“Ngoạn mục” những ca cấp cứu sản - nhi khoa

Các em bé trong ca sinh tư đến nay đã khỏe mạnh, phát triển tốt và đã được ra viện. Ảnh: Chí Cường

Ca sinh tư hi hữu tuần thứ 33

Ngày 28/11/2014, các bác sĩ tại Bệnh viện (BV) Phụ sản Trung ương đã mổ đẻ thành công ca sinh tư cho sản phụ Vũ Thị Phương Hoa (SN 1984, tại Hà Nội). Ca sinh tư này gồm ba bé trai, một bé gái. Bé nhẹ nhất là 1,6kg, bé nặng nhất 1,8kg. Các em bé được đặt “nickname” Ngao, Sò, Ốc, Hến.

Chị Hoa mang bốn thai từ phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm. Từ tuần thai thứ 25, chị Hoa nhập viện và điều trị tại Khoa Sản bệnh lý (Sản 1). PGS.TS Trần Danh Cường, Trưởng khoa Sản bệnh lý, Phó Giám đốc BV Phụ sản Trung ương – người trực tiếp chăm sóc, điều trị, mổ đẻ cho sản phụ Hoa chia sẻ: Suốt 8 tuần, thai phụ Hoa điều trị tại Khoa Sản 1. Trong các ca trực, đặc biệt là trực đêm, các bác sĩ đã hướng dẫn cho thai phụ và người nhà tự theo dõi, khi có vấn đề phải báo ngay cho kíp trực bởi nếu không phát hiện được cơn co tử cung chuyển dạ, thai phụ dễ bị nứt, vỡ tử cung, toàn bộ thai nhi sẽ tụt ra ngoài. Các bác sĩ phải siêu âm cổ tử cung hàng tuần cho bệnh nhân, xem vết sẹo thường xuyên để đánh giá mức độ giãn, mỏng, sức chịu đựng của tử cung khi bốn thai nhi có sự phát triển rất tốt từng tuần. Mang đa thai trên vết mổ đẻ cũ, lại sinh non ở tuần thứ 33, sản phụ Hoa được xác định sẽ đối mặt những nguy cơ cao khi mổ đẻ, đặc biệt là đờ tử cung, mất máu, tính mạng bị đe dọa. Với sự chuẩn bị chu đáo, phối hợp nhịp nhàng của gần 20 nhân viên y tế, chỉ sau hơn 30 phút, phòng mổ đã vang lên tiếng khóc của bốn em bé (ba trai, một gái).

Việc BV Phụ sản Trung ương chăm sóc, điều trị, giữ bốn thai phát triển tốt tới hết tuần 32 được đánh giá là một thành tích trong chăm sóc sản khoa. Đồng thời ghi nhận thành quả của sự phối hợp nhịp nhàng giữa sản phụ – người nhà – bác sĩ – các khoa, phòng trong bệnh viện.

Sau 15 ngày được chăm sóc đặc biệt tại Trung tâm Chăm sóc và điều trị trẻ sơ sinh (BV Phụ sản Trung ương), ngày 16/12, bốn bé Ngao, Sò, Ốc, Hến đã hết suy hô hấp, các cháu có thể tự thở, nằm ngủ ngoan ngoãn trong vòng tay ông bà, bố mẹ. Cháu bé nhất mỗi ngày có thể ăn được 300ml sữa, cháu lớn nhất có thể ăn được 400ml sữa/ngày. Hiện các bé đã được ra viện.

Cứu sống thai nhi văng ra khỏi bụng mẹ

Tính đến ngày 31/12/2014, bé Nguyễn Quốc Huy (em bé chào đời trong hoàn cảnh rất thương tâm: Văng ra khỏi bụng mẹ khi mẹ bị xe bồn cán ngang người) đã được 66 ngày tuổi. Bé ra viện hôm 18/11 sau hàng chục ngày giành giật sự sống tại BV Nhi Đồng 1 (TPHCM). Cách đây 10 ngày, em đã được người thân đưa lên BV này để tái khám lần 2. Quốc Huy khỏe mạnh, phát triển bình thường và cân nặng được 5,1kg.

Sự ra đời, sống sót, bình phục của bé Huy được coi là một điều kỳ diệu. BS Phạm Thị Thanh Tâm, quyền Trưởng khoa Hồi sức sơ sinh cho hay, ngày 25/10, sau 4 tiếng ròng rã chuyển từ An Giang lên TP HCM, Quốc Huy được đưa vào viện cấp cứu trong tình trạng tím tái, nhợt nhạt do mất quá nhiều máu, một chân bị đứt lìa phải ngâm trong thùng đá. Ngay lập tức BV đã kích hoạt hệ thống “báo động đỏ” cho tất cả các chuyên khoa. Dù là ngày nghỉ nhưng các bác sĩ lập tức có mặt. Biết không thể ráp nối phần chân bị cán nát, các bác sĩ tiến hành ngay việc phẫu thuật cắt chi và khâu mỏm cụt nơi phần cơ thể của bé đã bị đứt rời. Nhịp tim của bé vẫn yếu, 250 ml máu lập tức được bù phần máu bị mất. Bé vẫn hôn mê sâu. Mục tiêu mà toàn BV đưa ra lúc bấy giờ là làm mọi cách để giúp bé sống. Với sự phối hợp tổng lực của nhiều chuyên khoa gồm hơn 20 bác sĩ giỏi nhất, ca phẫu thuật diễn ra khá suôn sẻ. Tuy nhiên, mãi đến 4 ngày sau phẫu thuật, bé mới bắt đầu có sức thở. Đến ngày thứ 6, bé không cần phải trợ thở bằng ôxy. Đồng thời các bác sĩ đã theo dõi, nghiên cứu vấn đề dinh dưỡng cho bé. Ngày thứ 4 sau khi nhập viện, bé Huy được tập truyền sữa vào dạ dày, thật ngoạn mục, bé đã có thể tự bú bình. Mỗi ngày, cháu bú được 8 lần, mỗi lần 60ml, sức bú bằng với những trẻ sơ sinh cùng ngày tuổi.

