Người sống thọ trên 90 tuổi thường có 4 đặc điểm này, nghiên cứu Harvard chỉ ra điều không phải ai cũng biết
GĐXH - Không ít người cho rằng tuổi thọ chủ yếu do gen di truyền hoặc phụ thuộc vào các loại thực phẩm bổ sung đắt tiền. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu quy mô lớn của Đại học Harvard lại cho thấy lối sống hằng ngày mới là yếu tố có ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe và tuổi thọ. Những người sống trên 90 tuổi thường không sở hữu "bí quyết thần kỳ", mà duy trì đều đặn một số thói quen tốt suốt nhiều thập kỷ.
Tuổi thọ luôn là chủ đề nhận được sự quan tâm của giới khoa học. Trong nhiều năm qua, các nhà nghiên cứu đã cố gắng tìm lời giải cho câu hỏi vì sao có những người vẫn khỏe mạnh, minh mẫn ở tuổi 90, thậm chí hơn 100 tuổi. Kết quả từ các nghiên cứu theo dõi dài hạn cho thấy, bên cạnh yếu tố di truyền, những lựa chọn trong cuộc sống hằng ngày như vận động, ăn uống, quản lý cảm xúc và duy trì các mối quan hệ xã hội có thể tạo nên sự khác biệt đáng kể.
Những người sống trên 90 tuổi có được những thói quen đáng học tập. Ảnh minh họa
Di truyền quan trọng nhưng không phải yếu tố quyết định tất cả
Nhiều người tin rằng nếu trong gia đình có ông bà, cha mẹ sống thọ thì bản thân cũng sẽ có cơ hội kéo dài tuổi thọ. Thực tế, yếu tố di truyền vẫn có vai trò nhất định, nhưng không phải là "lá bài quyết định".
Các nghiên cứu theo dõi dài hạn của Đại học Harvard trên hàng chục nghìn người trưởng thành trong nhiều thập kỷ cho thấy lối sống lành mạnh có liên quan chặt chẽ đến nguy cơ mắc bệnh mạn tính và tuổi thọ. Điều này cũng phù hợp với nhiều khuyến nghị của các tổ chức y tế trên thế giới: những hành vi được duy trì trong nhiều năm có thể ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe khi về già.
Ở chiều ngược lại, hút thuốc lá, lạm dụng rượu bia, ít vận động hay chế độ ăn thiếu lành mạnh có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường và nhiều bệnh mạn tính khác, ngay cả ở những người có nền tảng di truyền tốt.
Không có "bí quyết trường sinh", nhưng mỗi lựa chọn nhỏ trong cuộc sống đều góp phần xây dựng hoặc bào mòn "tài khoản sức khỏe" của mỗi người theo thời gian.
4 đặc điểm thường gặp ở người sống thọ trên 90 tuổi
1. Duy trì vận động đều đặn thay vì tập luyện quá sức
Điểm chung đầu tiên ở nhiều người sống khỏe, sống thọ là luôn duy trì hoạt động thể chất.
Điều đáng chú ý là họ không nhất thiết phải chạy marathon hay tập luyện cường độ cao. Những hoạt động quen thuộc như đi bộ nhanh, tập thái cực quyền, đạp xe nhẹ, làm vườn hoặc làm việc nhà đều có thể mang lại lợi ích nếu được duy trì thường xuyên.
Nhiều nghiên cứu cho thấy người duy trì hoạt động thể chất đều đặn có nguy cơ mắc bệnh tim mạch thấp hơn và tỷ lệ tử vong do nhiều nguyên nhân cũng giảm so với nhóm ít vận động.
Các chuyên gia khuyến nghị người trưởng thành nên duy trì khoảng 150 phút vận động mức độ vừa mỗi tuần, tương đương khoảng 30 phút mỗi ngày trong 5 ngày.
2. Ăn uống điều độ, không chạy theo những chế độ cực đoan
Một đặc điểm khác thường gặp ở người sống thọ là chế độ ăn cân đối.
Họ không nhất thiết phải ăn chay hoàn toàn hay sử dụng các thực phẩm đắt tiền, mà chú trọng sự đa dạng trong bữa ăn: kết hợp ngũ cốc nguyên hạt với tinh bột thông thường, tăng rau xanh, trái cây, bổ sung vừa phải thịt nạc, cá, trứng, sữa và hạn chế thực phẩm nhiều muối, nhiều đường hoặc nhiều chất béo bão hòa.
Ăn vừa đủ no, hạn chế ăn quá nhiều trong một bữa cũng được xem là thói quen giúp kiểm soát cân nặng và giảm gánh nặng cho hệ chuyển hóa.
