Nguy cơ mắc bệnh từ bãi rác, nghĩa trang

Dễ chẩn đoán nhầm

Theo TS.BS. Trần Phủ Mạnh Siêu, Trưởng khoa xét nghiệm BV Bệnh Nhiệt Đới TP HCM, trường hợp nhiễm vi nấm Aspergillus sp ở phổi mới phát hiện gần nhất vào ngày 17/7. Đây là bệnh nhân nữ, 45 tuổi, làm nghề nông và sống ở vùng nông thôn của tỉnh Long An. Bệnh nhân nhập viện tỉnh thì được chẩn đoán là u phổi, chuyển lên BV Ung Bưới TP HCM. Tại đây, bệnh nhân cũng được chẩn đoán là ung thư phổi, được chỉ định mổ.

Bệnh nhân nữ, 65 tuổi ở huyện Châu Thanh, Long An nhiễm vi nấm Aspergillus sp (trong ảnh: Phim chụp phổi nhiễm vi nấm).

BS. Siêu cũng cho biết, hiện bệnh nhân này đã được chuyển sang BV Phạm Ngọc Thạch (TP HCM) để phẫu thuật cắt bỏ khối u nấm nhằm ngăn chặn khối u lan sang động mạch gây xuất huyết, ảnh hưởng đến tính mạng. Khối u của bệnh nhân quá lớn nên điều trị nội đơn thuần không hết. Việc cắt u nấm sẽ làm tế bào nấm phát tán theo đường máu ra các mô xung quanh, nên trước khi cắt u nấm bệnh nhân phải được uống thuốc đặc trị một tuần. Cắt xong cũng phải uống thuốc thêm 1-3 tuần để diệt hoàn toàn vi nấm này.

Người thứ hai mắc bệnh là một thanh niên 20 tuổi ở gần nghĩa trang Bình Hưng Hòa, quận Bình Tân, TP HCM, đến bệnh viện trong tình trạng vùng da sau cổ, sau cánh tay và bụng bị lở lét, chảy dịch, rỉ máu. Bệnh nhân cho biết đã đi khám và điều trị tại nhiều cơ sở y tế trong khoảng hai năm nhưng được chẩn đoán là chàm bội nhiễm và điều trị bằng nhiều loại kháng sinh, kháng viêm nhưng không khỏi.

Nghi ngờ nhiễm nấm, thực hiện xét nghiệm, BV Bệnh Nhiệt Đới xác định những vết thương của bệnh nhân chính xác là do vi nấm Aspergillus sp. Sau khi xác định bệnh, bệnh nhân được điều trị khỏi hoàn toàn. Theo BS. Trần Phủ Mạnh Siêu, đây là những trường hợp nhiễm vi nấm cổ điển, hiếm gặp, dễ bị bỏ sót và dễ bị chẩn đoán nhầm sang bệnh khác. Mỗi năm BV Bệnh Nhiệt Đới chỉ tiếp nhận từ 1 đến 2 trường hợp. Nếu được phát hiện và can thiệp sớm ngoại khoa sẽ khỏi hoàn toàn. Các cơ sở y tế nên chú ý, tránh chẩn đoán nhầm, khiến người bệnh chữa không đúng bệnh, chạy chữa nhiều bệnh viện, tốn kém về kinh tế.

Đối tượng dễ nhiễm là người già và trẻ em

TS Siêu còn cho hay, những người sống gần bãi rác, nghĩa trang, nơi có nhiều cây cối mục nát dễ có nguy cơ mắc bệnh này vì ở những nơi này thường có nhiều chất hữu cơ phân hủy. Ở những nơi này bào tử nấm bay lơ lửng trong không khí. Nếu gặp luồng gió thổi qua bãi rác hoặc có xác động thực vật đang phân hủy thì bào tử nấm phát tán trong không khí rất mạnh. Tuy nhiên, không phải ai hít bào tử nấm này cũng bị nhiễm bệnh mà tùy thể trạng mỗi người. Song với những người hít phải thường xuyên, kéo dài dễ bị nhiễm vi nấm hơn. Còn lâu lâu mới hít phải hoặc thoáng qua thì không sao. Nếu phát hiện sớm, người bị nhiễm vi nấm này sẽ được chữa khỏi hoàn toàn. Tuy nhiên, nếu bệnh nhân tiếp tục sống ở khu vực có nguy cơ cao thì có thể tái nhiễm.

Đối tượng dễ nhiễm vi nấm này thường là trẻ em và người già và khi nhiễm hay bị nặng. Đến nay chưa có nghiên cứu từ lúc nhiễm vi nấm này đến khi sinh ra u nấm ở phổi kéo dài bao lâu, nhưng thường phải mất vài năm tùy thuộc cơ địa mỗi người mà diễn tiến nhanh hay chậm. Cần lưu ý, vi nấm Aspergillus sp thường tồn tại ở phổi thầm lặng, nếu không phát hiện sớm, điều trị kịp thời khối u nấm ngày càng lớn dần, ăn lan vào động mạch lớn, như động mạch ở phổi, sẽ gây vỡ động mạch phổi bất thình lình. Bệnh nhân có thể bị tử vong rất nhanh do xuất huyết ồ ạt, không cầm máu được.