỉ nằm trên một đới đứt gãy là North Anatolian, tuy nhiên đã từng xảy ra những trận động đất mạnh khoảng 6 độ richter gây thiệt hại cả người và của. Tháng 3/2010, trận động đất 6 độ richter kèm theo khoảng 30 cơn dư chấn sau đó (mạnh nhất đến 5,5 độ richter) đã cướp đi sinh mạng của hơn 40 người, làm bị thương hơn 100 người ở miền Đông nước này.

Ảnh: Việt Nguyễn

Người chủ quan

Các chuyên gia của Viện Vật lý địa cầu đã có nhiều năm nghiên cứu và cảnh báo về những nguy cơ, dù không cao, đối với sự cố địa chất ở lãnh thổ, lãnh hải Việt Nam. Tuy vậy, dư luận xã hội mới chỉ thực sự quan tâm đến vấn đề này kể từ vụ động đất 7,8 độ richter tại tỉnh Tứ Xuyên (Trung Quốc), tác động đến nhiều khu vực cách xa tâm chấn như: Pakistan, Thái Lan và cả thủ đô Hà Nội của Việt Nam.

Với nhà tập thể xây dựng từ những năm 1970, chỉ cần động đất cấp 6 là tan nát hết.

TS Lê Huy Minh

Chưa phát hiện vi phạm nào về thiết kế chống động đất ở các công trình. Theo phân vùng động đất tại Hà Nội, dân ở chung cư cao tầng có thể yên tâm khi xảy ra động đất.

TS Lê Quang Hùng

Đây là trận động đất thảm khốc nhất tại Trung Quốc sau vụ "Đường Sơn đại địa chấn" năm 1976 giết chết 250.000 người. Sau thảm họa động đất 9 độ richter và sóng thần hôm 11/3 vừa qua tại Nhật Bản, rồi việc nhiều nhà cao tầng của Hà Nội rung nhẹ bởi dư chấn từ trận động đất 6,8 độ richter ở Myanmar, sự lo lắng mới càng lan rộng, nhất là với người dân sống trên chung cư cao tầng.

Ngày 11/3, đúng ngày thảm họa ở Nhật Bản, UBND Hà Nội đã ban hành kế hoạch cảnh báo, triển khai phòng tránh và khắc phục hậu quả động đất trên địa bàn. Theo TS Lê Quang Hùng - Cục trưởng Cục Giám định Nhà nước về chất lượng các công trình xây dựng (Bộ Xây dựng), nếu xảy ra động đất, khu vực Hà Nội được đánh giá ở mức rung động cấp 7 (trên thang MKS 12 cấp).

Trong lịch sử, Hà Nội chưa từng ghi nhận số liệu nào tới cấp nguy hiểm này (có khả năng phá hủy nhà cửa), nhưng theo đúng nguyên tắc thì các công trình xây dựng cao tầng phải có thiết kế kháng chấn, dựa vào bản đồ vi phân vùng mà UBND TP Hà Nội giao Sở Xây dựng chủ trì và Viện Khoa học Công nghệ và Kinh tế Xây dựng Hà Nội phối hợp với Viện Vật lý địa cầu lập ra từ năm 2008.

Dựa trên bản đồ này, có thể xác định mức độ an toàn của nền địa chất mỗi quận, huyện, thậm chí tại vị trí công trình để có thiết kế kháng chấn. Trả lời PV Báo GĐ&XH, ông Hùng cho biết, chỉ với những công trình lớn, quan trọng thì mới cần mời các chuyên gia của Viện Vật lý địa cầu đến tận nơi lấy mẫu đất đá để nghiên cứu đánh giá, qua đó có thiết kế kháng chấn hợp lý.

Từ năm 2008, các chuyên gia của Viện Vật lý địa cầu đã đánh giá, Hà Nội có thể xảy ra động đất mạnh tới 6,1 - 6,5 độ richter, ở độ sâu 15-20km. Trước câu hỏi, "liệu có đảm bảo rằng tất cả những công trình chung cư, cao tầng ở Hà Nội đều được xây dựng trên nền địa chất tốt?", TS Lê Huy Minh thông tin, thực tế nền địa chất Hà Nội nói chung là xấu vì có lớp trầm tích rất dày. Về mặt xây dựng, lớp trầm tích này sẽ không tốt khi xảy ra động đất do có tính cộng hưởng sóng. Nếu nền địa chất không đồng nhất nữa thì hậu quả với ngôi nhà xây trên đó sẽ tồi tệ hơn khi có động đất".

Đó là trên góc độ quản lý, cấp phép xây dựng, thực tế thì Hà Nội đang tồn tại rất nhiều khu tập thể cũ nát, xuống cấp nghiêm trọng mà chưa có kế hoạch giải quyết triệt để. Chưa hết, nhiều khu đô thị, chung cư mới xây 10 năm trở lại đây cũng có dấu hiệu sụt, lún đáng lo ngại, ví dụ như một số tòa nhà ở Làng quốc tế Thăng Long (quận Cầu Giấy) mà Báo GĐ&XH từng phản ánh, hay những hình ảnh đáng sợ hiện hữu ở khu di dân Đồng Tàu (quận Hoàng Mai).

