Những bí ẩn ở làng quê tôn chó đá làm thành hoàng (2): Vị thần hòa giải mát tay

Đây được xem là lời nguyền huyền ngải, đã tồn tại rất lâu đời ở hai làng Phương Đình và Hát Môn (thuộc huyện Phúc Thọ). Lời nguyền huyết ngải này thực chất được bắt nguồn từ câu chuyện về sự tích của quan lớn Hoàng Thạch.

Theo đó, sau khi người em bị người anh giết hại đã hóa đá trôi sông và chọn làng Phương Đình để ngự. Tuy nhiên, vì tấm lòng trong trắng, lại vẫn mang trong mình những tình cảm sâu nặng với người anh ruột nên dù ngự ở Phương Đình nhưng đầu lại luôn hướng về phía Hát Môn. Còn người anh, sau khi giết chết em ruột thì đau đớn khôn nguôi. Lại thêm việc người vợ sau này đẻ ra quái thú nên người anh càng bội phần ân hận. Ông đã cho dân làng lập đình thờ chó đá để tưởng nhớ tới em mình và xem đó là cách để hối lỗi về chuyện đổ oan cho em.

Kể từ đó, hai làng Phương Đình và Hát Môn coi nhau như anh em. Dân làng Phương Đình là em, Hát Môn là anh. Thậm chí, để khẳng định tình anh em sâu nặng, các cụ cao niên của hai làng từng làm một lễ thề rất lớn và nguyện trai gái hai làng không bao giờ lấy nhau để luôn giữ tình anh em trong sáng. Vì lẽ đó, qua bao nhiêu thế hệ, trai gái hai làng Phương Đình và Hát Môn tuyệt nhiên không dám đến với nhau.

“Thực ra, chuyện trai gái hai làng va chạm rồi nảy sinh tình cảm với nhau không hẳn là không có. Nhưng những cặp đôi đó không bao giờ dám sống ở làng mà âm thầm trốn đến vùng đất khác nếu không thì không thể nên duyên. Bao nhiêu năm qua, người dân hai làng vẫn xem đó là lời nguyền huyết ngải, là lời thề độc… không dám vi phạm ngoại trừ hoàn cảnh đẩy đưa. Tuy nhiên, cũng vì thấy khắt khe quá nên gần đây, các cụ cao niên trong làng đã họp lại và làm lễ xin hai vị thành hoàng của hai làng được hóa giải lời thề đó để trai gái hai làng được đi lại với nhau” – ông thủ từ Chu Bá Đàm cho biết.

Ông Nguyễn Xuân Khăng, Phó Chủ tịch UBND xã Phương Đình cũng khẳng định, tục thờ chó đá ở Phương Đình đã tồn tại từ hàng trăm năm nay. Người làng Phương Đình tin rằng, Hạ Giới Đại Vương Hoàng Thạch luôn luôn phù hộ cho con cháu trong làng mạnh khỏe, sống hòa thuận và phát đạt. Riêng những câu chuyện kỳ bí của chó đá còn tồn tại trong dân gian hiện nay vẫn là những câu chuyện truyền thuyết của các cụ ngày xưa kể lại. Người làng cũng đã từng cất công tìm hiểu nhiều văn bản cổ và các di tích lịch sử để tìm mối liên hệ của các truyền thuyết với sự thật nhưng chưa tìm được. Ngoài ra, câu chuyện hai làng kết nghĩa thì hiện đã được hóa giải và trai gái hai làng đã kết hôn với nhau bình thường

Ngày nay, vẫn giữ nguyên lệ cũ, hàng năm, cứ vào ngày mồng 7 tháng Giêng, dân làng Phương Đình lại dong thuyền mang lễ vật lên đền Hát Môn dự hội tế, sau đó rước về làng rồi mới được làm lễ.