Ảnh minh họa
3. Giữ tinh thần tích cực, ít để cảm xúc tiêu cực kéo dài
Một điểm chung khác ở nhiều người sống thọ là khả năng kiểm soát cảm xúc khá tốt. Họ không phải lúc nào cũng vui vẻ, nhưng thường biết cách chấp nhận những điều không thể thay đổi, ít giữ trong lòng sự tức giận hay lo âu kéo dài.
Các chuyên gia cho biết căng thẳng mạn tính có thể làm tăng nồng độ hormone cortisol trong thời gian dài. Tình trạng này có liên quan đến rối loạn miễn dịch, tăng huyết áp, rối loạn chuyển hóa và nhiều vấn đề sức khỏe khác. Ngược lại, một trạng thái tinh thần ổn định sẽ góp phần duy trì hoạt động bình thường của hệ thần kinh, nội tiết và miễn dịch.
Không ít người cao tuổi sống khỏe chia sẻ rằng họ học cách "buông" những chuyện không cần thiết, không quá bận tâm đến những mâu thuẫn nhỏ trong gia đình, đồng thời dành nhiều thời gian hơn cho những điều khiến bản thân cảm thấy thư thái.
Ảnh minh họa
4. Duy trì các mối quan hệ xã hội thay vì sống khép kín
Nhiều nghiên cứu về lão hóa chỉ ra rằng cô đơn kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến tâm lý mà còn có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh mạn tính và suy giảm nhận thức.
Trong khi đó, những người thường xuyên gặp gỡ người thân, trò chuyện với bạn bè, tham gia câu lạc bộ hoặc các hoạt động cộng đồng lại có xu hướng duy trì sức khỏe tinh thần tốt hơn.
Các mối quan hệ xã hội không chỉ mang đến niềm vui mà còn tạo động lực để mỗi người duy trì nếp sinh hoạt tích cực, vận động nhiều hơn và cảm thấy cuộc sống có ý nghĩa hơn.
Đó có thể chỉ là một buổi uống trà với bạn cũ, tham gia lớp dưỡng sinh, chăm sóc cây cảnh, nuôi thú cưng hay đơn giản là trò chuyện với hàng xóm mỗi ngày. Những hoạt động tưởng như rất bình thường này lại góp phần giảm cảm giác cô đơn và cải thiện chất lượng cuộc sống khi tuổi cao.
Muốn sống khỏe lâu hơn, hãy bắt đầu từ những thay đổi nhỏ
Điểm đáng chú ý từ các nghiên cứu là tuổi thọ không được quyết định bởi một hành động đơn lẻ mà là kết quả của hàng nghìn lựa chọn nhỏ được duy trì trong nhiều năm.
Thay vì cố gắng thay đổi mọi thứ cùng lúc, các chuyên gia khuyến khích nên bắt đầu từ những mục tiêu đơn giản và dễ thực hiện.
Trước hết, hãy duy trì khoảng 30 phút vận động mỗi ngày.
Nếu không thể tập luyện cường độ cao, đi bộ nhanh, đạp xe nhẹ, tập thái cực quyền hoặc thậm chí làm việc nhà cũng đều mang lại lợi ích. Điều quan trọng là hạn chế ngồi quá lâu và tạo thói quen vận động thường xuyên.
Về chế độ ăn, không cần theo đuổi những thực đơn cầu kỳ hay sử dụng thực phẩm chức năng đắt tiền.
Một bữa ăn cân đối với nhiều rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, nguồn đạm chất lượng và hạn chế đồ ăn chế biến sẵn sẽ giúp cơ thể duy trì quá trình chuyển hóa khỏe mạnh.
Bên cạnh đó, hãy dành thời gian nghỉ ngơi hợp lý, ngủ đủ giấc, trò chuyện với người thân khi gặp áp lực, đồng thời nuôi dưỡng một sở thích riêng để cuộc sống luôn có niềm vui và động lực.
Không có "bí quyết trường thọ", chỉ có những thói quen được duy trì bền bỉ
Điều mà các nghiên cứu của Harvard cũng như nhiều công trình khoa học khác cùng nhấn mạnh là: tuổi thọ không được quyết định bởi một loại thực phẩm, một bài thuốc hay một bí quyết đặc biệt.
Những người sống khỏe đến tuổi 90 hoặc lâu hơn thường không tạo nên khác biệt bằng những điều lớn lao. Họ chỉ kiên trì duy trì những thói quen tốt trong suốt nhiều năm, từ việc vận động đều đặn, ăn uống điều độ, giữ tinh thần lạc quan cho đến duy trì các mối quan hệ xã hội tích cực.
Có thể chúng ta không thay đổi được yếu tố di truyền, nhưng hoàn toàn có thể thay đổi cách sống của mình từ hôm nay. Và chính những lựa chọn nhỏ được lặp lại mỗi ngày mới là nền tảng quan trọng để xây dựng một tuổi già khỏe mạnh, độc lập và chất lượng.
Tin liên quan