Khẳng định vai trò của tổng lực điều trị, cùng các trang thiết bị, máy móc hiện đại trong kỳ tích này, nhưng các bác sĩ tại BV Nhi đồng 1 cũng khẳng định bé Huy có sức sống mãnh liệt. Ngày 18/11, sau hàng chục ngày được các y bác sĩ cẩn thận chăm sóc vết thương, bé Huy đã ra viện.

Cứu sống sản phụ bị tắc mạch ối, tim đã ngừng đập

Sản phụ Vũ Thị Phương Hoa đang được bác sĩ chăm sóc.

Trường hợp may mắn này là chị Phạm Thị Chinh (SN 1991, quê ở Hà Đông, Hà Nội). Ngày 27/11, sản phụ Chinh nhập viện trong tình trạng chuyển dạ đẻ thường (37 tuần) và được theo dõi tại phòng đẻ của BV với các thông số bình thường. Tuy nhiên, sau khi nhập viện, sản phụ bị ngừng tuần hoàn đột ngột, toàn thân tím tái, mạch khó bắt, nguy cơ tử vong trên 90% khi vẫn còn em bé trong bụng. Các bác sĩ đã tiến hành ép tim ngoài lồng ngực, 5 phút sau tim sản phụ Chinh đập trở lại. Nhận thấy sản phụ đang trong tình trạng khẩn cấp, chậm một phút là mất đi tính mạng, dù các thủ tục cần thiết chưa được tiến hành, nhưng ngay lúc đó, bàn đẻ nơi sản phụ đang nằm chờ trở thành phòng mổ dã chiến để thực hiện cuộc cấp cứu, cứu sống hai mẹ con. Trong 2 phút, kíp mổ được huy động từ mọi lực lượng trong BV đã đón thành công em bé nặng 2,4kg. Ca mổ hoàn thành trong khoảng 25 phút.

BS.TS Nguyễn Duy Ánh – Giám đốc BV Phụ sản Hà Nội cho biết: Đây là ca cấp cứu vô cùng hy hữu, các bác sĩ đã rất cố gắng để cứu sống được sản phụ và em bé khi mà khả năng qua khỏi là vô cùng ít. “Trong cuộc đời cứu chữa bệnh nhân của mình, rất hy hữu chúng tôi mới có thể cứu được cả hai mẹ con như vậy, Hiện tại, chúng tôi luôn cố gắng nỗ lực làm sao giảm được tai biến sản khoa, giảm được tử vong mẹ, trẻ sơ sinh đó mới là mục tiêu cao nhất”, TS Nguyễn Duy Ánh chia sẻ.

Mổ cứu sống thành công thai nhi từ sản phụ bị ung thư máu

Ngày 30/9, thai phụ Vũ Thị H (SN 1985, trú tại Thái Bình) đang mang thai 34 tuần được chuyển từ BV Đa khoa thành phố Thái Bình lên Viện Huyết học và Truyền máu Trung ương trong tình trạng chân xuất hiện nhiều vết bầm tím không rõ nguyên nhân. Tại đây, các bác sĩ xác định bệnh nhân mắc bệnh bạch cầu cấp thể M3 với tình trạng tế bào bạch cầu tăng rất cao và rối loạn đông máu nặng. Dự kiến, bệnh nhân được điều trị rối loạn đông máu về mức chấp nhận được để thực hiện phẫu thuật lấy thai nhi vào sáng ngày 3/10 tại BV Phụ sản Trung ương.

Tuy nhiên, tối ngày 2/10, thai phụ H đột ngột xuất huyết não và rơi vào trạng thái hôn mê. Nhận thấy tình trạng bệnh nhân đang hết sức nguy kịch, Viện Huyết học và Truyền máu Trung ương đã hội ý với gia đình bệnh nhân tìm cách mổ vừa để cứu cháu bé trong bụng, vừa để bệnh nhân có thêm sức khỏe để duy trì. Nhưng do sức khỏe chị H đang rất yếu, khó có thể di chuyển được nên Viện đã liên hệ sang BV Phụ sản Trung ương nhờ can thiệp. Ngay đêm hôm đó, Ban Giám đốc BV Phụ sản Trung ương đã cử ca mổ gồm 5 người do TS Lê Thiện Thái, Phó Giám đốc BV dẫn đầu sang để mổ cứu cháu bé. Do Viện Huyết học và Truyền máu Trung ương không có phòng mổ nên các bác sĩ đã phải triển khai hệ thống chiếu sáng tạm và sát trùng, diệt khuẩn rồi thực hiện mổ cho bệnh nhân ngay tại giường cấp cứu.

Đến 2h sáng ngày 3/10, bé gái nặng gần 2kg được mổ thành công và hồi sức sơ sinh tại chỗ sau đó đưa về Khoa Sơ sinh, BV Phụ sản Trung ương tiếp tục hồi sức. Đánh giá về ca cấp cứu hy hữu này, TS Vũ Bá Quyết, Giám đốc BV Phụ sản Trung ương cho biết: “Đây là trường hợp đầu tiên BV thực hiện ca mổ cho bệnh nhân ở bệnh viện khác. Nếu được yêu cầu hỗ trợ, bệnh viện vẫn sẵn sàng thực hiện các ca mổ tương tự để cứu bé sơ sinh đồng thời tăng khả năng chữa bệnh cho người mẹ”.

Thu Nguyên