Sẽ thế nào nếu một ngày... "điều đó" xảy ra?

Việt Nguyễn

kimvan

Chia sẻ facebook

Bình luận (0)

Xem thêm bình luận

Ý kiến của bạn

Cùng chuyên mục

Bắc Ninh: Lợi dụng giao dịch vàng, đối tượng cướp giật tài sản trị giá hàng chục tỷ

Pháp luật - 2 giờ trước

GĐXH - Công an tỉnh Bắc Ninh vừa khởi tố 4 bị can liên quan đến vụ cướp giật 2,4kg vàng của một người nước ngoài, thu hồi tài sản trị giá khoảng 10 tỷ đồng, đồng thời làm rõ hành vi tiêu thụ tài sản phạm pháp và tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy.

Hà Nội: Hé lộ nguyên nhân vụ tai nạn khiến người phụ nữ mắc kẹt dưới gầm xe buýt

Đời sống - 2 giờ trước

GĐXH - Liên quan đến vụ tai nạn giao thông giữa xe buýt và xe máy xảy ra sáng 4/5 tại phường Bồ Đề (TP Hà Nội), cơ quan chức năng xác định, lái xe buýt đã không giảm tốc độ khi đến nút giao, không làm chủ tay lái dẫn đến va chạm.

Ninh Bình 'hút' triệu khách dịp lễ, nhưng mức độ an toàn và chất lượng dịch vụ còn nhiều bất cập?

Đời sống - 3 giờ trước

GĐXH - Dịp nghỉ lễ kéo dài năm 2026 chứng kiến sự bùng nổ chưa từng có của du lịch Ninh Bình khi lượng khách tăng vọt, doanh thu lập kỷ lục. Tuy nhiên, đằng sau bức tranh tăng trưởng ấn tượng ấy là hàng loạt bất cập về an toàn, chất lượng dịch vụ.

Khởi tố tài xế vụ cháy xe ô tô tại cây xăng ở Đà Nẵng khiến 2 người tử vong

Pháp luật - 3 giờ trước

GĐXH - Liên quan vụ cháy xe ô tô tại cây xăng ở Đà Nẵng, cơ quan Công an đã khởi tố tài xế về hành vi “Vi phạm quy định về phòng cháy, chữa cháy” theo quy định của Bộ luật Hình sự.

Công an Thanh Hóa nhanh chóng xác minh và xử lý nhóm thanh thiếu niên đánh võng trên Quốc lộ 1

Đời sống - 3 giờ trước

GĐXH - Công an Thanh Hóa nhanh chóng xác minh và xử lý nhóm thanh thiếu niên lạng lách, đánh võng trên Quốc lộ 1, đồng thời tạm giữ 3 xe mô tô, lập hồ sơ quản lý, giáo dục các học sinh vi phạm.

Chỉ còn 14 ngày nữa, vợ hay chồng vi phạm điều này bị phạt đến 10 triệu đồng

Đời sống - 5 giờ trước

GĐXH - Theo Nghị định 109/2026/NĐ-CP, từ ngày 18/5/2026, chồng hay vợ ngoại tình sẽ bị phạt tới 10 triệu đồng.

Hàng loạt dự án 'đắp chiếu' từ 2008, Hà Nội kiên quyết xử lý chủ đầu tư chây ỳ

Thời sự - 7 giờ trước

GĐXH - Việc rà soát hàng trăm dự án chậm triển khai đang được Hà Nội đẩy mạnh với tinh thần “không có vùng trống trách nhiệm”. Thành phố vừa tháo gỡ các vướng mắc về quy hoạch, thủ tục, vừa kiên quyết xử lý những chủ đầu tư chây ỳ, thiếu năng lực, nhằm khơi thông nguồn lực đất đai và lập lại kỷ cương trong môi trường đầu tư.

Đôi vợ chồng thương vong nghi do con trai sát hại

Pháp luật - 8 giờ trước

GĐXH - Hàng xóm phát hiện người vợ tử vong, người chồng có nhiều vết thương. Nghi phạm là người con trai hiện đang bị bắt giữ để phục vụ công tác điều tra.

Thanh Hóa: Kiến nghị kiểm điểm Hiệu trưởng Trường THPT Lê Lai sau những vi phạm tài chính

Thời sự - 8 giờ trước

GĐXH – Thanh tra tỉnh Thanh Hóa chỉ ra những tồn tại, hạn chế, vi phạm trong hoạt động thu, chi tài chính và các khoản huy động xã hội hóa đối với trường THPT Lê Lai. Đồng thời kiến nghị tiến hành kiểm điểm, làm rõ trách nhiệm tập thể, cá nhân và khẩn trương xây dựng kế hoạch khắc phục các khuyết điểm.