Nhận biết bệnh phụ khoa sớm qua dịch âm đạo

Sự thay đổi chút ít trong chu kỳ là hoàn toàn bình thường.Cả khi sự tiết dịch âm đạo nhiều lên cũng không là nguyên nhân để lo lắng, ví dụ khi có kích thích tình dục, khi có thai và dùng thuốc ngừa thai.

Tất nhiên, khi sự tiết dịch có thay đổi rõ rệt về màu sắc, tính chất hoặc có mùi thì đó có thể là dấu hiệu bệnh lý. Lúc này sự tiết dịch gọi là khí hư (miền Nam gọi là huyết trắng).

Xuất tiết âm đạo nhiều do những nguyên nhân nào?

Có thể gặp trong nhiều tình huống:

Khi mang thai: Sự thay đổi hormon trong cơ thể làm tăng niêm dịch cổ tử cung. Cơ thể giữ nước. Tình trạng máu bị pha loãng. Mô âm đạo dễ nhiễm khuẩn hơn so với khi không mang thai. Tăng xuất tiết âm đạo khi có thai nhưng dịch bình thường về màu sắc và tính chất, đó chỉ là một phản ứng của sự thay đổi hormon trong cơ thể.

Dùng viên thuốc tránh thai: Người ta có thể cho rằng, những phụ nữ dùng viên thuốc tránh thai có quan hệ tình dục thường xuyên hơn nên dễ phơi nhiễm hơn với nhiễm khuẩn nhưng cũng có thể do các viên thuốc tránh thai ngăn cản sự bài tiết dịch âm đạo do hormon gây ra. Như vậy, viên thuốc tránh thai đã làm mất tác dụng của hormon cơ thể.

Ảnh minh họa

Thiếu máu, suy nhược cơ thể cũng gây xuất tiết âm đạo nhiều và lỏng như nước.

Xuất tiết nhiều vào thời điểm khoái cực, hiệu quả của cảm xúc tình dục, do tuyến Skene (được coi là tuyến tiền liệt của nữ) ở âm hộ tiết ra và chính dịch xuất tiết này cũng tham gia vào việc làm trơn ướt âm đạo.

Thời kỳ rụng trứng giữa chu kỳ kinh thường tăng xuất tiết âm đạo.

Những trường hợp do nguyên nhân bệnh lý

Chất xuất tiết âm đạo có màu trắng như bột và ngứa: Có thể bị viêm âm đạo do nấm, hay phối hợp với trùng roi. Bình thường trong môi trường âm đạo vẫn có vi khuẩn lành tính tạo ra độ toan nhẹ cho âm đạo để khống chế sự phát triển của nấm Candida albicans. Bất cứ nguyên nhân gì tiêu diệt vi khuẩn âm đạo tạo ra độ toan đều làm cho nấm phát triển, ví dụ dùng thuốc kháng sinh dài hạn, thường xuyên thụt rửa âm đạo...

Chất xuất tiết âm đạo có màu xanh hơi vàng và có mùi hôi: Nếu kèm đau bụng dưới thì cần đi khám ngay vì có thể do nhiễm khuẩn cấp ở tử cung, ở 2 vòi trứng và các mô xung quanh (nên gọi là viêm tiểu khung).

Bệnh lý này có thể không có nguyên nhân rõ ràng nhưng thường lan truyền từ âm đạo, từ quan hệ tình dục, đôi khi từ dụng cụ tử cung hoặc sau nạo thai, sẩy thai. Triệu chứng thường gặp nhất là xuất tiết âm đạo có màu sắc bất thường, mùi hôi (có khi như mủ), đau vùng bụng dưới, sốt (không thường xuyên).

Ngoài ra, có thể có: gai rét, ra kinh không đều hay ra máu giữa kỳ, đau bụng kinh nhiều hơn, mất kinh, đau vào thời điểm rụng trứng nhiều hơn, đau khi quan hệ tình dục, ra máu sau quan hệ tình dục, đau vùng thắt lưng, mỏi mệt, ăn kém ngon, buồn nôn, có thể kèm nôn hoặc không, đái vặt nhiều lần, đái buốt, dễ đau khi đụng chạm vào vùng tiểu khung.

Xuất tiết âm đạo nhiều, hôi, kèm theo ngứa, rát: Có thể bị viêm âm đạo do trùng roi trichomonas.

Khi mất cân bằng hệ vi sinh: Tức là bị loạn khuẩn âm đạo, nếu thêm cả nhiễm khuẩn sẽ là viêm âm đạo do loạn khuẩn. Biểu hiện của rối loạn này là các khó chịu như ngứa, đau rát hay mùi hôi. Chất xuất tiết bốc mùi cá ươn khi nhỏ một giọt thuốc tím.

Chất xuất tiết đỏ hay có màu nâu và/hoặc đôi khi có ra máu giữa kỳ: Cần đi khám để loại trừ ung thư cổ tử cung. Bệnh nguy hiểm này thường không có những dấu hiệu hay triệu chứng sớm, vì thế điều quan trọng là cần xét nghiệm tế bào âm đạo - cổ tử cung ít nhất mỗi năm 1 lần cho phụ nữ từ độ tuổi 40 trở lên, người có yếu tố nguy cơ còn cần làm sớm hơn (gia đình có người đã từng bị ung thư, quan hệ tình dục sớm, nhiều bạn tình bị viêm nhiễm âm đạo do HPV).

Khi đã xuất hiện các dấu hiệu thì có thể bệnh đã tiến triển. Các dấu hiệu và triệu chứng: ra khí hư (huyết trắng) bất thường (không phải vào ngày có kinh). Ra máu âm đạo ít, ngoài kỳ kinh. Đau và ra máu khi quan hệ tình dục. Bệnh cảnh nói trên chưa hẳn đã là do ung thư nhưng cần đến thầy thuốc để xác định. Hiện nay, ở nước ta đã có chương trình tầm soát ung thư cổ tử cung bằng việc làm phiến đồ tế bào âm đạo và phát hiện nhiễm HPV (loại virut gây viêm âm đạo và dễ làm phát triển tổn thương ung thư cổ tử cung).

Ngoài ra, cũng có khi do quên tăm-pông (bấc gạc thấm máu hành kinh) hay màng ngăn âm đạo không rút ra.

Theo BS. Hồng Ánh/Sức khỏe và Đời sống